İçeriğe geç

Y5.83·Araştırma okuryazarlığı II: kalite ve sonuç

Müdahale sadakati

sıfırdan ileri2.150 kelime15 uygulama örneği≈ 14 dk

Önce özete göz atDersin sonundaki özet, okumaya başlamadan önce yol haritası olarak.

Bir çalışmanın sonucu, kâğıttaki programı değil, salonda gerçekten verilen dersleri anlatır.

Sadakat ölçülmeden, olumsuz bir sonucun programdan mı, uygulamadan mı geldiği ayrılamaz.

Katılımcıların programın ne kadarını aldığı, bulunan etkinin hangi dozu yansıttığını belirler.

Sadakat ile uyarlama bir karşıtlık değil, bir dengedir: öz korunur, dil ve seçenekler uyarlanır.

Uyarlama gizlenmez, tarif edilir ve gerekçelendirilir; farklı topluluklara ulaşmanın koşulu olabilir.

Açılış sahnesi

Bir araştırma ekibi, sekiz haftalık bir yoga programının kaygı üzerindeki etkisini dört farklı stüdyoda sınıyor. Program ayrıntılı bir el kitabında yazılı: her ders yetmiş beş dakika, her derste on iki belirli duruş, belirli bir sırayla, her duruşta belirli bir nefes sayısı, dersin sonunda on beş dakikalık bir dinlenme. Dört stüdyoda dört öğretmen bu programı veriyor.

Çalışmanın ortasında bir araştırmacı, habersiz olarak dört stüdyonun derslerine katılıyor. Birinci öğretmen programı neredeyse harfi harfine uyguluyor. İkincisi dersleri elli dakikaya indirmiş, çünkü salonu başka bir ders bekliyormuş. Üçüncüsü dinlenmeyi atlayıp yerine kendi sevdiği bir akışı eklemiş. Dördüncüsü, öğrencilerinin çoğunun yaşlı olduğunu görüp duruşların yarısını sandalyeli seçeneklerle değiştirmiş.

Çalışmanın sonunda yazılacak makalede dört stüdyonun hepsi "yoga grubu" başlığı altında toplanacak. Araştırmacı, bu başlığın aslında dört ayrı dersi anlattığını düşünüyor; ve dördüncü öğretmenin yaptığı değişikliğin bir sapma mı, yoksa iyi bir öğretmenliğin gereği mi olduğunu bilmiyor.

Bu derste ne olacak

Bu derste bir çalışmada verilen girişimin, protokolde tarif edilen girişimle ne kadar örtüştüğüne bakıyoruz. Önce müdahale sadakatinin ne olduğunu ve neden bir sonucun anlamını belirlediğini göreceğiz. Sonra sadakatin nasıl ölçülebileceğine ve bir makalede nasıl raporlandığına geçeceğiz. Ardından madalyonun öteki yüzüne, katılımcıların programa ne kadar bağlı kaldığına, yani programın ne kadarını gerçekten aldıklarına bakacağız. En sonda sadakat ile uyarlama arasındaki gerilimi tartışacağız; burada ten tonu, bir programı farklı topluluklara uyarlamanın bir sapma mı, yoksa programın ulaşabilmesinin koşulu mu olduğunu soracak.

Sıfır noktası

Y5.73'te protokolü gördük: bir çalışmanın hipotezlerini, ölçümlerini ve çözümlemesini veriler toplanmadan önce yazmayı. Y5.82'de ise bir çalışmadan ayrılan katılımcıları ve kalanların, başlangıçtakilerle aynı insanlar olmayabileceğini konuştuk.

Bu ders protokolün bir başka yüzüne bakıyor: girişimin kendisine. Bir protokol, verilecek programı ayrıntısıyla tarif eder; ama o programı derslerde veren öğretmenler insandır, salonlar farklıdır, öğrenciler değişir. Kâğıt üzerindeki program ile salonda gerçekleşen program arasındaki mesafe, bir çalışmanın aslında neyi sınadığını belirler.

Mekanizma

Kâğıttaki program, salondaki program

Sadakat maddesi, program değerlendirme alanında bu terimin, bir dizi prosedürün uygulanması gerektiği biçimde ne kadar yakından uygulandığını gösterdiğini yazıyor. Bir yoga çalışmasında bu, protokolde tarif edilen dersin, süresi, içeriği, sırası ve dili ile, derslerde gerçekten verilen dersle ne kadar örtüştüğü anlamına gelir.

Sadakatin önemi basittir. Bir çalışma "bu program kaygıyı azaltmadı" sonucuna vardığında iki olasılık vardır: program işe yaramıyordur, ya da program hiç tarif edildiği gibi verilmemiştir. Sadakat ölçülmeden bu iki olasılık birbirinden ayrılamaz. Aynı biçimde, bir çalışma olumlu bir sonuç bulduğunda, bu sonucun hangi programa ait olduğu, derslerde gerçekten ne verildiğine bağlıdır.

Sadakati ölçmek ve raporlamak

Topluma dayalı yoğun tedavi maddesi, bir uygulamanın farklı yerlerde yaygınlaştırılmasının öyküsünü anlatırken sadakatin nasıl ölçüldüğüne de değiniyor. Madde, Gary Bond'un bu yaklaşım ve öteki kanıta dayalı uygulamalar için sadakat ölçüm ölçeklerinin geliştirilmesinde özellikle etkili olduğunu yazıyor. Madde bu alanı sürekli gelişen bir alan olarak anlatıyor: bir uygulamanın yayıldıkça tarif edildiği biçimde kalıp kalmadığını görmek için ölçüt gerekir.

Uygulama araştırması maddesi, bu soruların ait olduğu daha geniş bir alanı anlatıyor: araştırma bulgularının ve öteki kanıta dayalı bilginin politika ve uygulamaya aktarılmasını destekleyen yöntemlerin sistematik incelenmesi. Madde, Dünya Sağlık Örgütü'nün bu tür araştırmayı sistematik, çok disiplinli, bağlama duyarlı ve karmaşık olarak nitelediğini ve halk sağlığında uygulama çalışmalarının raporlanması için bir standart önerildiğini yazıyor.

Katılımcı ne kadarını aldı?

Sadakat, öğretmenin programı ne kadar tarif edildiği gibi verdiğini sorar. Madalyonun öteki yüzü, katılımcının programın ne kadarını aldığıdır. Hasta uyumu maddesi, bu kavramı bir kişinin tıbbi öneriye ne ölçüde doğru biçimde uyduğu olarak tanımlıyor ve bunun ilaçların yanı sıra kişinin kendi başına yaptığı egzersizler ve terapi seansları için de kullanılabildiğini yazıyor. Madde, hem hastanın hem sağlık çalışanının uyumu etkilediğini ve olumlu bir hekim–hasta ilişkisinin uyumu artırmada en önemli etken olduğunu aktarıyor.

Madde, Dünya Sağlık Örgütü'nün iki bin üç tarihli tahminlerine göre, gelişmiş ülkelerde yaşayan süreğen hastalıkları olan hastaların yalnızca yaklaşık yarısının tedavi önerilerine uyduğunu da aktarıyor. Bir yoga çalışmasında bu, programın haftada iki ders ve günlük ev pratiği önerdiği, ama katılımcıların çoğunun bunun bir kısmını yaptığı anlamına gelebilir. Y5.82'deki tedavi niyeti analizi, programın önerildiği herkes için sonucu verir; ama o sonuç, programın ne kadarının gerçekten yapıldığıyla birlikte okunmalıdır.

Sadakat ile uyarlama

Açılış sahnesindeki dördüncü öğretmen, yaşlı öğrencileri için duruşların yarısını sandalyeli seçeneklerle değiştirmişti. Bu bir sadakat kaybı mıydı, yoksa iyi bir öğretmenliğin gereği mi? Topluma dayalı yoğun tedavi maddesi, bu gerilimi yaşayan bir alanın öyküsünü anlatıyor: yaklaşımın bin dokuz yüz yetmişlerin başında geliştirildiğini, Chicago'daki Thresholds adlı bir merkezin onu seksenli ve doksanlı yıllarda sağır kişilere, evsizlere, kriz yaşayanlara ve ceza adaleti sistemiyle karşılaşmış kişilere hizmet verecek biçimde uyarladığını yazıyor. Madde, özgün modelin kendi kurucularınca seyrek nüfuslu kırsal bir ortamın gerçeklerine göre uyarlandığını da aktarıyor.

Ten tonu burada, bir programı farklı topluluklara uyarlamanın bir sapma mı, yoksa programın ulaşabilmesinin koşulu mu olduğunu sorar. Belirli bir nüfusla, çoğu zaman açık tenli ve orta sınıf katılımcılarla geliştirilmiş bir yoga programı, başka topluluklara taşındığında dili, görselleri, müziği, ders saatleri ve örnekleri bakımından yabancı kalabilir; Y5.46'da görsel temsilin bir öğrencinin kendini bir salonda görüp göremeyeceğini nasıl etkilediğini görmüştük. Bu öğelerin uyarlanması programın özünü bozmayabilir, ama onun ulaşabileceği insanları değiştirebilir. Sorun, uyarlamanın kendisi değil, uyarlamanın tarif edilmemesi ve sadakatle karıştırılmasıdır.

Örneklerden okuma

Usta katmanı

Bir çalışmanın "yoga grubu", kâğıttaki programın değil, salonda gerçekten verilen derslerin sonucunu anlatır. Sadakat ölçülmeden, olumsuz bir sonucun programın işe yaramamasından mı, yoksa programın hiç tarif edildiği gibi verilmemesinden mi geldiği ayrılamaz; olumlu bir sonucun da hangi programa ait olduğu bilinemez.

Usta öğretmen, okuduğu makalede programın ayrıntılı bir tarifini, öğretmenlerin nasıl eğitildiğini ve derslerin protokole uyup uymadığının nasıl denetlendiğini arar. Katılımcıların programın ne kadarını gerçekten aldığına bakar ve bulunan etkiyi bu "dozla" birlikte okur. Kendi salonunda da aynı soruyu sorar: bir öğrencisinde bir değişiklik görmediğinde, önce programın ona gerçekten ulaşıp ulaşmadığına bakar.

Usta bir öğretmen, sadakat ile uyarlamanın bir karşıtlık değil, bir denge olduğunu bilir. Programın özünü korur, ama farklı bedenlere, yaşlara ve topluluklara ulaşabilmek için dilini, görsellerini ve seçeneklerini uyarlar; ve bu uyarlamaları, bir sapma olarak gizlemek yerine, tarif edilmiş ve gerekçelendirilmiş değişiklikler olarak yazar.

Yaygın hatalar ve yanlış bilinenler

Yaygın yanlışBir çalışmanın "yoga grubu", protokolde tarif edilen programı almıştır.
Doğrusu

Sadakat ölçülmeden, derslerde gerçekte neyin verildiği bilinmez; farklı öğretmenler ve salonlar aynı programı çok farklı biçimlerde verebilir.

Yaygın yanlışBir program olumsuz sonuç verdiyse, işe yaramıyordur.
Doğrusu

Program tarif edildiği gibi verilmemiş ya da katılımcılar onun yalnızca küçük bir kısmını almış olabilir; sadakat ve bağlılık bilinmeden bu olasılıklar ayrılamaz.

Yaygın yanlışBir programı değiştirmek her zaman bir sadakat kaybıdır.
Doğrusu

Topluma dayalı yoğun tedavi maddesi, bir yaklaşımın farklı gruplara ve ortamlara uyarlandığını anlatıyor; programın özünü koruyan, tarif edilmiş bir uyarlama, onun farklı insanlara ulaşmasını sağlayabilir.

Yaygın yanlışKatılımcılar derslere kaydolduysa, programı almışlardır.
Doğrusu

Hasta uyumu maddesi, önerilere uyumun çoğu zaman eksik kaldığını yazıyor; katılımcıların derslerin ve ev pratiğinin ne kadarını gerçekten yaptığı ayrıca raporlanmalıdır.

Uygulama

Aklında kalsın

Bir çalışmanın sonucu, kâğıttaki programı değil, salonda gerçekten verilen dersleri anlatır.

Sadakat ölçülmeden, olumsuz bir sonucun programdan mı, uygulamadan mı geldiği ayrılamaz.

Katılımcıların programın ne kadarını aldığı, bulunan etkinin hangi dozu yansıttığını belirler.

Sadakat ile uyarlama bir karşıtlık değil, bir dengedir: öz korunur, dil ve seçenekler uyarlanır.

Uyarlama gizlenmez, tarif edilir ve gerekçelendirilir; farklı topluluklara ulaşmanın koşulu olabilir.

Sonraki derse köprü

Bu derste tek bir çalışmanın içinde, farklı öğretmenlerin aynı programı farklı biçimlerde verebileceğini gördük. Aynı soru çalışmalar arasında çok daha büyük bir ölçekte sorulur: farklı çalışmalar "yoga" adı altında birbirinden çok farklı programlar sınar.

Sıradaki dersin konusu bu çeşitlilik: yoga programı heterojenliği.

Soru şu: bir çalışmada haftada bir saatlik yumuşak bir pratik, bir başkasında her gün yapılan yoğun bir akış "yoga" diye anıldığında, bu çalışmaların sonuçları nasıl karşılaştırılır ve bir öğretmen bir bulgunun hangi yogaya ait olduğunu nasıl anlar?

Anlamadığın bir yer mi var?

Mentor yalnız bu dersin metnine dayanarak cevap verir. Metinde geçmeyen bir şey sorarsan uydurmaz, geçmediğini söyler.