Önce özete göz atDersin sonundaki özet, okumaya başlamadan önce yol haritası olarak.
Tanıtım paketi seyirciye değil, sahne ya da ücret verecek kişiye gider. Amacı kendini övmek değil, karşı tarafın karar ve üretim işini azaltmaktır.
Dokuz kalem vardır: elli kelimelik kısa ve yüz elli kelimelik uzun biyografi, güncel ve yüksek çözünürlüklü fotoğraflar, üç ila beş dakikalık temiz performans klibi, gösteri açıklaması, teknik ihtiyaç listesi, önceki gösteriler ve işler, iletişim ve uygunsa basın alıntıları ve ödüller.
İki biyografi iki ayrı yer içindir; klip bir şakayı değil bir seti gösterir; fotoğraf güncel olmalıdır; dokuzuncu kalem koşulludur.
Her iddia doğrulanabilir olmalıdır; küçük bir katılım büyük bir ödül gibi sunulmaz.
Paket tek bir bağlantıda toplanır, ilk davetten önce hazırlanır ve düzenli olarak güncellenir.
Açılış sahnesi
Bir salı sabahı Deniz'in telefonuna bir mesaj geliyor. Başka bir şehirde gösteriler düzenleyen bir yapımcı yazmış: "Ekim'de bir gece düşünüyoruz, kapanışı sizin yapmanızı isteriz. İlgilenir misiniz?" Deniz heyecanla "Evet" yazıyor.
Öğleden sonra ikinci mesaj geliyor: "Afiş için yüksek çözünürlüklü bir fotoğraf gönderebilir misiniz?" Akşam üçüncüsü: "Etkinlik sayfası için kısa bir biyografi?" Ertesi gün dördüncüsü: "Biraz daha kısası olabilir mi? Afişe sığmıyor." Bir gün sonra beşincisi: "Teknik olarak neye ihtiyacınız var?" Deniz her seferinde bilgisayarının başına oturup bir şey arıyor, bir şey yazıyor ya da bir fotoğrafı yeniden boyutlandırıyor. Yapımcı ise her seferinde bekliyor.
Deniz'e geceyi verecek kişinin, Deniz hakkında hiçbir şeyi yoktu ve her şeyi tek tek istemek zorunda kaldı. Bu ders dokuz kalemlik bir paketi açıyor. O paketin tek bir işi var: bu dört mesajı hiç yazdırmamak. Bir tanıtım paketi bir özgeçmiş değil, karşı taraftan iş eksiltmek için hazırlanmış bir belgedir ve kalitesi de yazılmayan mesajlarla ölçülür.
Bu derste ne olacak
Önce bu paketin kime gittiğini ayıracağız: seyirciye değil, sana sahne ya da ücret verecek kişiye. Sonra dokuz kalemi Deniz'in hazırladığı paket üzerinden açacağız: kısa ve uzun biyografi, fotoğraflar, temiz bir performans klibi, gösteri açıklaması, teknik ihtiyaç listesi, önceki işler, iletişim ve uygunsa basın alıntıları ve ödüller. Ardından iki biyografinin neden ayrı yazıldığını, klibin neden üç ila beş dakika olduğunu ve paketteki her iddianın neden doğrulanabilir olması gerektiğini konuşacağız. Ders bittiğinde ilk davetten önce hazır duran bir paket kurabileceksin.
Sıfır noktası
Bir iş başvurusu için tanıdığın birinin seni bir şirkete önerdiğini düşün. Şirketteki kişi sana "özgeçmişini gönderir misin" diye yazıyor. Gönderiyorsun. Sonra "referans verebileceğin biri var mı" diye soruyor; sonra "maaş beklentin ne"; sonra "ne zaman başlayabilirsin". Her soru bir gün sürüyor ve dördüncü günün sonunda şirket başka bir adayla görüşmeye başlamış oluyor. Bütün cevaplar tek bir sayfada hazır olsaydı, ilk gün karar verilmiş olabilirdi.
Bir tanıtım paketi de aynı işi görür, ama bir farkla: bilet sayfası seyirciye, pazarlama sistemi de seyirciye konuşuyordu. Bu paket ise bir yapımcıya, bir küratöre, bir mekâna, bir festivale gider; yani sana sahne ya da ücret verecek kişiye. O kişinin bir kararı vardır: seni programa alsın mı? Ve kararın ardından bir işi: seni nasıl duyuracak?
Dokuz kalemin her biri bu kişinin bir sorusuna cevap verir. Kimsin, nasıl görünüyorsun, iyi misin, ne sunuyorsun, benden ne istiyorsun, başkaları seni programa aldı mı, sana nasıl ulaşırım, senin için kefil olan var mı? Bir bilet sayfasında cevaplanamayan bir soru bir boşluktur; bir tanıtım paketinde cevaplanamayan her soru, birinin yazmak zorunda kalacağı bir mesajdır.
Mekanizma
Kim olduğunu söyleyen kalemler
İlk iki kalem iki ayrı uzunlukta biyografidir: elli kelimelik kısa ve yüz elli kelimelik uzun. Bu bir tekrar değil, iki ayrı yer için yazılmış iki ayrı metindir. Kısa biyografi bir afişe, bir sosyal medya paylaşımına, sunucunun tanıtım cümlesine sığar. Uzun biyografi bir etkinlik sayfasına, bir basın bültenine, bir festival kataloğuna girer. Karşı taraf bir metni kendisi kısaltmak zorunda kalırsa hem iş yapmış olur hem de senin seçmeyeceğin bir cümleyi atabilir.
Üçüncü kalem güncel, yüksek çözünürlüklü fotoğraflardır. Yüksek çözünürlük teknik bir gerekliliktir; bir afiş küçük bir fotoğrafla basılmaz. "Güncel" ise bir dürüstlük meselesidir: artık sana benzemeyen bir fotoğraf, kapıda bir uyuşmazlık üretir. Fotoğraf da bir vaattir.
İyi olduğunu gösteren kalemler
Dördüncü kalem üç ila beş dakikalık temiz bir performans klibidir. Bu uzunluk bilerek verilmiştir. Otuz saniyelik bir klip seyirci içindir; bir şakayı gösterir. Bir yapımcı ise bir şakayı değil, bir seti görmek ister: komedyenin bir odayı nasıl açtığını, bir geçişi nasıl yaptığını, ritmini dakikalar boyunca nasıl taşıdığını. Beş dakikadan uzun bir klip ise çoğu zaman izlenmez. "Temiz" kelimesi de iki anlam taşır: iyi ses ve görüntü ve kurguyla değiştirilmemiş bir akış.
Beşinci kalem gösteri açıklamasıdır. Bilet sayfasındaki vaadin paket içindeki hâlidir ve genellikle biraz daha uzundur, çünkü karşı taraf bunu kendi duyuru metnine dönüştürecektir. Yedinci kalem önceki gösteriler ve işlerdir. Karşı tarafın sorusu bir statü sorusu değil, bir güven sorusudur: seni başkaları programa aldı mı ve nasıl geçti?
İş görmeyi sağlayan kalemler
Altıncı kalem teknik ihtiyaç listesidir ve dokuz kalem içinde tanıtım yapmayan tek kalemdir; bir işletme belgesidir. Mikrofon, ayak, ön ışık, ses kontrolü zamanı, setin süresi. Sekizinci kalem iletişimdir: en basit ve en çok atlanan kalem. Bir dosya elden ele geçer; içinde nasıl ulaşılacağı yazmıyorsa o dosya bir ileti zincirinin ortasında kaybolur.
Dokuzuncu kalem uygunsa basın alıntıları ve ödüllerdir. "Uygunsa" kelimesi yük taşır: bu kalem koşulludur ve yoksa paket eksik sayılmaz. Dokuz kalem içinde koşullu olan tek kalem budur.
Her iddia doğrulanabilir olmalı
Paketteki her iddia doğrulanabilir olmalıdır. Küçük bir etkinliğe katılım büyük bir ödül gibi sunulmaz. Bu kural bir ahlak öğüdü gibi görünür ama pratik bir sebebi de vardır: paketi okuyan kişi çoğu zaman sektörün içindedir ve o etkinliği tanır. Bir abartıyı fark ettiği anda paketteki her şeye şüpheyle bakmaya başlar. Doğrulanabilir bir paket ise küçük işleri bile güvenilir bir kanıta çevirir.
Örneklerden okuma
Usta katmanı
Paket bir bağlantıdır
Bir tanıtım paketi bir e-postaya eklenmiş dağınık dosyalar değil, tek bir bağlantıdır. Karşı taraf neye ihtiyaç duyarsa aynı yerden alır ve dosyaların adı içeriklerini söyler. Bu basit düzen, paketi bir ileti zincirinin içinde kaybolmaktan korur. Bağlantı aynı kalır, içindeki dosyalar güncellenir; böylece eski bir e-postadaki bağlantı bile her zaman bugünkü paketi gösterir.
Kısa biyografi ne anlatır
Elli kelime, sıfatlara harcanacak kadar uzun değildir. Kısa biyografi üç şeyi söyler: kim, ne tür bir komedi, bugün ne yapıyor. "Eşsiz", "unutulmaz" ve "cesur" gibi kelimeler okuyana bir bilgi vermez ve paketi okuyan kişinin her gün onlarcasını gördüğü kelimelerdir. Bir sunucunun bu biyografiyi sahnede yüksek sesle okuyabilmesi, iyi bir kısa biyografinin en basit testidir.
Önceki işlerin dürüst düzenlenmesi
Önceki işler listesi en yeni ve en temsil edici işlerle başlar. Bir yıl önceki tek seferlik bir festival katılımı, her ay düzenli olarak yapılan bir gecenin önüne geçmez. Sayılar doğru yazılır: kaç kişilik bir salon, kaç dakikalık bir set. Küçük bir liste, doğru yazıldığında, büyük ama abartılı bir listeden daha güçlü bir kanıttır.
Paket ilk davetten önce hazırlanır
Tanıtım paketi bir davet geldiğinde değil, gelmeden önce hazırlanır. Davet geldiği anda paketi hazırlamaya başlamak, açılıştaki dört mesajı kaçınılmaz kılar. Paketi önceden hazır olan komedyen bir davete aynı gün, tek bir bağlantıyla cevap verir. Bu hız, karar veren kişinin aklında bir izlenim bırakır: bu kişiyle çalışmak kolay.
Yaygın hatalar ve yanlış bilinenler
Yaygın yanlışTanıtım paketi bir özgeçmiştir.
Paket kendini anlatmak için değil, karşı tarafın işini azaltmak için hazırlanır. Kalitesi, yazılması gerekmeyen mesajlarla ölçülür.
Yaygın yanlışBir biyografi yeter, karşı taraf istediği kadarını kullanır.
İki ayrı uzunluk iki ayrı yer içindir. Karşı taraf kısaltmak zorunda kalırsa senin seçmeyeceğin cümleleri atabilir.
Yaygın yanlışEn iyi fotoğraf en sevdiğin fotoğraftır.
Fotoğraf güncel olmalıdır; artık sana benzemeyen bir fotoğraf, kapıda bir uyuşmazlık üretir.
Yaygın yanlışKısa ve çok izlenmiş bir klip paket için en iyisidir.
Bir yapımcı bir şakayı değil bir seti görmek ister. Üç ila beş dakikalık temiz ve kesintisiz bir bölüm gerekir.
Yaygın yanlışKüçük başarılar büyütülerek yazılmalıdır.
Her iddia doğrulanabilir olmalıdır. Paketi okuyan kişi çoğu zaman o etkinliği tanır ve bir abartıyı fark ettiğinde bütün pakete şüpheyle bakar.
Yaygın yanlışBasın alıntısı ya da ödül yoksa paket eksiktir.
Dokuzuncu kalem koşulludur. Boş bırakmak bir eksiklik değildir; bir seyirci yorumunu basın alıntısı gibi sunmak ise bir abartıdır.
Uygulama — kendin dene
Kilit özet
Tanıtım paketi seyirciye değil, sahne ya da ücret verecek kişiye gider. Amacı kendini övmek değil, karşı tarafın karar ve üretim işini azaltmaktır.
Dokuz kalem vardır: elli kelimelik kısa ve yüz elli kelimelik uzun biyografi, güncel ve yüksek çözünürlüklü fotoğraflar, üç ila beş dakikalık temiz performans klibi, gösteri açıklaması, teknik ihtiyaç listesi, önceki gösteriler ve işler, iletişim ve uygunsa basın alıntıları ve ödüller.
İki biyografi iki ayrı yer içindir; klip bir şakayı değil bir seti gösterir; fotoğraf güncel olmalıdır; dokuzuncu kalem koşulludur.
Her iddia doğrulanabilir olmalıdır; küçük bir katılım büyük bir ödül gibi sunulmaz.
Paket tek bir bağlantıda toplanır, ilk davetten önce hazırlanır ve düzenli olarak güncellenir.
Sonraki derse köprü
Yapımcı Deniz'in paketini aldıktan sonra yalnızca bir teşekkür ve bir tarih gönderdi. Deniz bu kez geceyi kendisi düzenlemiyor; mekânı, saati, bilet fiyatını, kaydı ve ücreti başka biri belirleyecek. Bir sonraki ders bu yeni durumu açıyor: bir davette, bir e-postada ya da bir sözleşmede en az hangi konuların açık olması gerekir? On bir başlık var ve dersin uyarısı baştan: anlaşmanın dili anlaşılmıyorsa imzalamadan önce bir uzmana danışılır.