Adını İngilizce nasıl hecelersin?

Merak sorusu

Merve, yurt dışındaki bir restorana telefon edip akşam için masa ayırtıyor. Görevli adını soruyor, Merve de söylüyor. Akşam restorana geldiğinde rezervasyon listesinde kendi adını bulamıyor. Listede onun saatinde bir tek "Nerve" yazıyor.

Görevli yanlış bir şey yapmadı; telefonda M ile N birbirine çok benzer. Merve adını söylemekle yetindi, harflerini göstermedi. İngilizce konuşulan her yerde otel, havalimanı, hastane ya da telefon hattındaki kişi eninde sonunda aynı soruyu soracak: "Can you spell that?" Bu ders o soruya hazır olmanı sağlıyor.

Anlatım

"Spell" ne demek?

İngilizcede "spell" bir sözcüğü harf harf söylemek demektir. Türkçede adımızı çoğu zaman hecelere bölerek söyleriz: "Mer-ve". İngilizcede ise adın her harfi, alfabedeki adıyla tek tek söylenir. Bu yüzden harf adlarını bilmek, adını hecelemenin ön koşuludur.

Merve adını hecelemek için şunu söylersin: "em, i, ar, vi, i". M harfinin adı "em", E harfinin adı "i", R harfinin adı "ar" ya da İngiliz aksanında "aa", V harfinin adı "vi". İki E'nin de "i" diye söylendiğine dikkat et.

Hecelemenin küçük kalıpları

Adında aynı harf art arda iki kez geçiyorsa İngiliz İngilizcesinde genellikle "double" sözcüğü kullanılır. "Emma" için "i, double em, ey" dersin, yani "E, çift M, A". Amerikan İngilizcesinde harfi iki kez söylemek de yaygındır: "i, em, em, ey". İkisi de anlaşılır.

Büyük harfi belirtmen gerekirse "capital" dersin. "Capital M" büyük M demektir. Soyadı ile adı ayırmak istersen "first name" yani ad, "surname" ya da "last name" yani soyadı sözcüklerini kullanırsın.

Karışan harfleri kurtarmak

Telefonda bazı harfler birbirine fazlasıyla benzer. M ile N en bilinen örnektir. B, D, P, T ve V de aynı "i" sesiyle bittiği için kolayca karışır. F ile S de hışırtılı sesleri yüzünden birbirine yakın duyulur.

Bu durumda harfin yanına o harfle başlayan bir sözcük eklenir. Uçak, polis ve acil durum hatlarında standart bir liste kullanılır: A için "Alfa", B için "Bravo", M için "Mike", N için "November", V için "Victor". Günlük konuşmada insanlar çoğu zaman kendi seçtikleri basit sözcükleri kullanır: "M for mother", "N for nose". İkisinin de amacı aynıdır: harfi tek başına değil, tanıdık bir sözcükle birlikte duyurmak.

E-posta adresini söylemek

Adını heceleyebilen biri e-posta adresini de söyleyebilir; birkaç işaretin adını bilmesi yeterlidir. "@" işaretine "at" denir, noktaya "dot". Alt çizgi "underscore", kısa çizgi "dash" ya da "hyphen" diye söylenir. "merve.kaya@mail.com" adresi şöyle okunur: "merve dot kaya at mail dot com". Karışabilecek harfler varsa adres kısmını yine harf harf hecelersin.

Türkçe köprüsü

Türkçede de aynı sorunu yaşarız ve benzer bir çözüm kullanırız. Telefonda soyadımızı yazdırırken "Adana'nın A'sı, Kayseri'nin K'sı" deriz. İngilizcedeki "M for Mike" aynı düşüncedir; yalnızca şehir adları yerine İngilizce sözcükler kullanılır. Bu alışkanlığı zaten taşıyorsun, onu yeni harf adlarına aktarman yeterli.

Asıl fark, Türk alfabesinde olup İngilizcede olmayan harflerde ortaya çıkar. Ş, ç, ğ, ı, ö ve ü harfleri İngilizce klavyelerde ve pek çok uluslararası formda yoktur. Bu yüzden resmi belgelerde bu harfler çoğu zaman en yakın harfle yazılır: Ş için S, Ç için C, Ğ için G. En güvenli yol, pasaportunda ya da kimlik belgende adının nasıl yazıldığına bakmak ve heceleme sırasında tam olarak o biçimi kullanmaktır. Rezervasyondaki ad ile pasaporttaki ad aynı olmalıdır.

Karşındaki kişiye özel harfi anlatman gerekirse kısa açıklamalar işe yarar. "C with a little tail" yani kuyruklu C, ç harfini tarif eder. "I without a dot" noktasız ı demektir. "O with two dots" ise ö harfidir. Bu açıklamaları yalnızca karşındaki kişi özellikle sorduğunda kullan; çoğu durumda en yakın İngilizce harf yeterlidir.

Gerçek hayattan örnekler

Bir otel resepsiyonunda giriş yapıyorsun.

Görevli soyadını da istiyor. Burada ö ve ü harfleri devreye giriyor. Pasaportunda "OZTURK" yazıyorsa hecelemen "ou, zed, ti, yu, ar, key" olur. Görevli harfleri ekrana yazarken sen de yavaşça söylersin; harf başına bir nefes, acele yok. Yazdıktan sonra görevli genellikle adı sana geri okur. Doğrulamak için "Yes, that's right" yani evet, doğru dersin.

Aynı otelde Wi-Fi için e-posta adresin istenebilir. "sule dot ozturk at mail dot com" dersin ve görevli bir harfi yanlış duyarsa "S for Sierra" diye düzeltebilirsin.

Sık yapılan hata

Bu hata en çok E ve V harflerinde görülür. Türkçede E "e", V "ve" diye söylenir; İngilizcede ise E "i", V "vi" olur. Karşındaki kişi "e" sesini duyduğunda çoğu zaman A ya da I yazar. Hecelemeden önce adını birkaç kez İngilizce harf adlarıyla sessizce söylemek, anında Türkçeye kaymanı önler.

Mini alıştırma

1. İngilizcede "spell" ne demektir?
2. "Merve" adı İngilizce harf adlarıyla nasıl hecelenir?
3. "Emma" adındaki çift M, İngiliz İngilizcesinde nasıl söylenir?
4. Telefonda M ile N karıştığında ne yapabilirsin?
5. Adında ş ya da ç varsa, heceleme için en güvenli kaynak nedir?

Cevaplar

1. Bir sözcüğü harf harf, her harfi alfabedeki adıyla söylemek demektir.
2. "Em, i, ar, vi, i" diye hecelenir; iki E de "i" diye söylenir.
3. "Double em" denir, yani "çift M".
4. Harfin yanına bir sözcük eklersin: "M for Mike" ya da "N for November".
5. Pasaportta ya da kimlik belgesinde adının nasıl yazıldığıdır; heceleme o biçimle yapılır.

Sesli tekrar görevi

Bu üç denemeyi ses kaydına al ve bir gün sonra, adını yazacak biri gibi dinle. Kayda bakarak adını kâğıda yazabiliyorsan heceleme hazırdır; yazamadığın harf varsa onun İngilizce adını bir kez daha çalış.

Özet kartı

1. "Spell" bir sözcüğü harf harf, her harfi İngilizce adıyla söylemektir.
2. Aynı harf art arda geliyorsa İngiliz İngilizcesinde "double" denir; büyük harf için "capital" kullanılır.
3. Telefonda karışan harfler yanlarına bir sözcük eklenerek netleşir: "M for Mike".
4. "@" işareti "at", nokta "dot" diye okunur.
5. Ş, ç, ğ gibi harfler için pasaportundaki yazımı esas al ve hecelemeyi ona göre yap.
6. Türkçedeki "Adana'nın A'sı" alışkanlığı İngilizcede de aynen işe yarar.

Sonraki derse köprü

Artık adını söyleyebiliyor ve harflerini aktarabiliyorsun. Bir sonraki adım, adını bir cümlenin içine koymak. "Ben çay severim" dediğinde fiil cümlenin sonunda durur, İngilizcede ise "I like tea" diye ortaya geçer. Bu yer değiştirme neden oluyor ve sen cümle kurarken neyi değiştirmen gerekiyor? Sıradaki ders iki dilin sözcükleri hangi sırayla dizdiğini karşılaştırıyor.