Moodboard ve konsept

Öğrenme hedefi

Bir moda çekimini, daha makineyi eline almadan, bir panoda ve kısa bir metinde kurabileceksin. Başka fotoğraflardan, kendi keşif karelerinden, kumaş parçalarından ve renklerden oluşan bir panoyu, her görselin neden orada olduğunu yazarak hazırlayacaksın. Çekimin kimi, nerede, hangi saatte, hangi ışıkta ve hangi hisle göstereceğini birkaç cümlelik bir konseptte toplayacaksın. Yer, kıyafet ve ışıktan gelen birkaç renkten oluşan bir palet seçecek ve o paleti modellerin tenleriyle yan yana deneyeceksin. Başkasının fotoğrafını bir referans olarak kullanmakla onu kopyalamak arasındaki farkı gözeteceksin.

Merak sorusu

Tasarımcı yeni koleksiyon için arkadaşına üç şey söylüyor: deniz, rüzgâr ve soluk mavi. Arkadaşın aklında hemen parlak bir yaz plajı canlanıyor; tasarımcının aklındaki ise kış sonunda bulutlu bir iskele, tuzdan ağarmış tahtalar ve kalın örgü kazaklar. İkisi aynı kelimeleri kullanıyor ama başka resimler görüyor. Çekim günü bu fark ortaya çıkarsa ekip, model ve bütün bir gün boşa gidecek. Çekimi önceden görmek mümkün mü?

Bağlam

Bir markayı karelerinden tanımamızı sağlayan tutarlı seçimleri, yani marka dilini, bu rotanın açılışında konuşmuştun (Ders F.1). Ürünlerin hangi masada, hangi ışıkta ve hangi nesnelerle birlikte görüneceğini sayfalara döken stil rehberiyle de yaşam tarzı ürün çekiminde çalışmıştın (Ders U.5). Bir dizinin taşıdığı düşünceyi tek bir sade cümleyle söyleyen fikir cümlesini de kavramsal fotoğrafta yazmıştın (Ders 26.8).

Stil rehberi bir markanın uzun süreli dilini tarif eder; bu dersin konusu ise tek bir çekimin, tek bir günün resmidir. Kelimeler bir resmi taşımakta zayıftır: soluk mavi, iki insanın aklında iki ayrı renk olabilir. Bu yüzden moda çekimleri çoğu zaman görüntülerle planlanır.

Basit açıklama

Pano nasıl kurulur?

İlham panosu, bir çekimin ışığını, renklerini, yerini, pozlarını, kıyafet ve saç-makyaj yönünü göstermek için bir araya getirilmiş görsellerden oluşan planlama panosudur. Bir duvara iğnelenmiş kâğıtlar da olabilir, ekipte paylaşılan dijital bir sayfa da. İçinde başka fotoğrafçıların kareleri, resimler, kendi keşif karelerin, kumaş örnekleri ve renk parçaları yan yana durur.

Bir panoyu işe yarar kılan, görsellerin yanına düşülen kısa notlardır. Bir kare ışığın yönü için, bir başkası bir pozdaki omuz eğimi için, bir öteki yalnızca rengi için oradadır; not düşülmeyen bir görsel, ekipte herkesin başka bir şey anlamasına yol açar. Panoya kendi keşif karelerini koymak, başka yerlerin fotoğraflarından doğan hayallerin gerçek yerle karşılaşmasını sağlar: iskelenin öğleden sonra hangi yöne gölge verdiği, rüzgârın nereden estiği panoda görünür.

Başkasının fotoğrafı panoda bir referanstır, bir kalıp değildir. Pano ekip içinde konuşmak içindir, yayımlanmaz. Tek bir fotoğrafı çerçevesiyle, pozuyla ve ışığıyla aynen yeniden kurmak ise o fotoğrafı yapanın emeğini almak olur; panodaki bir kareden yalnızca bir fikir, bir ışık yönü ya da bir renk ödünç alınır.

Konsept neden yazılır?

Çekim konsepti, bir çekimin kimi, nerede, hangi saatte, hangi ışıkta ve hangi hisle göstereceğini birkaç cümlede toplayan kısa metindir. Fikir cümlesinden farkı, bir düşünceyi değil, bir günün somut resmini tarif etmesidir: kış sonu, bulutlu bir öğleden sonra, bir balıkçı iskelesi, kalın kazaklarla rüzgâra karşı yürüyen iki insan, soğuk ama sakin bir his.

Pano ile konsept birbirini tamamlar. Pano gösterir, konsept seçer: panoda on ışık örneği olabilir, konsept bunlardan birini, bulutlu göğün yumuşak ışığını ayırır. Konsept ayrıca neyin çekimde olmayacağını da söyler; parlak güneş, kalabalık bir plaj, yaz kıyafetleri. Ekipteki herkes aynı metni okuduğunda, çekim günü sorulacak soruların çoğu baştan yanıtlanmış olur.

Renkler nasıl seçilir?

Renk paleti, bir çekimde öne çıkacak birkaç rengin önceden seçilmiş kümesidir. Renkler üç kaynaktan gelir: yerden, bir iskelenin ağarmış grisi ve denizin soluk mavisi; kıyafetten, kazakların kırık beyazı ve bir atkının koyu kırmızısı; ışıktan, bulutlu havanın serin tonu. Palet kısa tutulduğunda karelerin birbirine bağlandığı hissedilir, çok uzun bir palet ise bir düzenden çok bir karışıklığa döner.

Paletin denendiği bir yer daha vardır: modellerin tenleri. Kıyafetin ve fonun rengi yüzün hemen yanında durur ve teni farklı gösterir. Soluk mavi bir yaka çok açık bir teni daha serin ve solgun gösterebilir, koyu bir tenin yanında ise belirgin bir karşıtlık kurar; sıcak bir kırmızı atkı bazı tenleri canlandırır, bazılarında yüzden dikkat çalar. Bunların hangisinin istendiği bir karardır. Modellerin gün ışığında çekilmiş birer karesini paletin yanına koymak, bu kararı çekimden önce görünür kılar.

Görsel kanıt

Arkadaşın ve tasarımcı bir akşam masaya oturup bir pano kuruyorlar. İlk hâliyle panoda parlak plajlar, bulutlu iskeleler ve bir şehir sokağı karışık duruyor; arkadaşın her görselin altına ne için orada olduğunu yazmalarını öneriyor. Yazarken yarısı panodan çıkıyor. Geriye bulutlu gök ışığı, rüzgârda uçuşan saçlar, ağarmış tahtalar ve kalın örgüler kalıyor.

Ertesi gün iskeleye gidip keşif kareleri çekiyorlar ve panoya ekliyorlar. Tasarımcı altı satırlık bir konsept yazıyor; son satırı, çekimde olmayacakları sayıyor. Palet dört renkte kalıyor: iskele grisi, soluk deniz mavisi, kırık beyaz ve koyu kırmızı.

Paletin yanına iki modelin gün ışığında çekilmiş karelerini koyuyorlar: açık tenli bir kadın ve koyu tenli bir kadın. Soluk mavi atkı açık tenli modelin yüzünü serinletiyor; koyu tenli modelin yanında ise canlı bir karşıtlık kuruyor. Tasarımcı açık tenli modele kırık beyaz kazağı ve kırmızı atkıyı, koyu tenli modele mavi atkıyı ayırıyor; bu bir kural değil, bu çekim için verilmiş bir karar.

Sık yapılan hata

Özet

Bir moda çekimi, ilham panosunda görsellerle ve notlarla, çekim konseptinde birkaç somut cümleyle, renk paletinde de yerden, kıyafetten ve ışıktan gelen birkaç renkle önceden kurulur. Panodaki görseller referanstır, kopyalanmaz, ve palet modellerin tenleriyle yan yana denenerek karar çekimden önce verilir.

Mini ödev

Bu ödevde gerçek ya da hayalî bir moda çekimini önceden kuracaksın; bir duvar ya da ücretsiz bir dijital pano yeterli.

1. Bir ilham panosu kur: en az sekiz görsel, en az ikisi kendi keşif karen, her birinin yanında ne için orada olduğunu söyleyen bir not.
2. Beş ila sekiz cümlelik bir çekim konsepti yaz: kim, nerede, hangi saatte, hangi ışıkta, hangi his ve çekimde olmayacaklar.
3. Üç ila beş renklik bir palet seç ve onu, onaylarını alarak, farklı tenlerden en az iki kişinin gün ışığında çekilmiş kareleriyle yan yana koy.

Kendini değerlendir

• Panoya bakan biri, notları okuyunca her görselin görevini anlıyor mu?
• Konsept bir düşünceyi değil, somut bir günü mü tarif ediyor?
• Paletin renkleri kişilerin tenleri yanında nasıl göründü ve buna göre bir karar verdin mi?

Sözlük

Mini test

1. İlham panosundaki bir görseli işe yarar kılan nedir?

• A) Çözünürlüğünün yüksek olması
• B) Ünlü bir fotoğrafçıya ait olması
• C) Yanına neden orada olduğunu söyleyen bir not düşülmesi
• D) Panonun tam ortasına konması

2. Çekim konsepti fikir cümlesinden nasıl ayrılır?

• A) Bir düşünceyi değil, bir günün somut resmini tarif eder
• B) Daha kısadır
• C) Yalnızca renkleri sayar
• D) Çekimden sonra yazılır

3. Bir renk paleti neden kısa tutulur?

• A) Makine az renk kaydedebildiği için
• B) Kısa palet karelerin birbirine bağlandığını hissettirdiği için
• C) Kıyafetler tek renkli olmak zorunda olduğu için
• D) Uzun palet baskıda kaybolduğu için

4. Bir paletin modellerin tenlerindeki etkisi ne zaman görülür?

• A) Ancak çekim günü
• B) Rötuş sırasında
• C) Hiçbir zaman, ten paleti etkilemez
• D) Modellerin gün ışığında çekilmiş kareleri paletin yanına konunca

Cevaplar

1. C — Not, ekipteki herkesin aynı görselde aynı şeye bakmasını sağlar.
2. A — Konsept kimi, nerede, ne zaman ve hangi ışıkta göstereceğini söyler.
3. B — Az sayıda renk tekrar ettikçe kareler bir aile gibi okunur.
4. D — Karar çekimden önce, renkler yüzlerin yanında görülünce verilir.

Özet kartı

• İlham panosu: görseller artı her birinin görevini söyleyen notlar.
• Keşif karelerini panoya ekle; hayal gerçek yerle karşılaşsın.
• Referans ödünç alınır, kopyalanmaz; pano yayımlanmaz.
• Çekim konsepti: kim, nerede, ne zaman, hangi ışık, hangi his, ne olmayacak.
• Renk paleti kısa; modellerin tenleriyle yan yana dene.

Sonraki derse köprü

Pano, konsept ve palet hazır; tasarımcı bunları çekim ekibiyle paylaşmak istiyor. Ama ekip kim? Kazakları kim seçip düzenleyecek, rüzgârda dağılan saçları kim toparlayacak, modeller poz verirken kime bakacak, iskelede ışığı kim tutacak? Model, stilist, makyöz: kim ne yapar? Sonraki ders, bir moda çekiminde iyi fotoğrafın bir ekip işi olduğunu ve her rolün neyi üstlendiğini ele alıyor.