Paylaşımlı depolama ve ekip çalışması

Açılış sahnesi

Keriman'ın kısa filmi için bir de belgesel sürüm hazırlanacak: filmin çekim sürecini, oyuncuların hazırlığını ve çekim günlerini anlatan yirmi dakikalık bir yapım. Belgesel sürümü, kurguya ikinci haftada katılan Gülfer kuruyor. İki kurgucu aynı malzemeyle, aynı diskte, aynı projeyle çalışmaya başlıyor.

Salı akşamı Saadettin filmin dördüncü sahnesinde bir gün boyunca çalışıyor; kesmeleri yeniden kuruyor, iki planı değiştiriyor, sesi yeniden diziyor. Çarşamba sabahı projeyi açtığında dördüncü sahne, pazartesi akşamki hâlinde. Gülfer salı akşamı, Saadettin'den yarım saat sonra, projeyi kendi bilgisayarında kaydetmiş ve kendi açtığı, pazartesiden kalma kopyası Saadettin'in bütün gününün üzerine yazılmış.

İki kurgucu da kendi işini doğru yapmıştı. Yanlış olan, ikisinin aynı dosyayı, birbirinden habersiz, aynı anda değiştirebilmesiydi.

Bu derste ne olacak

Bu modül boyunca malzemenin kurgu odasına girişini, yedeklenmesini, çalışma kopyalarını, senkronu ve meta veriyi, çoğunlukla tek bir kurgucunun gözünden ele aldık. Bu derste kurgu odasının kalabalıklaştığı duruma bakıyoruz: birden çok kurgucu, asistan ve yardımcı, aynı malzemeye ve aynı projeye aynı anda erişiyor.

Önce malzemenin herkesin erişebileceği bir yerde nasıl tutulduğuna, ardından projenin parçalarının kimin elinde olduğunun nasıl belirlendiğine bakacağız. En sonda, birden çok kişinin aynı işte birbirinin emeğini silmeden çalışabilmesi için gereken izin ve kayıt düzenini göreceğiz.

Saadettin ile Gülfer'in bir günlük kaybı geri getirip ortak bir çalışma düzeni kurmasını izleyecek, birlikte çekilmiş üç filmin, aynı malzemeden, üç ayrı kurgucunun elinde kurulduğu bir destanı anacak ve iki kurgucunun aynı oyuncunun planlarına farklı ayarlar uyguladığında, oyuncunun teninin filmin iki yarısında neden farklı göründüğünü göreceğiz.

Bu derste geçen kişiler ve projeler ders için yazılmış kurgusal örneklerdir. Film örnekleri ve kaynaklar gerçektir.

Sıfır noktası

Birden çok kurgucunun aynı malzemeyle çalışabilmesi için, malzemenin herkesin bilgisayarından erişilebilen bir yerde durması gerekir. Malzemeyi her kurgucunun kendi diskine kopyalamak mümkündür, ama kopyalar çoğaldıkça hangisinin güncel olduğu belirsizleşir ve yer israf edilir. Kurgu odaları bu yüzden malzemeyi, ağ üzerinden herkesin aynı anda erişebildiği tek bir depolama alanında tutar.

Malzemenin paylaşılması tek başına yetmez; projenin kendisi de paylaşılır ve burada çakışma başlar. Bir dosyayı iki kişi aynı anda açıp değiştirirse, son kaydeden öncekinin değişikliklerini siler. Kurgu yazılımları bunu önlemek için, projenin parçalarını kişilere bağlar.

Paylaşımlı bir projede herkesin her şeyi değiştirebilmesi de gerekmez. Özgün malzeme hiç kimse tarafından değiştirilmemeli, bir kurgucunun sekansları yalnızca onun tarafından düzenlenmeli, asistanların klasörleri ayrı tutulmalıdır.

Mekanizma

Malzemeyi paylaşmak

Paylaşımlı depolamada malzeme, malzeme alımı dersinde kurduğumuz düzende, ama herkesin göreceği bir yerde durur. Özgün dosyalar ve çalışma kopyaları ayrı klasörlerde, herkes için yalnızca okunabilir olarak tutulur. Böylece bir kurgucu ya da asistan, bir dosyayı yanlışlıkla taşıyamaz, yeniden adlandıramaz ya da silemez.

Paylaşımlı depolama da bir yedekleme değildir. Bütün ekibin çalıştığı tek bir alan, bütün ekibin işini aynı anda kaybedebileceği tek bir noktadır. Yedekler, malzeme alımı dersindeki gibi, ayrı ve bağımsız tutulmaya devam eder.

Projeyi paylaşmak

Paylaşımlı bir projede her kurgucunun kendi klasörleri vardır ve bu klasörlerin adı, sahibini gösterir. Sahne klasörleri, bir sahnenin sekansları ve seçkileri, o sahneyi kuran kurgucunun elindedir; öbür kurgucular onları açıp izleyebilir, ama değiştiremez. Bir kurgucu öbürünün sekansından bir şey almak isterse, onu kendi klasörüne kopyalar ve kopya üzerinde çalışır.

Bazı kurgu yazılımları klasör kilidini kendiliğinden uygular; bazıları ise projeyi bir bütün olarak açar ve kilit sağlamaz. İkinci türde, her kurgucunun ayrı bir projesi olur ve projeler arasında sekanslar, belirli zamanlarda, bir kişi tarafından aktarılır.

Kayıt ve geri dönüş

Paylaşımlı bir çalışmada her değişikliğin kim tarafından, ne zaman yapıldığı izlenebilmelidir. Kurgu yazılımlarının çoğu, projelerin ve klasörlerin otomatik kopyalarını belirli aralıklarla, tarih ve saatle bir yedek klasöre yazar. Bir değişiklik silindiğinde ya da bir hata yapıldığında, kurgucu en yakın otomatik kopyaya döner.

Ekip ayrıca günlük bir kayıt tutar: o gün kim hangi sahnede çalıştı, hangi sekansı güncelledi, hangi sürümü teslim etti. Kayıt kısa ve yazılı olur; bir sonraki gün işe başlayan kişi, önceki günün neyle bittiğini oradan okur.

Kurgu odasında

Saadettin ile Gülfer önce kaybı geri getirmeye çalışıyor. Saadettin kurgu yazılımının otomatik kopya klasörünü açıyor: salı akşamı saat altı kırkta alınmış bir kopya var. Bu kopyada dördüncü sahnenin kesmeleri, iki plan değişikliği ve ses dizilişi, Saadettin'in son iki saatlik çalışması dışında, yerinde. Son iki saatte yaptığı değişikliklerden yalnızca biri kayıp: dördüncü sahnenin sonunda, oyuncunun pencereden dönüşünü on sekiz kare öne almıştı. Saadettin değişikliği yeniden yapıyor; kesme, oyuncunun omzunun pencere çerçevesinden çıktığı kareye geri geliyor.

Sonra ortak bir düzen kuruyorlar. Özgün malzeme ve çalışma kopyaları, paylaşımlı depolamada herkes için yalnızca okunabilir. Proje ikiye ayrılıyor: filmin projesi Saadettin'in, belgesel sürümünün projesi Gülfer'in. İki proje aynı malzemeye bağlı, ama hiçbiri öbürünün dosyasını değiştiremiyor. Gülfer film projesinden bir sekansa ihtiyaç duyduğunda, onu salt okunur olarak açıp kendi projesine kopyalıyor.

İki proje arasındaki ortak öğeler, yani meta veri tablosu, ses ekibine giden düzen, renk ekibine giden notlar, ayrı bir klasörde, yalnızca proje sorumlusu olarak Saadettin'in değiştirebileceği biçimde tutuluyor. Her akşam ikisi, günün sonunda, bir satırlık bir kayıt bırakıyor: kim, hangi sahne, hangi sürüm.

Bir hafta sonra Gülfer, belgesel sürümünde kullanacağı bir sahnenin filmdeki son hâlini istiyor. Saadettin'in klasöründen sekansı açıyor, kopyalıyor ve kendi projesinde çalışıyor; Saadettin'in sekansına hiçbir şey olmuyor. Salı akşamının kaybı bir daha yaşanmıyor.

Usta katmanı

Deneyimli kurgucular ekip çalışmasının düzenini, ekip kurulmadan önce yazar: klasörlerin adları ve sahipleri, izinler, kilitler, otomatik kopyaların sıklığı, günlük kaydın biçimi. Bu düzen bir sayfayı geçmez ve projenin en üstünde, herkesin göreceği yerde durur. Ekibe sonradan katılan biri, ilk gün bu sayfayı okur.

Bir başka incelik, proje sorumlusunun varlığıdır. Paylaşımlı bir projede, ortak öğeleri, meta veriyi, görünüm ayarlarını, teslim edilen sürümleri yöneten tek bir kişi bulunur. Bu kişi çoğu zaman baş kurgucu ya da baş asistandır. Her şeyi herkesin değiştirebildiği bir düzende, kimse hiçbir şeyden sorumlu olmaz.

Kendin dene

Aklında kalsın

Birden çok kurgucu aynı malzemeyle çalıştığında, malzeme herkesin erişebildiği tek bir paylaşımlı depolamada, özgün dosyalar herkes için yalnızca okunabilir olarak tutulur. Paylaşımlı depolama bir yedekleme değildir; bağımsız yedekler sürer. Projenin parçaları kişilere bağlanır: klasör kilidi aynı sekansın iki kişi tarafından aynı anda değiştirilmesini önler, erişim izinleri kimin neyi değiştirebileceğini belirler.

Bir kurgucu öbürünün işinden yararlanmak istediğinde onu kendi alanına kopyalar ve kopya üzerinde çalışır. Kurgu yazılımlarının otomatik kopyaları ve kısa bir günlük kayıt, bir kayıptan geri dönmeyi mümkün kılar. Ortak öğeleri, meta veriyi, görünüm ayarlarını, teslim sürümlerini tek bir proje sorumlusu yönetir.

Ortak öğelerden biri de görünüm ayarlarıdır. İki kurgucu aynı oyuncunun planlarına farklı geçici ayarlar uygularsa, oyuncunun teni filmin iki yarısında farklı görünebilir ve bu fark koyu tende daha belirgindir. Görünüm ayarı tek bir kişi tarafından, koyu tonları koruyacak biçimde hazırlanır ve herkes aynı ayarı kullanır.

Sonraki derse köprü

Belgesel sürümünün kurgusu yarıya geldiğinde Gülfer'in başka bir şehre taşınması gerekti. Kurguya oradan, evinden, devam edecekti; ama paylaşımlı depolama kurgu odasındaydı ve yüksek çözünürlüklü malzeme internet üzerinden akıcı oynamıyordu. Saadettin ile Gülfer, malzemenin hangi kısmının nasıl taşınacağını, bağlantının hangi işler için yeteceğini ve malzemenin güvenliğini nasıl koruyacaklarını konuşmaya başladı. Uzaktan kurgu iş akışının bant genişliği, güvenlik ve gecikme sınırlarını değerlendirmek, M16-D07 "Uzaktan ve bulutta kurgu" dersinin konusu.