Araştırma tasarımları

Açılış sahnesi

Sağlık merkezinin psikoloğu masasındaki broşüre bakıyor. Bir meslektaşı, katıldığı bir atölyeden getirmiş. Broşürde yeni bir kaygı yöntemi anlatılıyor ve büyük harflerle bir cümle yazıyor: "Çalışmaya katılanların neredeyse tamamı iyileşti."

Broşürün arkasında küçük harflerle çalışmanın özeti var. Psikolog okuyor: yirmi iki kişi, sekiz hafta, başta ve sonda birer ölçüm. Karşılaştırma grubu yok. Çalışmayı bırakan altı kişiden hiç söz edilmiyor. Sonuç ölçüsü, yöntemi geliştiren kişinin kendi hazırladığı bir anket.

Meslektaşı heyecanlı. "Bizim danışanlarda da deneyelim mi?" diye soruyor.

Psikolog bir süre düşünüyor. "Belki," diyor. "Ama önce şunu bilmem gerek: bu insanlar hiçbir şey yapmasalardı, sekiz hafta sonra nasıl olurlardı?"

Bu derste ne olacak

S00-P02'deki dersler bilimsel düşünmenin temellerini atmıştı: Randomize kontrollü çalışma, Kör tutma, Korelasyon, Karıştırıcı değişken, Ortalamaya dönüş ve Bildirim seçiciliği. Bu ders araştırma ve kanıt bölümünü açıyor ve o temelleri, bir uygulayıcının karşılaştığı gerçek çalışmaları okurken kullanabileceği sorulara dönüştürüyor.

İlk bölüm bir çalışmada neyin neyle karşılaştırıldığını ve rastgele atama yapılamadığında kullanılan izlem çalışmalarını ele alıyor. İkinci bölüm, çalışmayı bırakan katılımcıların sonuçları nasıl çarpıtabileceğine bakıyor.

Usta katmanında bir çalışmanın ne yapacağını önceden ilan etmesinin neden önemli olduğu var. Kanıtın durumu ve araştırma dünyasının kendi yanlılıklarını düzeltme çabası da bu bölümde.

Bu derste geçen kişilerin hiçbiri gerçek değildir; hepsi ders için yazılmış kurgusal örneklerdir ve hiçbir danışan kaydından alınmamıştır.

Sıfır noktası

Bir çalışmanın söylediği şey, nasıl kurulduğuna bağlı. Aynı sonuç, "katılanların çoğu iyileşti", iyi kurulmuş bir çalışmada güçlü bir bulgu olabilirken, kötü kurulmuş bir çalışmada neredeyse hiçbir şey söylemeyebiliyor.

Bu örneklerde ölçülen değişim gerçek olabilir; ama bu değişimin neden kaynaklandığı, çalışmanın tasarımı yüzünden bilinemiyor.

Mekanizma

Neye kıyasla?

Kaybolanlar

Bir çalışmayı bırakan katılımcılar, sık sık rastgele bırakmıyor: bazıları iyileştiği için, bazıları kötüleştiği için, bazıları yöntemi kaldıramadığı için bırakıyor. Bu kayıpların nasıl ele alındığı, bir çalışmanın sonucunu belirgin biçimde değiştirebiliyor.

Usta katmanı

Önceden ilan etmek

S00-P02-D08'de tanımlanan Bildirim seçiciliği, yürütülen analizlerin ya da ölçülen sonuçların yalnızca bir bölümünün raporlanmasıydı. Bu seçiciliği önlemenin en güçlü yolu, bir çalışmanın ne yapacağını, sonuçlar görülmeden önce, herkesin görebileceği bir yere yazmak.

Sınır ve güvenlik

Bu ders araştırma tasarımlarını okumanın temel sorularını tanıtıyor; bir çalışmanın tasarımını tek başına değerlendirmek için yeterli bir eğitim sunmuyor. Karmaşık tasarımlar ve istatistiksel çözümlemeler, ayrı bir eğitim ve deneyim gerektiriyor.

Bir yöntemin iyi tasarlanmış çalışmalarla sınanmamış olması, onun zararsız olduğu anlamına gelmiyor. Kanıtı zayıf bir yöntemi danışanlarla kullanmayı düşünen bir uygulayıcı, olası zararları da düşünüyor ve danışanını bilgilendiriyor.

Bir çalışmanın sonuçlarını danışanlarla paylaşırken, çalışmanın neyi gösterip neyi göstermediğini açık ve anlaşılır bir dille anlatmak, danışanın bilgilendirilmiş bir karar vermesi için gerekli.

Kendini ya da bir başkasını güvende hissetmediğin bir durumdaysan eğitim içeriğiyle bekleme. Bulunduğun ülkenin acil hattına, en yakın acil servise ya da bir ruh sağlığı uzmanına başvur. Eğitim içeriği acil durumu yönetmez.

Kendin dene

Aklında kalsın

Karşılaştırma koşulu, bir müdahalenin neyle karşılaştırıldığıdır; çalışmanın hangi soruya cevap verdiğini belirler.

İzlem çalışması, rastgele atama yapılmadan kişilerin zaman içinde izlendiği çalışmadır; önemli sorulara cevap verir ama karıştırıcı değişkenlere açıktır.

Atandığı gruba göre çözümleme, katılımcıların bıraksalar da atandıkları grupta çözümlenmesidir; tamamlayanlar çözümlemesi etkiyi büyük gösterebilir.

Kayıp yanlılığı, katılımcıların farklı oranlarda ya da nedenlerle ayrılması sonucu geride kalanların karşılaştırılamaz hâle gelmesidir.

Önceden kayıtlı protokol, bir çalışmanın ne yapacağını sonuçları görmeden önce herkese açık bir kayda geçirmesidir; bildirim seçiciliğini azaltır.

Broşürdeki cümle doğruydu, ama eksikti: "neredeyse tamamı" yalnızca kalanlar içindi, ve hiç kimse onları hiçbir şey yapmayanlarla karşılaştırmamıştı.

Sonraki derse köprü

Psikoloğun bulduğu büyük çalışma, yöntemin bekleme listesine göre "belirgin bir üstünlük" gösterdiğini söylüyordu. Ama bu üstünlüğün ne kadar büyük olduğu ve bir danışanın hayatında ne kadar fark yaratacağı, bir sonuç tablosundaki tek bir sayıdan okunamıyordu.

S11-P01-D02 «Etki büyüklüğü ve klinik anlamlılık» bu soruya bakıyor: bir farkın istatistiksel olarak var olmasıyla, bir kişinin hayatında hissedilir bir değişim yaratması arasındaki mesafe ve bu mesafenin nasıl ölçülebileceği.