Yeniden çağırma sistemi

Açılış sahnesi

Setin ortasında "yazıcı sendikaya üye" demiştin ve gülme almıştı.

Finalde aynı cümleyi tekrar söylüyorsun.

Ne oluyor? Küçük bir tanıma tepkisi geliyor. Birkaç kişi gülüyor, çünkü hatırladılar.

Ama gülme ilkinin yarısı kadar ve sen bunu bir yeniden çağırma sanıyorsun.

Değil. Bu bir tekrar.

Yeniden çağırma ile tekrar arasındaki fark tek bir şeyde: çağırma bir şey ekliyor.

"Gösteri kötü giderse yazıcıyla aynı sendikaya girip ikimiz de üretimi durduracağız."

Aynı fikir geri geldi ama yeni bir yer buldu. Yazıcı artık bir cihaz değil, bir müttefik. Ve bu cümle, ilkinden büyük gülme alıyor.

Bu ders o farkla ilgili. Ve dört ayrı çağırma türüyle — her biri farklı miktarda şey ekliyor.

Bu derste ne olacak

Önce çağırma ile tekrarın farkını kuracağız. Sonra dört türü açacağız: sözcük, karakter, kural ve tematik çağırma. Ardından bunların bir sıra oluşturduğunu göstereceğiz — her tür bir öncekinden daha çok şey ekliyor ve daha çok mesafe istiyor. Sonra çağırmanın mesafe kuralını konuşacağız. Ardından yirmi bir özgün örnekle çağırmaları inceleyeceğiz. Ders bittiğinde setine bir çağırma sistemi kurabiliyor olacaksın.

Sıfır noktası

Bir arkadaşınla üç saat konuştun.

Konuşmanın ortasında bir şey söyledi ve güldünüz. Sonra başka konulara geçtiniz.

İki saat sonra, tamamen başka bir konuda, sen o kelimeyi kullandın.

Ve ikiniz de güldünüz — ilkinden daha çok.

Ne oldu?

Kelime aynıydı. Değişen şey nereye düştüğü. İki saatlik bir yolculuktan sonra geri gelen bir şey, ilk söylendiğinden başka bir şey oluyor.

Bunun bir adı var ve gündelik hayatta herkes yapıyor: ortak bir dil kurmak.

Bir çağırma, seyirciyle aranda özel bir dil kurduğunu ilan ediyor. "Sen ve ben bunu biliyoruz" diyor.

Ve seyircinin en çok sevdiği şeylerden biri bu — bir gruba ait olmak.

Şimdi benzetmeyi kırayım. Arkadaş konuşmasında çağırma kendiliğinden geliyor ve kimse planlamıyor. Sette planlanıyor ve planlanması gerekiyor.

Ama planlı olduğu anlaşılmamalı. Bir çağırmanın "işte şimdi callback yapıyorum" diye duyulması, etkisini yarıya indiriyor.

Mekanizma

Ayrım tek soruda: geri geldiğinde bir şey eklendi mi?

Eklenmediyse seyirci bir tanıma tepkisi verir ve tepki ilkinin yarısı kadar olur. Eklendiyse ilkinden büyük olur.

Dördüncü modülde ek vuruş ile yeniden çağırmayı ayırmıştık: ek vuruş hemen döner ve büyütür, çağırma sonra döner ve bağlam değiştirir. Bu ders o bağlam değişiminin dört biçimiyle ilgili.

Dört tür var ve bir sıra oluşturuyorlar — her biri bir öncekinden daha çok şey ekliyor.

Birinci tür, sözcük çağırması: önceden komikleşmiş bir kelimenin dönüşü.

En basit ve en ucuz tür. Bir kelime setin başında bir şaka içinde komikleşir; sonra tamamen başka bir bağlamda tek başına söylenir.

Eklediği şey: bağlam. Kelime yeni bir yerde durunca yeni bir anlam alır.

İkinci tür, karakter çağırması: önceki bir karakterin yeni bir olaya girmesi.

Setin başında bir karakter kurdun — annen, yazıcı, kedi. Sonra başka bir bölümde o karakter yeniden beliriyor.

Eklediği şey: tutarlılık. Karakterin yeni durumda nasıl davranacağını seyirci tahmin edebiliyor ve tahmin doğru çıkınca gülüyor.

Yedinci modülde davranış mantığından söz etmiştik — karakter çağırması tam olarak onun karşılığı. Karakteri bir sese indirgersen çağıramazsın; davranış mantığı kurduysan her yere koyabilirsin.

Üçüncü tür, kural çağırması: önce kurulmuş komik bir mantığın yeni bir alana uygulanması.

Setin başında bir kural kurdun: "kolaylaştırmak için aldığım her şey bana yeni bir iş çıkardı." Sonra bambaşka bir konuda o kuralı yeniden uyguluyorsun.

Eklediği şey: kapsam. Kural genişliyor ve seyirci onun her yerde işlediğini görüyor.

Bu tür, en verimli olanı — çünkü sınırsız uygulanabiliyor. Bir kural kurduysan setin geri kalanında istediğin kadar çağırabilirsin.

Dördüncü tür, tematik çağırma: önceki bir olayın anlamının finalde değişmesi.

En güçlü ve en pahalı tür. Setin başında bir şey anlattın; sonda geri dönüyor ve ilk anlattığında ne demek olduğunu değiştiriyor.

Eklediği şey: yeniden okuma. Seyirci geriye dönüp ilk bölümü yeniden yorumluyor.

Bir önceki derste tema sorusunun hareketinden söz etmiştik. Tematik çağırma, o hareketin sahnedeki aracı.

Şimdi mesafe kuralına geliyoruz.

Sözcük çağırması en kısa mesafeyle çalışır: iki üç dakika yeter.

Karakter çağırması orta mesafe ister: beş dakika civarı. Karakterin unutulmaması ama tazeliğini kaybetmesi gerekiyor.

Kural çağırması esnek — kural kurulduktan sonra istediğin zaman çağrılabilir.

Tematik çağırma en uzun mesafeyi ister ve mümkünse açılış ile final arasında olmalı. Çünkü anlamın değişmesi için seyircinin ilk okumayı unutmuş olması gerekiyor.

Ve genel kural: çok yakın çağırma tekrar gibi durur, çok uzak çağırma anlaşılmaz.

Sekizinci modülün dördüncü dersinde söylediğimiz aralık burada geçerli: ilk üçte kur, son üçte çağır.

Örneklerden okuma

Usta katmanı

Birinci katman, çağırmanın kurulum anında planlanması.

Çağırma sonda düşünülmez. Kurulum anında planlanır.

Pratik yöntem: bir bölüm yazarken kendine sor — bunun içinde sonra çağırabileceğim bir öge var mı? Bir kelime, bir karakter, bir kural.

Varsa işaretle. Kartın üstüne yaz. Sekizinci modülün dördüncü dersinde kartın alanlarından biri tam bunun için vardı.

İkinci katman, çağırma türlerinin karıştırılması.

Bir sette dört türün de bulunması gerekmiyor ama iki türden fazlası iyi çalışıyor.

Nedeni öngörülebilirlik. Beş sözcük çağırması yapan bir komedyen, üçüncüde kalıbı öğretmiş olur ve seyirci dördüncüyü bekler.

Farklı türler bu tahmini kırıyor. Seyirci bir çağırma geleceğini hissediyor ama hangi biçimde geleceğini bilmiyor.

Üçüncü katman, çağırmanın kurulumu bozmaması.

Bir öge çağrılacaksa kurulum anında vurgulanmamalı.

"Bunu aklınızda tutun" demek ya da o kelimeyi bilerek yavaş söylemek, çağırmanın değerini şimdiden harcıyor.

Beşinci modülde bağ mekanizmalarında konuştuğumuz ilke: bağı seyirci kurarsa şaka, sen kurarsan açıklama olur. Çağırmada da aynı — hatırlama işini seyirci yapmalı.

Dördüncü katman, kural çağırmasının gösteri kurma gücü.

Dört tür içinde bir saatlik gösteriyi tek başına taşıyabilecek olan kural çağırması.

Nedeni kapsam: bir kural kurulduğunda, sonraki her bölüm o kuralın bir uygulaması hâline gelebiliyor.

Ve bu, bir önceki dersteki tema sorusuyla doğrudan bağlantılı. İyi bir kural, tema sorusunun cevabı gibi çalışıyor: "kolaylaştırmak için aldığım her şey bana yeni bir iş çıkardı" hem bir çağırma kuralı hem bir tema.

Yani kural çağırması ile tema çoğu zaman aynı şey. Farkı kullanım: tema bir soru, kural onun sahnedeki tekrar edilebilir biçimi.

Beşinci katman, tematik çağırmanın yazılamaması.

Diğer üç tür planlanabiliyor. Tematik çağırma genellikle planlanamıyor.

Nedeni şu: bir olayın anlamının değişmesi için önce o anlamın kurulmuş olması gerekiyor ve o kurulum bütün gösteri boyunca yapılıyor.

Yani tematik çağırma en son bulunuyor. Gösteri oturduktan sonra, açılışa dönüp bakıyorsun ve fark ediyorsun: baştaki o cümle, şimdi başka bir şey söylüyor.

Bulduğunda değiştirmen gereken şey final değil, açılış olabilir. Çünkü açılışın çağrılabilir olması gerekiyor.

Yaygın hatalar ve yanlış bilinenler

Uygulama — kendin dene

Kilit özet

Yeniden çağırma bir tekrar değil: geri gelen öge bir şey eklemeli. Eklemiyorsa gülme ilkinin yarısı kadar gelir.

Dört tür var ve bir sıra oluşturuyorlar. Sözcük çağırması bağlam ekler, karakter çağırması tutarlılık, kural çağırması kapsam, tematik çağırma yeniden okuma. Her tür bir öncekinden daha çok ekliyor ve daha çok mesafe istiyor.

Mesafe kuralı: çok yakın çağırma tekrar gibi durur, çok uzak çağırma anlaşılmaz. Genel aralık ilk üçte kur, son üçte çağır.

Çağırma sonda düşünülmez, kurulum anında planlanır — ve kurulumda vurgulanmaz, çünkü hatırlama işi seyircinindir.

Kural çağırması en verimli olanı: bir kural kurulduğunda sonraki her bölüm onun bir uygulaması olabilir. Ve iyi bir kural genellikle temanın kendisidir.

Tematik çağırma ise planlanamaz, bulunur — gösteri oturduktan sonra açılışa dönüp bakınca ortaya çıkar.

Sonraki derse köprü

Çağırmalar bölümleri birbirine bağlıyor. Peki komşu iki bölüm arasındaki o iki saniye ne olacak?

Bir sonraki derste geçişleri çalışacağız. Üç biçimi var ve üçüncüsü şaşırtıcı: bazen hiç bağlanmamak en iyi geçiştir.