Kuramsal yönelim geliştirme

Açılış sahnesi

Dokuzuncu perşembe. Eğitim yılının sonuna birkaç hafta kalmış. Süpervizör grubun her üyesine aynı soruyu içeren bir kâğıt veriyor: "Bir danışanla çalışırken, değişimin nasıl olduğuna dair neye inanıyorsun?"

İki psikolog adayı kâğıda uzun süre bakıyor. Birincisi, "Psikodinamik diyeceğim," diyor, "ama bunun nedeni süpervizörümün psikodinamik olması mı, yoksa benim gerçekten öyle düşünmem mi, bilmiyorum." İkincisi, bilişsel-davranışçı yaklaşımla çalıştığını, ama bu yıl gördüğü danışanların yarısında elkitabının dışına çıkmak zorunda kaldığını söylüyor.

Sosyal hizmet uzmanı gülüyor. "Ben hiçbir ekole bağlı değilim," diyor. "Ne işe yararsa onu yapıyorum."

Süpervizör kâğıtları topluyor. "Üçünüz de bir şeye inanıyorsunuz," diyor. "Bugün, bunun ne olduğunu ve nereden geldiğini bulmaya çalışacağız."

Bu derste ne olacak

S00-P01-D03 Kuramsal yönelim kavramını tanıtmıştı. S02-P01-D02 yaklaşımları ayıran Değişim kuramı ile Bütünleştirici yaklaşım kavramlarını, S05-P01-D11 ise bütünleştirmenin biçimlerini, yani Teknik seçmecilik, Özümseyici bütünleştirme ve Kuramsal kaynaştırma kavramlarını kurmuştu. Bu ders o kavramları bir uygulayıcının kendi gelişimine çeviriyor: kişi kendi yönelimini nasıl fark eder, nasıl sınar ve nasıl gerekçelendirir?

İlk bölüm, uygulayıcının çoğu zaman adını koymadığı ama işini yöneten kişisel kuramını ve bu kuramın kişiliğiyle ilişkisini ele alıyor. İkinci bölüm, bir yönelimin gerekçesini yazmayı çalışıyor.

Usta katmanı, bir kurama esneklik yerine sığınmanın işaretlerini ve bir uygulayıcının meslek hayatı boyunca geçtiği gelişim dönemlerini ele alıyor.

Bu derste geçen kişilerin hiçbiri gerçek değildir; hepsi ders için yazılmış kurgusal örneklerdir ve hiçbir danışan kaydından alınmamıştır.

Sıfır noktası

Her ustanın, işini nasıl yaptığına dair bir anlayışı var; ama bu anlayış sık sık sözcüklere dökülmüyor. Sorulduğunda, usta sık sık öğrendiği okulun adını söylüyor; oysa yaptığı iş, o okuldan daha fazlasını ya da başka bir şeyi yansıtıyor olabiliyor.

Bu örneklerde uygulayıcının yöntemi, söylediği okuldan, kendi hayatından ve kendi kişiliğinden birlikte besleniyor. Terapide de bir uygulayıcının yönelimi, bu kaynakların birleşiminden doğuyor.

Mekanizma

Adı konmamış kuram

Gerekçesini yazmak

Usta katmanı

Sığınma ve gelişme

Sınır ve güvenlik

Kendi yönelimini geliştirmek, yeni yaklaşımları deneme özgürlüğü anlamına gelmiyor. Bir uygulayıcı, eğitimini ve süpervizyonunu almadığı bir yöntemi danışanlarıyla uygulamıyor; yeni bir yaklaşım öğrenirken, o yaklaşımda deneyimli bir süpervizörle çalışıyor.

Kuramsal yönelim, bir uygulayıcının danışanlarına karşı sorumluluğunun önüne geçmiyor. Bir danışanın güçlüğü, uygulayıcının yöneliminin sınırlarının dışındaysa, doğru olan çoğu zaman danışanı o güçlükte daha uygun bir yaklaşımla çalışan birine yönlendirmek.

Kendi yöneliminin kaynaklarını sorgulamak, bazen uygulayıcının kendi yaşantılarına dokunabiliyor. Bu tür konular, süpervizyonun onarıcı işlevi ya da uygulayıcının kendi kişisel terapisi içinde güvenle ele alınıyor.

Kendini ya da bir başkasını güvende hissetmediğin bir durumdaysan eğitim içeriğiyle bekleme. Bulunduğun ülkenin acil hattına, en yakın acil servise ya da bir ruh sağlığı uzmanına başvur. Eğitim içeriği acil durumu yönetmez.

Kendin dene

Aklında kalsın

Örtük kişisel kuram, uygulayıcının adını koymadığı, ama işini yöneten inançlar bütünüdür; sıkıştığı anlarda görünür hale gelir.

Kişi-kuram uyumu, uygulayıcının kişiliği ile yönelimi arasındaki uyumdur; sürdürülebilirliği etkiler ama danışan için doğru yaklaşımı tek başına belirlemez.

Yönelim gerekçesi, bir yönelimin neden seçildiğini, nerede güçlü ve nerede sınırlı olduğunu yazan metindir; yıllar içinde yeniden yazılır.

Kurama sığınma, kuramı bir yol gösterici olarak değil, belirsizliğe karşı bir kalkan olarak kullanmaktır.

Mesleki gelişim evresi, uygulayıcının kurallara bağlılıktan kişisel bir anlayışa uzanan yolculuğunun dönemleridir; herkes aynı hızda geçmez.

Süpervizörün kâğıdındaki soru üç farklı cevap getirmişti: bir ekol adı, bir elkitabı ve "ne işe yararsa." Toplantının sonunda üç cevap da bir gerekçeye dönüşmüştü; ve üçünün de iki yıl sonra yeniden yazılacağı biliniyordu.

Sonraki derse köprü

Grubun her üyesi kendi yönelimine dair bir gerekçe yazdı. Ama bir yönelim, ancak bir vakada, baştan sona uygulandığında sınanıyor: değerlendirmeden formülasyona, plandan bitişe kadar.

S12-P01-D10 «Bütünleştirici plan ve bitirme projesi» ustalık laboratuvarını ve programı kapatıyor: programın bütününde öğrenilenlerin tek bir vakada, değerlendirmeden sonlandırmaya kadar gerekçeli bir plan olarak bir araya getirilmesi.