Altı başlangıç parçası

Açılış sahnesi

Bir öğrenci üç ayda altı parça çalıştı.

Her birini bitirdi. Her birini bir noktada baştan sona, hatasız çaldı. Sonra bir sonrakine geçti.

Şimdi biri ona "bana bir şey çal" diyor.

Ve öğrenci hiçbirini çalamıyor.

Birincisini hatırlamıyor. İkincisinin ortasını unutmuş. Üçüncüsünü başlatıyor ama dört ölçüde tıkanıyor. Altıncısını, yani daha geçen hafta bitirdiğini, notasız çalamıyor.

Üç ay çalıştı ve elinde hiçbir şey yok.

Şimdi soralım: bu öğrenci ne yanlış yaptı?

Hiçbir şey. Bütün parçaları düzgün çalıştı. Sorun çalışmasında değil, "bitti" kelimesini nasıl tanımladığında.

Onun tanımı şuydu: bir kez baştan sona hatasız çaldım.

Bu tanım, unutulacak bir parça üretiyor.

Bu ders altı parçayı nasıl seçeceğini, hangi sırayla çalışacağını ve en önemlisi bir parçanın ne zaman gerçekten bittiğini kuruyor.

Bu derste ne olacak

Önce bu altı parçanın hangi basamakları temsil ettiğini göreceğiz; sıra tesadüfi değil ve her basamak bir öncekine tek bir şey ekliyor. Sonra bir parçanın nasıl öğrenileceğini konuşacağız — özellikle hangi sırayla. Ardından "bitti" ölçütünü dört maddeyle tanımlayacağız. Sonra aynı anda kaç parça çalışılacağına bakacağız. En sonda unutmayı hesaba katan bir çalışma düzeni kuracağız. Ders bittiğinde elinde bitmiş ve kalıcı bir repertuvar olacak.

Sıfır noktası

Bir parçayı bitirmek, onu bir kez doğru çalmak değildir.

Bu ayrım repertuvarın tamamını belirliyor.

Şöyle düşün: bir kez hatasız çalmak, o an her şeyin denk geldiği anlamına gelir. Doğru gün, doğru dikkat, doğru sıra. Tek bir başarılı geçiş, o parçayı yarın da çalabileceğinin kanıtı değildir.

Bir parça bittiğinde geriye kalması gereken şey bir olay değil, bir kapasitedir.

Ve bu kursta parçaların bir amacı daha var. Her parça belirli bir beceriyi gerçek müzik içinde sınıyor. Yani altı parça, sekiz modülde kurulan her şeyin sınama alanı.

Bu yüzden parçaların sırası önemli ve bu ders o sırayı açıklıyor.

Mekanizma

Altı basamak, altı ek

Bu altı parça bir liste değil bir merdiven. Her basamak bir öncekine tek bir şey ekliyor ve o eklenen şey belirli bir modülden geliyor.

Birinci basamak: tek elde melodi, diğer elde tutulan sesler. Sol el uzun notalar tutar, sağ el melodiyi taşır. Burada iki elin ilişkisi en basit hâlindedir; çakışma noktaları boldur ve el neredeyse hiç hareket etmez. Sınadığı şey birinci ve üçüncü modüller — oturma, ağırlık aktarma ve iki portede okuma.

İkinci basamak: sol elde blok akorlar. Sol el altıncı modüldeki dört akoru vuruş üstünde basar. Akorlar vuruşta durduğu için çakışma noktaları hâlâ düzenlidir. Sınadığı şey akor geçiş hızı ve zamanında varma.

Üçüncü basamak: kırık akor eşliği. Sol el aynı akorları çalar ama notaları arka arkaya, dağıtarak. Şimdi sol elde birden çok olay var ve çakışma noktaları seyrekleşiyor. Bu, beşinci modülün ilk gerçek sınavı ve öğrencilerin çoğu ilk ciddi zorluğu burada yaşıyor.

Dördüncü basamak: eller arasında dolaşan melodi. Melodi bir elde başlayıp diğerinde devam ediyor. Burada öğrenilen şey teknik değil işitsel: hangi elin o an ön planda olduğunu duymak ve diğerini geri çekmek. Sekizinci modüldeki denge fikrinin ilk uygulaması.

Beşinci basamak: gam parçası içeren bir eser. Yedinci modüldeki başparmak geçişi artık gerçek müzik içinde. Egzersizde tümseksiz çalınan bir geçişin, cümlenin ortasında da tümseksiz kalması gerekiyor ve bu daha zor.

Altıncı basamak: pedallı ve ifadeli bir parça. Her şey birden. Sekizinci modüldeki gecikmeli pedal, denge ve zamanla ifade. Bu parça kursun final resitalinin de provası.

Bu merdiven neden böyle kuruldu? Çünkü her basamakta yalnız bir yeni değişken var. İki yeni zorluğu aynı anda getiren bir sıra, öğrenciye hangisinde tıkandığını göstermiyor.

Parça nasıl öğrenilir: sıra

Şimdi çok somut bir yöntem.

Öğrencilerin neredeyse tamamı parçayı baştan çalışır. Her seansta başa döner ve gidebildiği yere kadar gider.

Bunun sonucu şu: ilk sayfa yüzlerce tekrar alır, son satır onlarca.

Ve parçanın en zayıf yeri her zaman sonu olur.

Doğru yöntem şu ve dört adımı var.

Bir: parçayı bölümlere ayır. Cümle sınırlarından böl; genellikle dört ya da sekiz ölçülük parçalar çıkar. Bölümleri numaralandır.

İki: en zor bölümü bul ve oradan başla. İlk günkü tazeliğini en çok ihtiyaç duyulan yere harca.

Üç: her seansta bölüm sırasını değiştir. Bugün üçten başla, yarın beşten. Böylece hiçbir bölüm sürekli yorgunken çalışılmaz.

Dört: bütünü en sona bırak. Baştan sona geçiş bir çalışma değil, bir ölçümdür. Nerede olduğunu görmek için yaparsın, ilerlemek için değil.

Bu dört adım, beşinci modülde tek bir zor ölçü için kurduğumuz mantığın parça ölçeğindeki hâli. Aynı ilke: zamanı, zaten yapabildiğin şeye değil, yapamadığın şeye harca.

"Bitti" ne demek

Şimdi açılış sahnesindeki asıl soruna geliyoruz.

Bir parçanın bittiğine karar vermek için dört ölçüt var ve dördü de geçilmeli.

Birinci ölçüt: herhangi bir bölümden başlayabiliyor musun? Sana "üçüncü bölümden başla" dendiğinde başlayabiliyorsan parçayı biliyorsun demektir. Ancak baştan başlayabiliyorsan, bildiğin şey bir zincir — ve zincirin bir halkası koptuğunda geri kalanına ulaşamıyorsun.

İkinci ölçüt: hata yaptığında durmadan devam edebiliyor musun? Her hatada durup baştan başlayan bir öğrenci, aslında hiç bitirmemiştir. Toparlanma ayrı bir beceridir ve ayrıca çalışılır.

Üçüncü ölçüt: çalarken başka bir şey yapabiliyor musun? Dördüncü modülün ölçütü, artık bütün parçaya uygulanıyor. Çalarken sayabiliyor, konuşabiliyor ya da bir sonraki bölümü düşünebiliyorsan parça yerleşmiştir.

Dördüncü ölçüt: bir hafta ara verdikten sonra hâlâ çalabiliyor musun? Bu en sert ölçüt ve en çok atlanan. Bir parçayı bitirdikten bir hafta sonra tekrar çal. Çıkmıyorsa bitmemişti.

Açılış sahnesindeki öğrenci dört ölçütün hiçbirini uygulamamıştı. "Bir kez hatasız çaldım" ölçütü, dördünün de altında kalıyor.

Aynı anda kaç parça

Pratik bir soru ve cevabı öğrencileri şaşırtıyor.

Tek parça çalışmak verimli değildir.

İki ya da üç parçayı aynı anda ve farklı olgunluk aşamalarında çalışmak daha iyi sonuç veriyor.

Sebebi iki tane.

Birincisi: dinlenme. Bir parçada tıkandığında başka bir parçaya geçmek, o tıkanmayı arka planda çözmene izin veriyor. Aynı yere ısrarla yüklenmek her zaman en hızlı yol değil.

İkincisi: farklı aşamalar farklı iş. Yeni bir parça okuma ve çözme işidir. Orta aşamadaki bir parça teknik iştir. Bitmeye yakın bir parça ise ifade ve sağlamlaştırma işidir. Üçü aynı anda yürüdüğünde çalışma seansı da çeşitleniyor ve dikkat daha uzun sürüyor.

Önerilen düzen: bir parça yeni, bir parça çalışılıyor, bir parça bakımda.

Unutmayı hesaba katmak

Son bölüm ve repertuvarın kalıcı olup olmamasını bu belirliyor.

Bitmiş bir parça bakım ister.

Bakım demek yeniden çalışmak değil. Haftada bir kez baştan sona çalmak yeterli. Bu, parçayı hafızada tutmaya yetiyor ve beş dakika sürüyor.

Bakımı olmayan bir parça birkaç hafta içinde silinir ve yeniden öğrenmek, bakım yapmaktan çok daha uzun sürer.

Bunu somut bir alışkanlığa çevir: bitmiş parçalarının bir listesi olsun ve her hafta o listedeki her parçayı bir kez çal.

Altı parça bittiğinde bu liste otuz dakikalık bir seans eder. Ve o otuz dakika, üç aylık çalışmanın kalıcı hâle gelmesini sağlayan tek şeydir.

Bir yan fayda daha var: birinden "bir şey çal" istendiğinde çalacak bir şeyin olur. Bu, teknik bir kazanç gibi görünmüyor ama motivasyon üzerindeki etkisi ölçülebilir. Çalabildiğini gösteren bir öğrenci çalışmaya devam ediyor.

Örneklerden okuma

Usta katmanı

Dört nokta.

Birincisi: repertuvar bir kimliktir. "Piyano çalıyorum" diyen ama istendiğinde hiçbir şey çalamayan bir öğrenci, kendi gözünde de piyanist değildir. Çalabildiğin parçaların listesi, tekniğinden daha çok şey söylüyor ve bu liste ancak bakımla büyüyor.

İkincisi: ezber bir seçenek değil, bir sonuçtur. Yeterince çalışılmış bir parça kendiliğinden ezberlenir. Ama bu ezber tek türde olduğunda kırılgandır: yalnız parmak hafızasına dayanan bir ezber, tek bir aksamada tamamen çöker. Bölümden başlayabilme ölçütü tam olarak bunu önlüyor, çünkü parmak hafızası bir bölümün ortasından başlayamaz.

Üçüncüsü: kolay parçaları küçümseme. Zorluğunun altındaki bir parçayı çok iyi çalmak, zorluğunun üstündeki bir parçayı zar zor çalmaktan daha çok şey öğretir. Kolay malzemede dikkat tekniğe değil müziğe kalır ve ifade ancak orada çalışılabilir.

Dördüncüsü: bu modülün ölçütleri on ikinci modülde sınanacak. Final resitali üç parçalık kayıtlı bir performans olacak ve orada gereken şey üç parçayı aynı anda çalabilir durumda tutmak. Bakım alışkanlığını şimdi kurmayan öğrenci, orada üç parçayı yeniden öğrenmek zorunda kalıyor.

Yaygın hatalar ve yanlış bilinenler

Yaygın yanlış: Bir kez hatasız çaldıysam parça bitmiştir. Tek bir başarılı geçiş, o an her şeyin denk geldiğini gösterir. Bitiş dört ölçütle tanımlanır: herhangi bir bölümden başlayabilmek, hata sonrası devam edebilmek, çalarken başka şey yapabilmek ve bir hafta sonra hâlâ çalabilmek.

Yaygın yanlış: Parça baştan çalışılır. Baştan çalışmak ilk sayfaya yüzlerce, son satıra onlarca tekrar verir ve parçanın en zayıf yeri her zaman sonu olur. Bölümlere ayır, en zordan başla ve her seansta sırayı değiştir.

Yaygın yanlış: Aynı anda tek parça çalışmak daha odaklıdır. İki ya da üç parçayı farklı aşamalarda yürütmek daha verimlidir; tıkanmadan uzaklaşmak onu çözer ve farklı aşamalar dikkat türünü çeşitlendirir.

Yaygın yanlış: Bitmiş parça bir daha çalışılmaz. Bakımsız bir parça birkaç hafta içinde silinir. Haftada bir kez baştan sona çalmak yeterlidir ve yeniden öğrenmekten çok daha ucuzdur.

Yaygın yanlış: Zorlandığım parça beni daha çok geliştirir. Zorluğunun çok üstündeki bir parçada dikkatin tamamı notaları çıkarmaya gider ve müzik hiç çalışılmaz. Kolay bir parçayı çok iyi çalmak, zor bir parçayı zar zor çalmaktan daha çok şey öğretir.

Uygulama

Dört parçalı çalışma; bu modül bir haftaya yayılıyor.

Birinci parça: bölümleme. Şu an çalıştığın parçayı cümle sınırlarından böl ve bölümleri numaralandır. Sonra her bölümün yanına bir zorluk notu yaz: kolay, orta, zor.

İkinci parça: ters sıra. Bu hafta boyunca her seansta farklı bir bölümden başla ve en zor bölümü ilk üç seansın hepsinde ilk sıraya koy. Baştan sona geçişi yalnız seansın sonunda, bir kez yap.

Üçüncü parça: dört ölçüt. Bitirdiğini düşündüğün bir parçayı al ve dört ölçütü sırayla uygula. Ortadaki bir bölümden başla. Kasten bir hata yap ve durmadan devam et. Çalarken vuruşları say. Sonra o parçaya bir hafta dokunma ve tekrar dene.

Hangi ölçütte kaldığını not et. Neredeyse her öğrenci ilk seferde en az birinde kalıyor.

Dördüncü parça: bakım listesi. Bitmiş parçalarının bir listesini yaz. Bu hafta listedeki her parçayı bir kez çal.

Liste şu an kısaysa sorun değil; asıl mesele alışkanlığın şimdi kurulması. On ikinci modüle geldiğinde bu liste senin repertuvarın olacak.

Kilit özet

Bir parçayı bitirmek bir kez doğru çalmak değildir; tek bir başarılı geçiş o an her şeyin denk geldiğini gösterir, yarın da çalınabileceğini değil. Bitiş bir olay değil bir kapasitedir.

Altı parça bir liste değil bir merdivendir ve her basamak bir öncekine yalnız bir değişken ekler: tutulan sesler, blok akor, kırık akor, eller arasında melodi, gam parçası ve pedallı ifade.

Parça baştan değil bölümlerden çalışılır; en zordan başlanır, her seansta sıra değiştirilir ve baştan sona geçiş bir çalışma değil bir ölçüm olarak en sona bırakılır.

Bitiş dört ölçütle tanımlanır: herhangi bir bölümden başlayabilmek, hata sonrası durmadan devam edebilmek, çalarken başka bir şey yapabilmek ve bir hafta ara verdikten sonra hâlâ çalabilmek.

Bitmiş parça bakım ister ve bakım haftada bir kez baştan sona çalmaktır; bakımsız parça birkaç hafta içinde silinir ve yeniden öğrenmek bakımdan çok daha uzun sürer.

Sonraki derse köprü

Notadan parça öğrenmeyi kurduk. Sırada notasız olan var.

Bir sonraki modülde kulaktan melodi ve akor bulmayı çalışacağız. Bu, piyanoyu bir okuma çalgısı olmaktan çıkarıp bir müzik aracı hâline getiren beceri.

Bugünkü modülün bir kazanımı orada doğrudan işine yarayacak: altıncı modüldeki dört akor ve aralarındaki en az hareket sistemi, kulaktan akor ararken elinin gideceği ilk yerler olacak.

Bir uyarı: bakım listesi alışkanlığını bu hafta başlat. Onuncu ve on birinci modüller yeni beceriler getirecek ve bakım yapılmayan parçalar tam o sırada silinmeye başlıyor. On ikinci modüldeki resital için üç parçaya ihtiyacın olacak ve o üç parça bu listeden gelecek.