9.9 · Seviye 2 · Temel Beceriler
Dinleme atölyesi
Bir görüşme kaydında yansıtma/soru oranını çıkarır, hedef koyar
Koçluk Akademisi — M09, Aktif Dinleme · 1.458 kelime · ≈ 7 dk okuma · 10 dk dinleme
Görüşmelerdeki koç ve danışanlar kurgusaldır; araştırmalar ve kaynaklar gerçektir. Koçluk terapi değildir ve bu dersler tıbbi ya da psikolojik değerlendirmenin yerini tutmaz. Akademi ICF ya da EMCC onaylı bir program değildir.
Görev
Bu modülde dinlemeyi parça parça çalıştın: yansıtma, özet, söylenmeyen, dil kalıpları, sözsüz işaretler, bozan alışkanlıklar ve ekran. Atölyede bunları tek bir ölçüye bağlıyorsun: kendi görüşme kaydında yansıtmalarını ve sorularını sayacak, iki oran çıkaracak ve bir sonraki görüşme için ölçülebilir tek bir hedef koyacaksın.
Malzemen, pratik üçlünde danışanın onayıyla kaydettiğin bir görüşme. Kaydın tamamını değil, yirmi dakikalık bir bölümünü kodla; bölümü kendin seçme, örneğin görüşmenin ilk beş dakikasından sonrasını al ki en iyi anını seçmiş olmayasın. Koçun her konuşma sırasını, yani danışan iki kez konuşurken aradaki koç cümlelerinin tamamını, bir satır say ve şu kodlardan uygun olanı ver:
Üç kod yeter. S, soru demek: sırada bir ya da birden çok soru varsa S yazılır; bir sırada dört soru sorulduysa bile tek bir S sayılır. BY, basit yansıtma: danışanın söylediğini fazla anlam katmadan geri veren ifade. KY, karmaşık yansıtma: duygu, anlam, bir sonraki cümle ya da iki tarafı ekleyen yansıtma (9.2). Bazı şeyler hiç kodlanmaz: "Tamam", "Anladım", "Peki" gibi kolaylaştırıcı sözler, selamlaşmalar ve "Şimdi başka bir konuya geçelim" türünden yapı cümleleri.
Kaydı iki kez dinle. İlk geçişte yalnızca koçun konuşma sıralarını işaretle ve numaralandır; her sıranın başladığı dakikayı yaz. İkinci geçişte her sıraya kodunu ver. Tek geçişte hem sırayı ayırmaya hem kodlamaya çalışmak, özellikle uzun sıralarda, bir sorunun ya da yansıtmanın gözden kaçmasına yol açar. Emin olamadığın bir sırayı kodsuz bırakıp yanına soru işareti koy; gözlemciyle karşılaştırırken o sıralara birlikte bakarsınız.
Neden sayıyoruz? 9.7'de kendi kaydında alışkanlıkları saymıştın; burada aynı işi dinlemenin iki temel hareketi için yapıyorsun. Sayı, "bugün iyi dinledim" hissini bir ölçüyle karşılaştırmanı sağlar. His çoğu zaman yanıltır: görüşmeden memnun çıkan bir koç, kaydında yansıttığından üç kat fazla soru sorduğunu görebilir.
Sonra iki oranı hesapla:
İkinci oran, karmaşık yansıtma payı: KY'nin toplam yansıtmaya oranı, yüzde olarak.
Teslimin dört parçadan oluşur: kodlanmış bir alıntı, sayımlar ve iki oran, kendi kaydına dair bir gözlem, ve ardından gelecek üçlü görüşmede ulaşmak istediğin, ölçülebilir tek bir hedef.
Örnek çözüm
Nehir'in teslimi. Malzeme, Ozan'la yapılan görüntülü görüşme; Ozan'ın onayıyla kaydedildi, kodlamadan sonra silinecek. Görüşme Ozan yorulduğu için erken bitti; Nehir bu yüzden rastgele bir bölüm seçemedi ve ilk iki dakikalık anlaşmadan sonraki on sekiz dakikayı kodladı. Bunu teslimin başına yazdı.
Kodlanmış alıntı (11.–13. dakikalar):
Ozan: Başvuruyu geri almam. Yalnız koridordaki o sözü mülakat odasına taşımak istemiyorum.
Nehir: Başvuruyu geri almayacaksın. → BY
Ozan: Hayır. Ama ya mülakattaki biri de aynı şeyi ima ederse?
Nehir: Müdürün sözü bir ses gibi peşine takılmış; mülakata onu da yanında götürmek istemiyorsun. → KY
Ozan: Aynen. Sınıfta kimse bana öyle demiyor. Orada başka biriyim.
Nehir: Sınıftaki Ozan ile koridordaki Ozan. Sınıftakini mülakata nasıl götürürsün? Ne lazım ona? → S
Sayımlar (on sekiz dakika): Koçun 29 konuşma sırası. Bunların 5'i kodlanmadı (dördü "tamam", "anladım"; biri bağlantı anlaşması). Kalan sıralarda 12 S, 7 BY, 4 KY.
Yansıtma/soru oranı 11 / 12, yani yaklaşık 0,9. Karmaşık yansıtma payı 4 / 11, yani yaklaşık yüzde 36.
Gözlem: Nehir eski bir kaydı da aynı kuralla yeniden saydı. Feride Hanım'ın birkaç hafta önce saydığı görüşmede 24 soru ve 3 yansıtma vardı; ama o sayım soruları tek tek sayıyordu. Konuşma sırası kuralıyla 19 S çıktı; oran yine 3 / 19 ≈ 0,16. Nehir'in notu: "Oran altı katına çıkmış. Ama yansıtmalarımın çoğu basit; karmaşık olanlar, Ozan bir şey hissettiğini söylediğinde geliyor, ben bir şey sezdiğimde değil. Bir de: S kodlu on iki sıranın beşinde ikişer üçer soru var. Sırayı soruyla bitirme alışkanlığım sürüyor; 9.7'deki sessizlik meselesi burada da görünüyor."
Hedef: "Bir sonraki üçlü görüşmede, aynı biçimde seçilmiş yirmi dakikalık bir bölümde, en az altı karmaşık yansıtma. Oranı değil sayıyı hedefliyorum, çünkü oranı soru sayısını azaltarak da yükseltebilirim. Gözlemciden de birden çok soru içeren sıraları ayrıca işaretlemesini isteyeceğim."
Hatayı bul
Ozan da kendi kaydını kodladı ve teslim etti. Aşağıdaki dört satır onun kodlamasından; her birinde bir kodlama hatası var.
- Ozan'ın bir sırası: "Peki, anladım. Yorgunsun." Ozan bunu iki satır saymış: "Peki, anladım" BY, "Yorgunsun" BY.
- Ozan'ın bir sırası: "Ne zaman başladı bu? Kimle konuştun? Ne dediler?" Ozan bunu 3 S olarak saymış.
- Ozan'ın bir sırası: "Yani yorgunsun?" sonu yükselen tonla. Ozan bunu BY kodlamış.
- Görüşmenin sonunda Ozan, Tuba'nın söylediklerini sırayla, bir şey eklemeden toparlamış: "Annenin tedavisi, eczanedeki stajyer ve resim." Ozan bunu KY kodlamış, "özet olduğu için karmaşık" diye not düşmüş.
Çözüm
- "Peki, anladım" kolaylaştırıcı bir söz; kodlanmaz. Aynı sıradaki "Yorgunsun" ise bir BY. Bu sıra tek bir BY sayılır; Ozan yansıtma sayısını yapay olarak bir artırmış.
- Bir konuşma sırası içindeki birden çok soru tek bir S sayılır. Doğru kod 1 S. Ozan'ın sayımı soru sayısını şişirmiş ve oranını olduğundan düşük göstermiş. Ama bu sıranın kendisi bir uyarı: üç soru üst üste, danışana hangisine cevap vereceğini seçtiriyor. Sayım bunu göstermez; gözlemcinin ayrıca işaretlemesi gerekir.
- 9.2'de yansıtmayı düşen tonlu bir ifade olarak tanımladık. Yükselen tonla biten "Yani yorgunsun?" bir sorudur ve S kodlanır. Kâğıda dökülmüş metinde bu fark kaybolur; bu yüzden kodlama dökümden değil sesten yapılır.
- Bir özet, yeni bir anlam ya da yön eklemiyorsa basit yansıtma sayılabilir. Ozan'ın özeti üç konuyu sıralıyor, bir şey eklemiyor: BY. Tuba için neyin ağır olduğunu öne çıkarsaydı, örneğin "en çok resme dönmek aklında kalmış gibi", KY olabilirdi.
Teslim
Rubrik
Zayıf
Kodlama tüm görüşmeye ya da koçun seçtiği en iyi bölüme yapılmış; konuşma sırası kuralı uygulanmamış, kolaylaştırıcı sözler yansıtma sayılmış ya da birden çok soru ayrı ayrı sayılmış. Oranlar ya hiç hesaplanmamış ya da hesap kontrol edilemiyor. Hedef "daha çok yansıtma yapacağım" gibi ölçülemeyen bir niyet.
Yeterli
Yirmi dakikalık bölüm tarafsız seçilmiş ve konuşma sırası kuralıyla kodlanmış. Kodlanmış bir alıntı var, sayımlar ve iki oran doğru hesaplanmış. Hedef ölçülebilir, ama gözlem sayıları tekrar etmekten öteye geçmiyor ya da gözlemciyle karşılaştırma yapılmamış.
Güçlü
Yeterli düzeyin hepsi, ek olarak: gözlemciyle bağımsız kodlama yapılmış ve uyuşmazlıklar gerekçesiyle konuşulmuş. Gözlem sayıların ardındaki bir örüntüyü adlandırıyor, örneğin karmaşık yansıtmaların hangi anlarda geldiğini. Hedef tek, ölçülebilir ve kendi tuzağını hesaba katıyor; oranı soru sayısını kısarak yapay biçimde yükseltmenin önüne geçecek biçimde kurulmuş. Kaydın silindiği danışana bildirilmiş.
Kapanış
- Dinlemeyi ölçmek, kendi kaydında koçun konuşma sıralarını soru, basit yansıtma ve karmaşık yansıtma olarak saymakla başlar; bir sıradaki birden çok soru tek soru, kolaylaştırıcı sözler hiç sayılmaz.
- Yansıtma/soru oranı ve karmaşık yansıtma payı motivasyonel görüşmenin kodlama el kitabından ödünç alınmış ölçülerdir; oradaki eşikler uzman görüşüdür ve koçluk için doğrulanmamıştır. Karmaşık yansıtma payı kodlayıcıdan kodlayıcıya en çok değişen ölçülerden biridir.
- Sayının değeri bir hedefe dönüşmesinde: tek, ölçülebilir ve kendi tuzağını hesaba katan bir hedef. Gözlemcinin bağımsız kodlaması, kendi kaydına bakarken kaçırdıklarını gösterir.
Sonraki derse köprü
MITI açık ve kapalı soruyu ayırmıyor; Nehir'in on iki S kodlu sırasını ikinci kez dinlediğinde, yedisinin "evet" ya da "hayır"la cevaplanabildiğini gördü. Bir sonraki modül sorulara dönüyor. 10.1 Açık ve kapalı sorular bu ayrımı ele alıyor: kapalı bir soru açığa nasıl çevrilir, ve kapalı sorunun koçlukta yine de yeri neresi?
Anlamadığın bir yer mi var?
Mentor yalnız bu dersin metnine dayanarak cevap verir. Metinde geçmeyen bir şey sorarsan uydurmaz, geçmediğini söyler.