Üç şarkılık final performansı

Açılış sahnesi

Bir öğrenci final kaydını çekiyor.

Çalarken her şey yolunda gidiyor. Akorlar oturuyor, nabız kesilmiyor, kendi kulağına iyi geliyor.

Sonra kaydı açıyor ve dinliyor.

Ve daha önce hiç duymadığı dört şey duyuyor.

Akor değişimlerinde parmakların tellerin üstünde kayarken çıkardığı cızırtılar. Susturulmamış bir boş telin şarkı boyunca alttan çınlaması. Akor geçişlerindeki minik boşluklar. Ve son bölüme doğru gitarın hafifçe pesleşmesi.

Öğrenci şaşırıyor: "Bunlar çalarken yoktu."

Vardı.

Hepsi vardı ve hiçbiri duyulmuyordu.

Sebebi şu: gitar senin kucağında. Sesin çıktığı yerle kulağın arasındaki mesafe yarım metre ve gövde bedenine dayalı. Sen gitarı dinlemiyorsun; onun içinde oturuyorsun.

Kayıt ise dışarıdan dinliyor.

Bu ders o dış kulağı kullanmayı öğretiyor. Ve final performansı bir sınav olmadan önce bir ölçüm aleti.

Bu derste ne olacak

Önce kayıtta duyulan ama çalarken duyulmayan şeyleri tanıyacağız. Sonra akort ve tel konusunu ele alacağız; gitarda kayıt almanın en çok atlanan hazırlığı bu. Ardından kaydın nasıl alınacağını ve deneme sınırını konuşacağız. Sonra hata olduğunda ne yapacağını göreceğiz. En sonda dört boyutlu öz değerlendirmeyi kuracağız ve on birinci modüldeki ölçüm defterine döneceğiz.

Sıfır noktası

Kayıt bir sınav olmadan önce bir ölçüm aletidir.

Bu bakış, kayıt almayı gerginlik kaynağı olmaktan çıkarıp bir araca dönüştürüyor.

Ve gitarda bunun özel bir sebebi var: sen kendini duyamıyorsun.

Bunu abartı sanma. Gitarın gövdesi bedenine dayalı ve titreşimin bir kısmı sana kemik yoluyla ulaşıyor. Ayrıca kulağın gitarın üstünde, yani sesin yayıldığı yönde değil.

Dinleyicinin duyduğu şeyle senin duyduğun şey aynı değil.

Bunun sonucu şu: gitarda dış denetim isteğe bağlı değil, zorunlu. Kaydı almayan bir gitarist, kendi çalışının önemli bir bölümünü hiç duymuyor.

Ve iyi haber: bu denetim ücretsiz. Elindeki telefon yeterli.

Mekanizma

Kayıtta duyulan dört şey

Açılış sahnesindeki dördü tek tek ele alalım, çünkü her birinin ayrı bir çözümü var.

Birincisi: parmak cızırtısı. Sol elin bir pozisyondan diğerine kayarken sarımlı tellerin üstünde bir sürtünme sesi çıkarıyor.

Bu ses tamamen ortadan kaldırılamıyor ve kaldırılması da gerekmiyor; akustik gitarın doğal sesinin bir parçası. Ama azaltılabiliyor: pozisyon değiştirirken parmakların basıncını bir an için gevşetmek, cızırtıyı belirgin biçimde düşürüyor.

İkincisi: susturulmamış tel. Şarkı boyunca alttan çınlayan bir boş tel.

Bu, ikinci modülde çözülmüş olması gereken bir sorun. Kayıtta çok belirgin duyuluyor çünkü mikrofon senin gibi tarafsız değil.

Çözüm: kaydı dinlerken hangi telin çınladığını bul, sonra o teli hangi elle susturabileceğine karar ver. Genellikle sağ avucun kenarı ya da sol elin bir parmak yastığı.

Üçüncüsü: geçiş boşlukları. Akor değişimlerindeki minik duraklamalar.

Yedinci modülün konusu. Kayıtta duyulmasının sebebi şu: çalarken zihnin o boşluğu dolduruyor, çünkü ne olması gerektiğini biliyor. Kayıt bu doldurmayı yapmıyor.

Dördüncüsü: akordun kayması. Şarkının sonuna doğru gitarın pesleşmesi.

Bu bir teknik sorun değil, bir hazırlık sorunu ve şimdi ona geliyoruz.

Akort ve teller

Gitarda kayıt almanın en çok atlanan hazırlığı bu ve en pahalı sonucu doğuran şey.

Her denemeden önce akort et.

Her şarkının başında değil, her denemenin başında. Gitar çalarken akordunu kaybediyor ve bu, özellikle vurgulu çalınan bölümlerde hızlanıyor.

Üç dakikalık bir şarkının sonunda duyulabilir bir kayma olması normal.

Kayıttan birkaç gün önce tel değiştir.

Eski teller iki sorun üretiyor: sesleri donuklaşıyor ve akortta durmakta zorlanıyorlar.

Ama kayıt gününde değiştirme. Yeni teller ilk saatlerde sürekli esniyor ve akordu tutmuyorlar. Birkaç gün önce takıp arada çalmak, onları oturtuyor.

Bu iki şey birlikte, kaydın kalitesini teknikten bağımsız olarak yükseltiyor. Ve öğrencilerin çoğu ikisini de atlayıp sonucu kendi çalışına yoruyor.

Kaydı nasıl alacaksın

Karmaşık bir düzenek gerekmiyor. Üç karar yeterli.

Birincisi: telefonu nereye koyacaksın.

Doğrudan ses deliğinin karşısına koyma. Orası aşırı kalın ve boğuk bir ses veriyor.

Daha iyi bir yer: sapın gövdeyle birleştiği bölgeye doğru, yaklaşık bir kol boyu mesafede. Bu konum hem kalın hem ince sesleri daha dengeli alıyor.

İkincisi: görüntü de al.

Yandan çekilmiş bir görüntü, ses kaydının veremediği şeyi veriyor: bileğinin açısını, omzunun kalkıp kalkmadığını, sağ elinin durup durmadığını.

Öz değerlendirmenin dördüncü boyutu bu görüntüye bağlı.

Üçüncüsü: sessiz bir oda seç ve bir kez dene.

Kayıt almadan önce on saniyelik bir deneme çek ve dinle. Yankı fazlaysa odada yumuşak yüzeyler olan bir yere geç. Bu on saniye, saatlerce süren kötü kayıtları önlüyor.

Deneme sınırı

Kural: şarkı başına üç deneme.

Üçünü de çek, en iyisini seç, devam et.

Sebebi şu: sınırsız deneme ölçtüğün şeyi değiştiriyor.

Otuz deneme çekip otuzuncusunu teslim eden bir öğrenci, bir kapasiteyi değil bir tesadüfü ölçmüş oluyor. Ertesi gün aynı şarkıyı çalamıyor.

Üç deneme ise şunu ölçüyor: bugün, karar verdiğinde, o şarkıyı çalabiliyor musun.

Ve bir ek fayda: üç denemesi olduğunu bilen bir öğrenci, kayıttan önceki günlerde farklı çalışıyor. Sınırsız deneme hakkı, hazırlıksızlığı kayıt gününe erteliyor.

Bir kural daha: her denemeden sonra hemen yeniden çekme. Kaydı dinle ve tek bir düzeltme belirle. İkinci denemeye "daha iyi olsun" diye değil, belirli bir düzeltmeyle gir.

Üç denemenin üçü de tutmadıysa şarkı hazır değil ve kaydı ertelemek doğru karar. Bu bir başarısızlık değil, bir ölçüm sonucu.

Hata olduğunda

Kayıtta hata olacak. Önemli olan sonrası.

Ve gitarda cevap çok net: durma.

Yedinci modülde kurduğumuz kural burada sınanıyor. Sağ el sallanmaya devam ediyor, akor ne durumdaysa o çalınıyor ve şarkı akmaya devam ediyor.

Sebebi de aynı: dinleyici yanlış bir akoru affediyor, duraklamayı affetmiyor.

Şarkılar döngü olduğu için bir avantajın daha var. Bir akoru kaçırdığında bir sonraki döngü başında zaten doğru yere geleceksin. Yani hata kendini birkaç saniye içinde düzeltiyor — sen durmadığın sürece.

Bu, gitarın piyanoya göre bir kolaylığı: eşlik dokusu tekrar eden bir yapı olduğu için toparlanma noktası hep yakında.

Öz değerlendirme: dört boyut

Şimdi bu modülün en değerli parçası.

"İyiydi" ya da "kötüydü" demek hiçbir işe yaramıyor. Dört boyut var ve dördü de bu kursun ölçülebilir ölçütlerinden geliyor.

Birinci boyut: süreklilik. Nabız hiç kesildi mi? Akor değişimlerinde boşluk açıldı mı? Hata olduysa devam edebildin mi? Yedinci modülün ölçütü.

İkinci boyut: temizlik. Ölü tel var mı? Susturulmamış çınlama var mı? Parmak cızırtısı ne kadar? İkinci ve dördüncü modüllerin ölçütü.

Üçüncü boyut: karakter. Vurgu duyuluyor mu, yoksa her vuruş aynı gürlükte mi? Kalıp şarkıya uygun mu? Altıncı modülün ölçütü.

Dördüncü boyut: fiziksel durum. Yandan görüntüye bak. Sol bileğin büküldü mü? Omzun kalktı mı? Sağ elin sallanmayı sürdürdü mü? Birinci ve altıncı modüllerin ölçütü.

Her boyutta iki cümle yaz: ne iyiydi, ne değildi. Sekiz cümle.

Ve bu sekiz cümle, kursun sonundaki gerçek kazanımın. Çünkü kendi çalışmasını okuyabilen bir öğrenci kendi kendine ilerliyor.

Ölçüm defterine dönmek

On birinci modülde bir defter tutmanı istemiştim: akor çiftleri ve bir dakikalık geçiş sayıları.

Şimdi onu çıkar.

Bugün aynı ölçümü yeniden yap ve iki sayıyı yan yana koy.

Aradaki fark, bu kursun sana ne kazandırdığının en dürüst ölçüsü. Ve büyük olasılıkla beklediğinden büyük olacak — çünkü açılış sahnesindeki öğrencinin durumu istisna değil, kural: ilerleme günlük olarak görünmüyor.

Bugünkü kaydı da sakla. Altı ay sonra aynı karşılaştırmayı yapacaksın ve o zaman da aynı şey olacak.

Örneklerden okuma

Usta katmanı

Dört nokta.

Birincisi: performans ayrı bir beceridir ve ayrıca çalışılır. Odasında kusursuz çalan bir gitaristin başkasının önünde dağılması bir karakter zayıflığı değil, çalışılmamış bir beceri. Ve çalışma yolu bellidir: kayıt almak, birine çalmak, kendi kendine "şimdi bir kere ve düzeltmeden" demek.

İkincisi: gitar sosyal bir çalgı ve bu bir avantaj. Bir masada, bir ateş başında ya da bir provada gitarist olmak, çalabildiğin şarkı sayısıyla ölçülüyor — tekniğinle değil. Bu kursu bitirdiğinde elinde birkaç şarkı ve dokuz akor var; o birleşim, teknik olarak daha ileri ama repertuvarsız bir gitaristten çok daha kullanışlı.

Üçüncüsü: bakım gerekiyor. Bitirdiğin bir şarkı çalışılmazsa birkaç hafta içinde siliniyor. Haftada bir kez baştan sona çalmak yeterli ve beş dakika sürüyor. Repertuvar listesi olmayan bir gitarist, "bir şey çal" dendiğinde çalacak bir şey bulamıyor.

Dördüncüsü: bu kurs bitiyor ama ölçütler kalıyor. Bundan sonra ne çalışırsan çalış, ölü tel teşhisi, bir dakikalık ölçüm, durmama kuralı ve dört boyutlu öz değerlendirme geçerli olacak. Kursun asıl ürünü repertuvar değil, kendi çalışmanı okuyabilme becerisi.

Yaygın hatalar ve yanlış bilinenler

Yaygın yanlış: Kayıtta duyduğum sorunlar kayıt yüzünden. Hepsi zaten oradaydı; kayıt yalnız onları duyulur hâle getirdi. Gitar bedene dayalı olduğu için icracının duyduğuyla dinleyicinin duyduğu aynı değildir.

Yaygın yanlış: Kayıt gününde tel değiştirmek iyi olur. Yeni teller ilk saatlerde esner ve akordu tutmaz. Tel değişimi kayıttan birkaç gün önce yapılır ve arada çalınarak oturtulur.

Yaygın yanlış: Şarkının başında akort etmek yeter. Gitar çalarken akordunu kaybeder ve üç dakikalık bir şarkının sonunda duyulabilir bir kayma olabilir. Akort her denemeden önce kontrol edilir.

Yaygın yanlış: Sınırsız deneme hakkım var. Var ama kullanıldığında ölçülen şey değişir: en iyi gündeki en iyi an, bir kapasite değil bir tesadüftür ve ertesi gün geriye bir şey kalmaz.

Yaygın yanlış: Hata yaparsam baştan almalıyım. Kayıtta baştan almak bir denemeyi harcamaktır. Şarkılar döngü olduğu için toparlanma noktası her zaman yakındadır; durmadan devam eden bir icracı birkaç saniye içinde doğru yere geri döner.

Uygulama

Final projesi. Üç aşaması var.

Birinci aşama: program ve hazırlık. Üç şarkı seç. Biri en rahat çaldığın, biri teknik olarak zorlandığın, biri kulaktan çıkardığın olsun.

Programını sınırının altında kur. Bir hafta boyunca üçünü de her gün bir kez çal ve üçünü aynı anda ayakta tutabildiğini doğrula.

Kayıttan birkaç gün önce tel değiştir.

İkinci aşama: kayıt. Odayı on saniyelik bir denemeyle kontrol et. Telefonu sapın gövdeyle birleştiği bölgeye doğru, bir kol boyu mesafeye koy ve görüntüyü yandan al.

Her denemeden önce akort et. Şarkı başına üç deneme. Her denemeden sonra dinle ve tek bir düzeltme belirle.

Hata olursa durma. Sağ elin sallanmayı sürdürsün.

Üçüncü aşama: öz değerlendirme. Dört boyutta ikişer cümle yaz — süreklilik, temizlik, karakter, fiziksel durum. Toplam sekiz cümle.

Sonra on birinci modüldeki ölçüm defterini çıkar. Aynı akor çiftlerini yeniden ölç ve iki sayıyı yan yana yaz.

Son olarak üç cümle daha yaz: bir ayda ne değişti.

Bu on bir cümle projenin en ağırlıklı parçası ve sebebi kursun her modülünde tekrarlanan şey: kendi çalışmasını okuyabilen öğrenci kendi kendine ilerler.

Kilit özet

Kayıt bir sınav olmadan önce bir ölçüm aletidir ve gitarda bu özel bir anlam taşır: gövde bedene dayalı olduğu için icracı kendi çalışının önemli bir bölümünü duymaz.

Kayıtta duyulan dört şeyin dördü de zaten oradaydı — parmak cızırtısı, susturulmamış tel, geçiş boşlukları ve akort kayması. Her birinin ayrı bir çözümü var ve sonuncusu bir teknik değil hazırlık sorunu.

Akort her denemeden önce kontrol edilir ve tel değişimi kayıt gününde değil, birkaç gün önce yapılır. Bu iki adım kaydın kalitesini teknikten bağımsız olarak yükseltir.

Şarkı başına üç deneme kuralı, ölçülen şeyi bir tesadüften bir kapasiteye çevirir ve hazırlığı kayıt gününden öne alır.

Öz değerlendirme dört boyutta yapılır — süreklilik, temizlik, karakter, fiziksel durum — ve kursun asıl ürünü repertuvar değil, kendi çalışmasını bu boyutlarda okuyabilme becerisidir.

Sonraki derse köprü

Bu, Sıfırdan Gitar I kursunun son modülü.

On iki modülde kurduğumuz şeyi tek cümlede toplayalım: bir teli nasıl bastıracağından başladık ve kendi performansını okuyabilen bir icracıya geldik.

Yolda tekrar eden bir ilke vardı. Gitarda neredeyse her sorunun sebebi, sanılan yerde değildi. Vızıltı kuvvette değil yerdeydi. Bulanık ses gitarın doğası değil susturulmamış tellerdi. Şarkının çökmesi akorlarda değil sağ elin durmasındaydı. Hız kas hızında değil gerginlikteydi. Her seferinde teşhis, çözümden daha değerli çıktı.

Buradan sonra birkaç yön var ve hepsi bağımsız kurslar; istediğin sırayla alabilirsin.

Gitarda devam etmek istiyorsan ikinci seviye kurs bariyer akorları, yeni tonları ve genişleyen bir repertuvarı getiriyor. Armoniyi derinleştirmek istiyorsan Temel Müzik Teorisi kursu buradaki akor bilgisini sistemleştiriyor. Kulaktan çalmayı büyütmek istiyorsan Temel Kulak Eğitimi kursu bu modülde dokunduğumuz her şeyin arkasındaki beceriyi kuruyor. Kendi şarkını yazmak ilgini çekiyorsa oraya giden yol, dokuzuncu modülde kurduğun riff düşüncesinden geçiyor.

Ve son bir şey: ölçüm defterini sürdür. Altı ay sonra elinde ne olduğunu, ne çalıştığın değil, ne çalabildiğin belirleyecek.