Önce özete göz atDersin sonundaki özet, okumaya başlamadan önce yol haritası olarak.
- İş kelimeleri: oferta de trabajo, puesto, solicitar un puesto, currículum / hoja de vida, sueldo / salario, contrato, jornada completa / media jornada, horario.
- İş fiilleri: contratar, despedir, ascender, jubilarse.
- Deneyim: trabajé dos años en…; he trabajado con…; trabajé como recepcionista.
- Süren durum: llevo un año viviendo aquí = vivo aquí desde hace un año.
- Beceri: soy organizada; tengo experiencia en…; hablo inglés con fluidez; se me da(n) bien…
- Görüşmecinin soruları: hábleme de usted; ¿qué experiencia tiene?; ¿por qué quiere trabajar con nosotros?; ¿puntos fuertes y débiles?; ¿cuándo podría empezar?
- Adayın soruları koşul kipiyle: ¿cuál sería el horario?; ¿qué tipo de contrato ofrecen?; ¿habría posibilidades de…?
- Kapanış: muchas gracias por la oportunidad.
Kanca
Yasemin'in telefonuna bir e-posta düşüyor: Arequipa'daki bir turizm ajansı onu perşembe sabahı iş görüşmesine çağırıyor. Pozisyon, yabancı turistlerle çalışacak bir tur koordinatörlüğü. Yasemin'in İspanyolcası günlük konuşmaya yetiyor, ama bir görüşmede başka bir dil gerekiyor: deneyimini düzenli anlatmak, güçlü yanlarını abartmadan söylemek, zor bir soruya sakin cevap vermek ve sonunda kendi sorularını kibarca sormak.
İş görüşmesi, bu ana kadar öğrendiğin pek çok aracın aynı anda kullanıldığı bir sahnedir: geçmiş zamanlar, "usted" ile resmî hitap, koşul kipiyle nezaket, görüş bildirme. Bu derste iş hayatının temel kelimelerini, deneyimi ve süreyi anlatmanın yollarını, görüşmecinin klasik sorularını ve senin ona yöneltebileceğin soruları göreceksin.
Anlatım
İş dünyasının kelimeleri
Bir iş ilanı "una oferta de trabajo" ya da "una oferta de empleo" diye anılır ve belli bir "puesto" (pozisyon) içindir. Bir pozisyona başvurmak "solicitar un puesto" ya da "presentar una solicitud" diye söylenir. Başvurunun temel belgesi "el currículum"dur; Kolombiya gibi bazı ülkelerde "la hoja de vida" denir.
Çalışma koşullarıyla ilgili kelimeler de sık geçer: "el sueldo" ya da daha resmî "el salario" (maaş), "el contrato" (sözleşme), "la jornada completa" (tam zamanlı), "la media jornada" (yarı zamanlı), "el horario" (çalışma saatleri). İş hayatının fiilleri arasında "contratar" (işe almak), "despedir" (işten çıkarmak), "ascender" (terfi etmek) ve "jubilarse" (emekli olmak) bulunur.
Deneyimi anlatmak
Geçmişteki bir işi A2'de öğrendiğin zamanlarla anlatırsın. Başı ve sonu belli bir iş indefinido ile gelir: "Trabajé dos años en un hotel" (İki yıl bir otelde çalıştım). Hayat boyunca edinilen deneyim, özellikle İspanya'da, perfecto ile söylenir: "He trabajado con grupos grandes". Bir işi tanımlamak için "como" kullanılır: "Trabajé como recepcionista" (Resepsiyonist olarak çalıştım).
Hâlâ süren bir durumu anlatmanın yeni ve çok sık bir yolu "llevar" ve gerundio'dur: "Llevo un año viviendo en Arequipa" (Bir yıldır Arequipa'da yaşıyorum), "Llevo tres meses estudiando quechua" (Üç aydır Keçuva dili öğreniyorum). Aynı anlamı A2.15'te gördüğün "desde hace" ile de verebilirsin: "Vivo en Arequipa desde hace un año".
Güçlü yanlar ve beceriler
Kendini tanıtırken karakterini "ser" ile anlatırsın: "Soy organizada, puntual y responsable". Becerileri anlatmak için birkaç kalıp vardır: "Tengo experiencia en atención al cliente" (Müşteri hizmetlerinde deneyimim var), "Hablo inglés con fluidez" (Akıcı İngilizce konuşuyorum), "Se me dan bien los idiomas" (Dillerde iyiyimdir). Son kalıp "gustar" gibi kurulur; konu çoğul olunca "da" yerine "dan" gelir: "se me da bien la informática", "se me dan bien los números".
Görüşmede sık sorular
Görüşmeyi yapan kişi çoğunlukla "usted" kullanır ve sorular bellidir: "Hábleme un poco de usted" (Biraz kendinizden bahsedin), "¿Qué experiencia tiene?", "¿Por qué quiere trabajar con nosotros?", "¿Cuáles son sus puntos fuertes y débiles?", "¿Cuándo podría empezar?" (Ne zaman başlayabilirsiniz?) ve sonunda "¿Tiene alguna pregunta?".
Adayın soruları B1.2'deki koşul kipiyle yumuşar: "¿Cuál sería el horario?" (Çalışma saatleri ne olurdu?), "¿Qué tipo de contrato ofrecen?", "¿Habría posibilidades de crecer en la empresa?". Görüşme bir teşekkürle kapanır: "Muchas gracias por la oportunidad" (Fırsat için çok teşekkür ederim).
Türkçe ile karşılaştırma
Türkçe süregelen bir eylemi "-dır" ekiyle anlatır: "Bir yıldır Arequipa'da yaşıyorum". İspanyolcada bunun iki yaygın karşılığı vardır: "desde hace" ve "llevar + gerundio". "Llevo un año viviendo en Arequipa" cümlesi kelime kelime "Bir yılı Arequipa'da yaşayarak taşıyorum" gibidir. Türkçedeki "-dır" süreyi fiile eklerken, İspanyolca süreyi "llevar" fiilinin nesnesi yapar.
Mesleği tanımlarken Türkçe "Rehber olarak çalıştım" ya da "Rehberlik yaptım" der. İspanyolcada birinci yapı doğrudan karşılık bulur: "Trabajé como guía". İkinci yapıyı kelime kelime aktarmak ("Hice guía") yanlış olur. Türkçedeki "olarak" kelimesi İspanyolcada "como" ile karşılanır.
Resmî görüşmede iki dil benzer davranır: Türkçe "siz" ile, İspanyolca "usted" ile konuşur. Türkçedeki "Kendinizden biraz bahseder misiniz?" nezaket sorusu İspanyolcada çoğu zaman doğrudan bir emirle verilir: "Hábleme un poco de usted". Bu emir kaba değildir; "usted" biçimi zaten resmî ve saygılıdır.
Örnekler
Her örnekte cümlenin bir deneyimi mi, bir beceriyi mi, bir görüşme sorusunu mu anlattığını bul.
Birinci örnek bir iş arayışını, ikinci örnek başı ve sonu belli bir deneyimi indefinido ile anlatıyor. Üçüncü örnek "llevar" ile hâlâ süren bir arayışı veriyor. Dördüncü ve beşinci örnekler beceri kalıpları; dördüncüde konu çoğul olduğu için "dan". Altıncı örnek görüşmecinin, yedinci örnek adayın koşul kipiyle yumuşatılmış sorusu. Sekizinci örnek iş hayatının sonundaki bir olayı anlatıyor.
Örnek diyalog
Arequipa'da bir turizm ajansının ofisi. Görüşmeyi yapan Señora Huamán, Yasemin'e "usted" diye hitap ediyor; Yasemin de ona aynı biçimde cevap veriyor.
Yasemin kendini tanıtırken "llevo un año viviendo" ile süren bir durumu, "trabajé dos años como recepcionista" ile bitmiş bir işi, "he hecho unas prácticas" ile yakın zamandaki bir deneyimi anlatıyor. Güçlü yanlarını "soy muy organizada" ve "se me dan bien los idiomas" ile veriyor; zayıf yanını bir çözümle birlikte söylüyor. Soruları "¿cuál sería el horario?" gibi koşul kipiyle yumuşatılmış. Señora Huamán ise "hábleme", "¿cuándo podría empezar?" gibi resmî kalıplar kullanıyor. İspanyolca metinde Yasemin'in memleketi İzmir, "Esmirna" diye anılıyor.
Sık yapılan hatalar
Yaygın yanlış"Llevar" yapısında gerundio yerine çekimli fiil kullanmak
— "Bir yıldır burada yaşıyorum" cümlesi "Llevo un año que vivo aquí" diye kurulur. Doğrusu: "llevar" ve süreden sonra gerundio gelir: "Llevo un año viviendo aquí". "Hace un año que vivo aquí" ise ayrı ve doğru bir kalıptır.
Yaygın yanlışMesleği "hacer" ile anlatmak
— Türkçedeki "rehberlik yaptım" kelime kelime aktarılır: "Hice guía". Doğrusu: bir mesleği ya da görevi "como" ile verirsin: "Trabajé como guía".
Yaygın yanlışSüreyi "desde" ile tek başına vermek
— "İki yıldır burada çalışıyorum" düşüncesiyle "Trabajo aquí desde dos años" denir. Doğrusu: bir süre söyleniyorsa "desde hace" ya da "llevar" kullanılır: "Trabajo aquí desde hace dos años", "Llevo dos años trabajando aquí". Tek başına "desde" bir başlangıç noktası ister: "desde 2023".
Mini alıştırma
Cevaplar
- "Llevo tres años estudiando español." "Lleva dos meses trabajando en esta empresa." "Llevamos una hora esperándote."
- Örnek cevap: "Trabajé un año como profesora de inglés en una academia. Se me dan bien los niños y la organización."
- Örnek cevap: "¿Cuál sería el horario de trabajo?" "¿Cuál sería el sueldo?" "¿Habría cursos de formación para los empleados?"
- Örnek cevap: "Soy puntual, trabajadora y me adapto rápido a los cambios. A veces me cuesta decir que no, pero estoy mejorando."
Özet kartı
- İş kelimeleri: oferta de trabajo, puesto, solicitar un puesto, currículum / hoja de vida, sueldo / salario, contrato, jornada completa / media jornada, horario.
- İş fiilleri: contratar, despedir, ascender, jubilarse.
- Deneyim: trabajé dos años en…; he trabajado con…; trabajé como recepcionista.
- Süren durum: llevo un año viviendo aquí = vivo aquí desde hace un año.
- Beceri: soy organizada; tengo experiencia en…; hablo inglés con fluidez; se me da(n) bien…
- Görüşmecinin soruları: hábleme de usted; ¿qué experiencia tiene?; ¿por qué quiere trabajar con nosotros?; ¿puntos fuertes y débiles?; ¿cuándo podría empezar?
- Adayın soruları koşul kipiyle: ¿cuál sería el horario?; ¿qué tipo de contrato ofrecen?; ¿habría posibilidades de…?
- Kapanış: muchas gracias por la oportunidad.
Sonraki derse köprü
Görüşmeden iki gün sonra Yasemin işe kabul edildiğini öğreniyor, ama ajans ondan Peru'daki eğitim sistemi hakkında bir sunum hazırlamasını da istiyor: aileyle gelen turist gruplarına okulları, üniversiteleri ve öğrenci hayatını anlatacak. Sıradaki ders eğitim ve okul sistemini ele alıyor: okul aşamalarının adlarını, sınav ve not kelimelerini, üniversite hayatını ve İspanyolca konuşulan ülkeler ile Türkiye arasındaki bazı farkları göreceksin.