İçeriğe geç

Koşu Akademisi

Her gün aynı adımı binlerce kez atan beden neden bir gün dizinden şikâyet eder?

Koşu en sade spor gibi görünür: bir çift ayakkabı ve bir yol. Ama aynı hareketi bir antrenmanda binlerce kez tekrarlamak bedenin dokularını yükler ve bu yük uyum da doğurabilir, sakatlık da. Bu akademi yol koşucusu ve yeni başlayan için koşuyu anlatır: koşu ekonomisini, sıfırdan başlamayı, 5 kilometreden maratona program yapısını, ayakkabı ve ayak basma tartışmasını, koşucu sakatlıklarını, arazi ve dağ koşusunu. Sonunda okur hedef bir yarış için kişisel bir program yazar.

ders yayında
0
rol patikası
4
modül
7
ders programda
40

Akademi tanı koymaz ve kişiye özel tedavi önermez; koşuyla artan ağrı, gece ağrısı ya da topallama hekime ve fizyoterapiste yönlendirilir. Göğüs ağrısı, bayılma, çarpıntı ya da sıcakta bilinç bulanıklığında koşu durdurulur ve 112 aranır. Derslerdeki Yelkovan Spor Kulübü, Kuyulu Bahçe Spor Merkezi, Yeniçınar Ortaokulu, Dengetaşı polikliniği, Karaçalı kampı ve kişileri kurgudur. Dersler teşhis koymaz, tedavi önermez ve kişiye özel program yerine geçmez. Bir uygulama göğüs ağrısı, nefes darlığı, baş dönmesi ya da keskin eklem ağrısında durdurulur; bilinen bir hastalıkta, gebelikte ya da uzun bir aradan sonra başlamadan önce hekime danışılır.

Rolüne göre patika

Temel patika herkes içindir ve tek başına alınabilir. Yeni başlayan patikası sıfırdan koşuya başlayana, yarış patikası bir yol yarışına hazırlanan koşucuya, antrenör patikası koşu grubu çalıştıran antrenöre.

Akademi boyunca çalışacağın şirket: Beş yer

Yelkovan Spor Kulübü, gönüllü bir yönetimin yürüttüğü çok branşlı bir amatör kulüptür: futbol altyapısı, kadın voleybol takımı, yüzme ve taekwondo şubeleri; bir teknik sorumlu ve branş antrenörleri. Kuyulu Bahçe Spor Merkezi bir belediye tesisidir: fitness salonu, kişisel antrenörler, grup dersleri, altmış yaş üstü grubu, kalp rehabilitasyonundan yönlendirilen üyeler ve yaz spor okulu. Yeniçınar Ortaokulu'nda iki beden eğitimi öğretmeni, küçük bir salon ve okul takımları var. Dengetaşı Spor Hekimliği ve Fizyoterapi Polikliniği sakatlanan sporcuyu ve hareketsizlikten ağrıyan yetişkini aynı bekleme salonunda ağırlar. Karaçalı Doğa ve Kamp Merkezi yaz kampları, izci grupları ve engelli katılımcılarla doğa etkinlikleri yürütür.

  • Serpil

    Kırk yedi yaşında, muhasebeci; işe yokuştan yürüyerek gider, hafta sonu bahçesiyle uğraşır. Kuyulu Bahçe'de doldurduğu ilk formda «düzenli spor yapıyor musunuz» sorusuna «hayır» dedi.

  • Barış

    Yirmi dokuz yaşında, kulübün yüzme antrenörü ve yaz aylarında cankurtaran. Çocuk grubuyla teknik, yetişkin grubuyla dayanıklılık çalışır; havuz kenarında her zaman bir düdük ve bir ilk yardım çantası durur.

  • Elif

    On altı yaşında, Yelkovan'ın voleybol takımında smaçör. Antrenman günlerinde çok hareketli, ders çalıştığı günlerde neredeyse hiç kalkmıyor; son aylarda dizinin önündeki ağrıdan söz etmeye başladı.

  • Gökhan

    Otuz üç yaşında, Kuyulu Bahçe'de kişisel antrenör. Spor bilimleri mezunu; her yeni üyeye önce ön tarama formunu doldurtur, sonra hedefini sorar. Çevrim içi danışan sayısı son yılda ikiye katlandı.

  • Hülya Hanım

    Elli bir yaşında, Dengetaşı polikliniğinin spor hekimi. Sporcuya «ne zaman dönebilirim» sorusunun cevabını tarihle değil, geçilmesi gereken testlerle verir.

  • Mert

    Yirmi dört yaşında, tekerlekli sandalye basketbolu oynuyor; haftanın üç akşamı antrenmanda. Yazları Karaçalı'da engelli katılımcılarla yapılan doğa etkinliklerinde gönüllü.

  • Defne

    Yirmi yedi yaşında, Karaçalı Doğa ve Kamp Merkezi'nde rekreasyon lideri; rekreasyon bölümü mezunu. Bir yürüyüş rotasını planlarken önce en yavaş katılımcıyı ve hava durumunu düşünür.

Program

Bölüm I · Temel · 12 ders programda

Ekonomi ve başlangıç

Koşu ekonomisi nedir ve koşuya sıfırdan nasıl başlanır?

  1. Modül 1Koşu ekonomisi6 ders programda
  2. Modül 2Sıfırdan başlamak6 ders programda

Bölüm II · Uygulama · 12 ders programda

Program ve ayakkabı

Bir koşu programı nasıl kurulur ve ayakkabı ne kadar önemlidir?

  1. Modül 3Program yapısı: 5 km'den maratona6 ders programda
  2. Modül 4Ayakkabı ve basma tartışması6 ders programda

Bölüm III · İleri · 11 ders programda

Sakatlık ve arazi

Koşucu neden sakatlanır ve arazide koşu neyi değiştirir?

  1. Modül 5Koşucu sakatlıkları6 ders programda
  2. Modül 6Arazi ve dağ koşusu5 ders programda

Bölüm IV · Bitirme · 5 ders programda

Bitirme

Hedef yarış için kişisel program

  1. Modül 7Hedef yarış için kişisel program5 ders programda

Bu bilgi ne kadar sağlam?

Derslerdeki her kanıt kartı aşağıdaki dört etiketten birini taşır. Koşu ekonomisinin belirleyicileri ve sakatlık risk etkenleri araştırmalardan gelir ve yalnız kütüphanede okunmuş metinden yazılır; ayakkabı, ayak basma biçimi ve haftalık artış kuralları gibi konular çelişen bulgular nedeniyle çoğu zaman Tartışmalı etiketiyle anlatılır.

Sağlam
Birbirini tutan çok sayıda çalışmanın sistematik derlemesi ya da meta-analizi: hareketin sağlığa, antrenmanın uyuma etkisi gibi tekrar tekrar gösterilmiş bulgular. Etkinin büyüklüğü ve kimde gösterildiği söylenir; bulgu her kişiye aynı ölçüde uyar diye yazılmaz.
Kılavuz
Bir kurumun ya da uzman grubunun yayımladığı öneri, uzlaşı bildirgesi veya standart: Dünya Sağlık Örgütü'nün fiziksel aktivite rehberi, meslek örgütlerinin ön tarama ve test kılavuzları, federasyon ve anti-doping kuralları. Yayımlayan, yıl ve kime yönelik olduğu verilir; bağlayıcı kural ile öneri ayrılır.
Tartışmalı
Çalışmaların çeliştiği, kanıtın az ya da zayıf olduğu ya da sahada yaygın ama sınanmamış bilgi. Neden tartışmalı olduğu, hangi çalışmanın neyi gösterdiği söylenir; okura bir taraf kesin doğru diye sunulmaz.
Çerçeve
Bir kuram, model ya da sınıflama: uyum ilkesi, periyodlama modelleri, davranış değişimi kuramları, fiziksel aktivitenin alanları. Bir olguyu düzenlemeye yarar; kendi başına bir sonucu kanıtlamaz. Kimin önerdiği ve nerede eleştirildiği söylenir.

Bu sayfa hakkında ne düşünüyorsun?