Baddha Koṇāsana

Açılış sahnesi

Bir öğrenci ayak tabanları birleşmiş hâlde oturuyor ve öğretmen iki dizinin yerden yüksekliğini tek tek ölçüyor.

Sağ diz sola göre belirgin biçimde alçakta ve aradaki açıklık bir el kalınlığı kadar.

Öğretmen öğrencinin altına bir blok koyuyor. Pelvis dikleşiyor, belin yuvarlaklığı çözülüyor ve gövde uzuyor; odadaki herkes kurulumun düzeldiğini görüyor.

Sonra aynı ölçüm tekrarlanıyor ve iki diz de zeminden daha yüksek çıkıyor.

Yani kayıt, kurulumun düzeldiği anda öğrencinin gerilediğini söylüyor.

Sayı yalan söylemiyor ve ölçüm de doğru yapıldı. Söylenmeyen tek şey, sayının neye göre alındığı.

Bu derste ne olacak

Önce diz yüksekliği sayısının kaç ayrı girdiden oluştuğunu yazacağız; bir girdi iki dizi birden oynatıyor, iki girdi ise yalnız kendi tarafını. Sonra bu ayrımın taraf farkını okumayı nasıl mümkün kıldığını göstereceğiz. Ardından yüksekliğin neye göre ölçüldüğü sorusunu açacağız ve zeminin neden kayan bir dayanak olduğunu söyleyeceğiz. Sonra bu sayının neden iki kişi arasında karşılaştırılamadığını göstereceğiz. Kapanışa doğru dizin durduğu andaki niteliğin sayının kendisinden daha çok şey söylediğini kuracağız. Yol boyunca yirmi örnek çalışılıyor. Dersin sonunda bir diz yüksekliğini tek başına değil, üç bilgiyle birlikte okuyor olacaksın.

Sıfır noktası

Y2.46 bu duruşu bir talep bileşimi olarak kurmuştu ve iki düğmesini vermişti: oturma yüksekliği ve dizlerin altına konan destek. Aynı ders dizlere bastırmanın kalçayı açmadığını da söylemişti ve bu ders o tartışmayı yeniden açmıyor.

Y2.46'nın alıştırması geriye bir sayı bırakıyordu; dizin yerden yüksekliği, iki tarafta ayrı yazılmış hâlde. Bu ders tam olarak o sayıyı ele alıyor ve ne ölçtüğünü soruyor.

Bölümün geri kalanıyla da doğrudan bağlantısı var. Y2.103'te ayaklardan okunan bir açı kalçadaki açıyı olduğundan başka göstermişti; burada zeminden okunan bir yükseklik aynı işi bir kez daha yapacak.

Mekanizma

Bir ortak girdi, iki tekil girdi

Diz yüksekliğini üreten üç şey var ve üçü aynı biçimde davranmıyor; asıl ayrım kaç dizi birden oynattıklarında.

Pelvisin öne ya da geriye devrilmesi iki dizi birden oynatıyor, çünkü iki uyluk da aynı leğen kemiğinden çıkıyor.

Her kalçanın kendi yana açılma ve dışa dönme payı ise yalnız kendi tarafındaki dizi oynatıyor ve öteki tarafa hiç dokunmuyor.

Bu ayrım doğrudan bir okuma kuralı veriyor ve kural iki cümleden ibaret.

İki diz birlikte yüksekse bakılacak yer kalçalar değil oturuşun kendisi. Y2.99 buna nötr maliyeti demişti ve o maliyet burada iki sayının birden önünde duruyor.

Bir diz ötekinden yüksekse bakılacak yer yalnız o taraftaki kalça oluyor.

Kural elde olmadığında iki durum dışarıdan aynı görünüyor ve ikisi de kalça darlığı diye okunuyor; oysa biri kurulumla, öteki kalçayla ilgili.

Yükseklik neye göre ölçülüyor

Şimdi açılış sahnesindeki çelişki.

Blok konduğunda kalça yükseliyor ve dizler de onunla birlikte yükseliyor; ikisi aynı yapıya bağlı olduğu için bu kaçınılmaz.

Kalçadaki açı gerçekten iyileşmiş olsa bile zeminden okunan sayı büyüyor ve kayıt tersini söylüyor.

Yani zemin, oturma yüksekliğinin oynadığı bir duruşta ölçümün dayanağı olamıyor.

Kullanılabilir iki dayanak var. Birincisi oturduğun yüzey; yükseklik, dizin o yüzeye göre nerede durduğuyla yazılıyor. İkincisi kalça çizgisi; dizin o çizginin ne kadar altında ya da üstünde kaldığı okunuyor.

Y2.100'ün diz hizası eşiği zaten ikinci dayanağı kullanıyordu ve burada aynı mantık bir eşikten bir ölçüye dönüşüyor.

Aynı açı, farklı mesafe

Üçüncü sorun ölçünün türünde.

Y1.27 oran etkisini vermişti: uzuv uzunluklarının oranı bir hareketin geometrisini değiştiriyor ve bu antrenmanla değişmiyor. Diz yüksekliği tam olarak o etkinin içinden geçen bir ölçü.

Uzun uyluklu bir kişide kalçadaki küçük bir açı farkı, dizde büyük bir yükseklik farkı olarak görünüyor. Kısa uyluklu bir kişide aynı açı farkı çok daha küçük bir mesafeye çevriliyor ve sayı olarak neredeyse görünmüyor.

Bunun sonucu tek cümleye sığıyor. Bu sayı bir kişinin kendi içinde zaman boyunca izlenebiliyor ve iki kişi arasında karşılaştırılamıyor.

Diz nerede duruyor değil, nasıl duruyor

Son katman sayının dışında.

Y2.02 son hissi tanımlamıştı: hareketin bittiği andaki durma niteliği, ani ve sert bir durma kemiksi sınırı, esneyen bir durma yumuşak doku gerilimini düşündürüyor.

Bu duruşta diz kendi ağırlığıyla iniyor ve indiği yerde kendiliğinden duruyor; işte o durmanın niteliği okunabilir bir bilgi.

Durma sert ve ani geliyorsa Y1.02'nin kemik uyumu devrede olabiliyor ve o sınır antrenmanla değişmiyor. Durma yaylanıyorsa yumuşak doku gerilimi daha olası ve orada üzerinde çalışılacak bir şey bulunuyor.

Bir katman daha var ve sayının kendisini ikiye bölüyor. Dizin kendiliğinden indiği yer bir pasif okuma; kişinin aynı dizi kendi kasıyla tutabildiği yer ise bambaşka bir sayı.

Y2.12 buna kullanılabilir aralık demişti ve esnekliğin ölçtüğünden genellikle küçük olduğunu söylemişti; bu duruşta ikisinin arası çoğu kişide şaşırtıcı biçimde geniş.

Örneklerden okuma

Usta katmanı

Birincisi, ortak girdi ile tekil girdi ayrımı bu pozun dışına taşıyor. İki taraflı her ölçümde, iki sayıyı birden oynatan bir ayar ile yalnız birini oynatan ayarlar bulunuyor. Ortak ayar sabitlenmediğinde iki sayının arası okunamaz hâle geliyor, çünkü o ayar farkı kapatmıyor ama iki sayıyı da birden yerinden ediyor.

İkincisi, ölçüm dayanağı bu bölümde ikinci kez karşımıza çıkıyor. Y2.103'te açı ayaklardan okunuyordu ve uyluğun dönüşü sayıyı bozuyordu; burada yükseklik zeminden okunuyor ve oturma yüksekliği sayıyı bozuyor. İki durumda da hata ölçülen şeyde değil, ölçünün bağlandığı noktada.

Üçüncüsü, bir açının mesafeye çevrilmesi ölçmeyi kolaylaştırıyor ve karşılaştırmayı imkânsız hâle getiriyor. Mesafe ölçmek basit, açı ölçmek zor; bu yüzden neredeyse her sınıf mesafeyi kullanıyor. Bunun bedeli, sayının uzuv uzunluğunu içinde taşıması ve iki kişi arasında hiçbir şey söylememesi.

Dördüncüsü, durma niteliği bu duruşta sayıdan daha bilgilendirici. Sert ve ani bir durma o kişinin sınırının nerede olduğunu söyleyebiliyor ve o sınır çalışmayla hareket etmiyor. Bu bilgi bir kısıtlama değil bir yön tayini; çalışma o yönden alınıp aynı bileşimde kapasite kurmaya çevriliyor.

Beşincisi, bu dersteki üç sorun aynı ailenin üyeleri. Ortak kaldırma, kayan dayanak ve mesafeye çevrilmiş açı; üçü de sayının kendisi doğruyken sayının neyi ölçtüğünü bozuyor. Bir kayıt çoğu zaman yanlış sayıdan değil, sayının yanına yazılmayan koşuldan bozuluyor.

Altıncısı, bu duruşun bölümdeki yeri özel. Bacakların arkası devre dışı olduğu için kalça yalnız başına okunabiliyor ve bu, bölümün en yalıtılmış ölçümü. Yalıtılmış olması ölçüyü kolaylaştırmıyor; yalnızca bozucuların hepsini kuruluma ve dayanağa taşıyor. Karışacak ikinci bir yapı kalmadığında geriye kalan hata payının tamamı ölçüm yönteminde duruyor.

Yaygın hatalar ve yanlış bilinenler

Uygulama

Aklında kalsın

Diz yüksekliğini üç girdi üretiyor; pelvisin devrilmesi iki dizi birden, her kalçanın kendi payı ise yalnız kendi tarafını oynatıyor.

İki diz birlikte yüksekse bakılacak yer oturuş, bir diz ötekinden yüksekse bakılacak yer o taraftaki kalça.

Zemin kayan bir dayanak; oturma yüksekliği değiştiğinde kurulum iyileşirken sayı büyüyebiliyor.

Bu yükseklik kalçadaki açının uyluk uzunluğuyla okunmuş hâli; kişinin kendi içinde izleniyor, kişiler arasında karşılaştırılmıyor.

Dizin durduğu yer kadar nasıl durduğu da bilgi; sert ve ani bir durma ile yaylanan bir durma iki ayrı beklenti üretiyor.

Sonraki derse köprü

Bu bölümde şimdiye kadar hep kalçayı konuştuk. Menteşe payı, taraf farkı, açı, diz yüksekliği.

Omurga ise hep bir kalıntı olarak geçti; pelvis durduktan sonra devam eden kısım.

Sıradaki ders omurgayı kalıntı olmaktan çıkarıyor.

Kaynak paketi öne katlanmalar ailesinin öğrenme hedeflerini üç madde olarak veriyor ve ikincisi omurga seçeneği. Aynı yerde şu da yazıyor: ayağa ulaşmak pozun kalitesinin ölçüsü değil.

Yani omurganın öne katlanmadaki şekli bir hata listesi değil, bir seçim.

Ve seçim şuna bağlı: bu katlanmadan ne istiyorsun.

Sıradaki derste omurga şeklini hedefe bağlayacağız ve aynı duruşun iki ayrı amaçla iki ayrı biçimde kurulabildiğini göstereceğiz.