İttifak sorunları

Açılış sahnesi

Psikolog kapıyı üçüncü kez çalıyor. İçeriden televizyonun sesi geliyor ama kapı açılmıyor. Sonunda annesi kapıyı aralıyor, sesini alçaltarak konuşuyor: "Görmek istemiyor sizi. Geçen hafta bir şey demişsiniz, ona çok ağır gelmiş."

Psikolog geçen haftayı hatırlamaya çalışıyor. Genç, esrarı hafta içi bıraktığını, ama annesinin hâlâ ona güvenmediğini anlatmıştı. Psikolog da, koridorda annesiyle yaptığı kısa konuşmayı düşünerek, "Annen de biraz daha zamana ihtiyacı olduğunu söylüyor," demişti.

Merdivenlerden inerken bir şeyi fark ediyor. Genç, annesinin psikoloğa ne anlattığını bilmiyordu. O cümle, gencin kulağında, psikoloğun annesinin tarafına geçtiği, belki de her şeyi ona anlattığı anlamına gelmişti.

Bu derste ne olacak

İttifakın temel kavramları önceki derslerde tanıtılmıştı: Terapötik ittifak S00-P01-D03'te, İttifak onarımı S02-P01-D10'da, kopmanın türleri S02-P02-D08'de. O derslerde tek bir danışan ile tek bir uygulayıcı arasındaki ilişki ele alınıyordu. Burada soru, aynı ilişkinin kalabalık ortamlarda nasıl sınandığı: bir aile, bir ekip ya da bir mahkemenin gölgesinde çalışırken.

İlk bölüm, bir kopmanın doğrudan değil, bir üçüncü kişi aracılığıyla haber verilmesini ve kopmaların kurumsal koşullardan doğabilmesini ele alıyor.

Usta katmanında onarımın iki aracı var: uygulayıcının kendinden bir şey paylaşması ve danışan geri çekildiğinde ona yeniden ulaşmak. Birden fazla kişinin çalıştığı ekiplerde ittifakın nasıl kurulduğu da bu bölümde.

Bu derste geçen kişilerin hiçbiri gerçek değildir; hepsi ders için yazılmış kurgusal örneklerdir ve hiçbir danışan kaydından alınmamıştır.

Sıfır noktası

Bire bir bir odada, iki kişi arasında yaşanan bir kopmayı fark etmek bile zor. Odaya bir aile, bir ekip ya da bir kurum girdiğinde, kopmalar daha dolaylı yollardan geliyor ve daha geç fark ediliyor.

Bu örneklerde kopma iki kişinin arasında değil, bir ağın içinde yaşanıyor.

Mekanizma

Üçüncü kişiden gelen haber

Usta katmanı

Uygulayıcının kendinden paylaştığı

Ekiple ittifak

Toplum ruh sağlığı hizmetleri gibi birden fazla kişinin çalıştığı ortamlarda danışan tek bir uygulayıcıyla değil, bir ekiple ilişki kuruyor.

Sınır ve güvenlik

Bir aile, bir ekip ya da bir kurum içinde ittifakı gözetmek, düzenli süpervizyonla yıllar içinde gelişen bir beceri; özellikle kopmaların uygulayıcının kendi hatasından doğduğu durumlarda dışarıdan bir bakış belirleyici oluyor.

Bir kopmayı onarmak için danışana ulaşmak, onun sınırlarını çiğnemek anlamına gelmiyor. Danışan net biçimde ilişkiyi bitirmek istediğini söylüyorsa, bu karara saygı gösteriliyor ve gerekirse başka bir hizmete yönlendirme yapılıyor.

Bir danışanın süreçten çekilmesi, bazen bir riskin işareti olabiliyor: kötüleşme, madde kullanımına dönüş ya da ölüm düşünceleri. Özellikle risk öyküsü olan danışanlarda, gelmeyen bir danışana ulaşmak aynı zamanda bir güvenlik adımı.

Kendini ya da bir başkasını güvende hissetmediğin bir durumdaysan eğitim içeriğiyle bekleme. Bulunduğun ülkenin acil hattına, en yakın acil servise ya da bir ruh sağlığı uzmanına başvur. Eğitim içeriği acil durumu yönetmez.

Kendin dene

Aklında kalsın

Aracı üzerinden kopma, danışanın kırgınlığının doğrudan değil, bir üçüncü kişi aracılığıyla ortaya çıkmasıdır; onarım danışanla doğrudan temas gerektirir.

Kurum kaynaklı kopma, kurumun koşullarından, örneğin uygulayıcı değişikliğinden ya da belirsiz gizlilik sınırlarından doğan kopmadır.

Kendini açma, uygulayıcının danışanla ilgili bir amaçla kendinden bir şey paylaşmasıdır; ölçüt, paylaşılanın danışana ne sağlayacağıdır.

Geri çağırma, süreçten çekilen danışana bir kez, saygılı ve baskısız biçimde yeniden ulaşmaktır.

Ekiple ittifak, danışanın birden fazla çalışanın bulunduğu bir ekiple kurduğu güven ilişkisidir; güvenilen üye bir köprü olarak kullanılabilir.

Basamağa bırakılan not bir özürdü, bir açıklama değil. Genç kapıyı ancak ondan sonra açtı.

Sonraki derse köprü

Psikoloğun koridordaki cümlesi bir hataydı; iyi niyetle söylenmişti ama gencin güvenini zedeledi ve düzeltilebildi. Ruh sağlığı çalışmasında bazı zararlar ise tek bir cümleden değil, uygulanan yöntemin kendisinden geliyor ve kimi zaman fark edilmiyor.

S10-P01-D04 «Zarar verebilecek uygulamalar» bu alana bakıyor: iyi niyetle uygulanan ama bazı kişilerde zarar verebilen yöntemler, bu zararların nasıl fark edileceği ve bir uygulayıcının kendi yaptığının zarar verip vermediğini nasıl izleyebileceği.