İçeriğe geç

K3-M29-D02 · Uygulayıcı Çekirdeği

Gözlemi kaydetmek

K1K3Sarı

1.231 kelime · yaklaşık 6 dakika okuma · 8 dakika seslendirme · 2 kaynak

Önce özete göz atDersin sonundaki özet, okumaya başlamadan önce yol haritası olarak.
  1. Bir cümle aynı anda gözlem ve yorum taşıyabilir; altı ay sonra ikisi ayırt edilemez.
  2. Kaydın amacı hatırlamak değil, bilineni çıkarılandan ayırmaktır.
  3. İki sütun kullanılır: ne gördüm, ne anladım.
  4. Test şudur: sol sütundaki satır odadaki başka biri tarafından da yazılabilir mi?
  5. Katman 1'in beş harfi oturum kaydına uygulanır: olgu, aktarım, hipotez, bilinmiyor, sembolik.
  6. Sahnede oluşan hiçbir şey olgu koduna yazılmaz; sembolik koda yazılır.
  7. Kurulum kararları da kaydedilir ve kendi eğilimlerinizi gösterir.
  8. Kaydın kime ait olduğu, danışanın görüp göremeyeceği ve nasıl saklanacağı baştan belirlenir.
  9. Veri koruma yükümlülükleri bu akademinin uzman onayı bekleyen dört öğesinden biridir.
  10. Kayıt beş dakika sürmeli ve oturum biter bitmez yazılmalıdır; geciken kayıt gözlem değil hatırlama olur.

Açılış sahnesi

Bir kolaylaştırıcının oturum sonrası notu:

"Baba figürü uzaklaştı, danışanın annesine olan öfkesi ortaya çıktı."

Tek cümle. İçinde iki tamamen farklı şey var.

Birinci yarı bir gözlem. Bir kişi mekânda hareket etti; bunu odadaki herkes gördü.

İkinci yarı bir yorum. "Öfke" kelimesini kim söyledi? Danışan mı, kolaylaştırıcı mı? "Ortaya çıktı" ne demek?

Altı ay sonra bu notu okuyan biri — büyük ihtimalle kolaylaştırıcının kendisi — ikisini ayırt edemeyecek.

Ve o notu bir gerçek olarak okuyacak.

Bu ders o cümleyi ikiye ayırmakla ilgili.

Bu akademi eğitim amaçlıdır; tanı, kişiye özel tedavi veya acil yardım sunmaz. Aktif intihar düşüncesi, gerçeklikle bağın ciddi biçimde bozulması, ağır dissosiyasyon, kontrolsüz madde etkisi ya da devam eden şiddet varsa kişisel çalışma yapmak yerine uygun profesyonel desteğe başvurun. Türkiye'de yakın ve ciddi tehlikede yüz on iki Acil Çağrı Merkezi aranmalıdır; acil olmayan psikiyatri başvurusu için Merkezi Hekim Randevu Sistemi kullanılabilir.

Bu derste ne olacak

Önce bir oturum kaydının neden iki sütunlu olması gerektiğini göreceğiz. Sonra Katman 1'in beş harfli kodunu oturum kaydına uygulayacağız. Ardından sembolik imgenin hangi harfle yazıldığını netleştireceğiz. Sonra kurulum kararlarının kaydını ekleyeceğiz. En sonda kaydın kime ait olduğuna ve nasıl saklanacağına geleceğiz.

Ders bittiğinde bir oturum kaydı şablonu kurabiliyor ve gözlemi yorumdan ayrı tutabiliyor olacaksınız.

Bu ders sarı bölgededir.

Sıfır noktası

Katman 1'de genogram çizerken aynı sorunu görmüştük.

Nüfus kaydından okunan bir tarih ile bayram sofrasında duyulan bir cümle, kâğıtta aynı görünüyordu. Çözüm beş harfli kodlamaydı.

Oturum kaydında sorun aynı ve çözüm de aynı.

Bir kaydın kalitesi ne kadar ayrıntılı olduğuyla ölçülmüyor. Neyin ne olduğunu ne kadar açık gösterdiğiyle ölçülüyor.

Mekanizma

İki sütun

En basit çözüm iki sütun.

Sol sütun — ne gördüm. Odadaki herkesin görebileceği şeyler. "Baba temsilcisi iki adım geri çekildi." "Danışan sustu ve yere baktı." "Anne temsilcisi ellerini kavuşturdu."

Sağ sütun — ne anladım. Kolaylaştırıcının çıkarımları. "Mesafe artışı bir korunma olabilir." "Sessizlik bir donma olabilir."

İki sütunun ayrı olması bir biçim tercihi değil. Ayrı olmadıklarında karışıyorlar — açılış sahnesindeki cümle gibi.

Ve şu test var: sol sütundaki bir satır, odadaki başka biri tarafından da yazılabilir mi? Yazılamıyorsa o satır sağ sütuna aittir.

Beş harf oturumda

Katman 1'in kodunu hatırlayalım: olgu, aktarım, hipotez, bilinmiyor, sembolik.

Oturum kaydında karşılıkları şöyle.

O — Olgu. Belgeyle doğrulanmış bilgi. "Nüfus kaydında ölüm tarihi bin dokuz yüz seksen dört."

A — Aktarım. Danışanın anlattığı, doğrulanmamış bilgi. "Danışan, babaannesinin ilk nişanlısının öldüğünü söyledi."

H — Hipotez. Kolaylaştırıcının çıkarımı. "Yakınlaşma anındaki geri çekilmeyle ilgili olabilir."

B — Bilinmiyor. Veri yok veya çelişkili.

S — Sembolik. Çalışmada oluşan imge.

Beşinci harf bu dersin merkezinde.

Sembolik imge S ile yazılır

Bu kural tek cümle ve istisnası yok.

Sahnede oluşan hiçbir şey O ile yazılmaz.

"Baba temsilcisi geri çekildi" bir gözlem — sol sütuna yazılır ve odada olan bir olaydır.

"Babası onlardan uzaklaşmıştı" ise bir aile tarihi iddiasıdır ve sahneden çıkarılamaz. Danışan söylediyse A, hiç kimse söylemediyse yazılmaz.

Katman 2'de bunun bedelini görmüştük: kodlanmadan yazılan bir imge, birkaç ay içinde aile tarihine dönüşüyor.

Kayıt, o dönüşümün durdurulduğu yer.

Kurulum kararları da kaydedilir

Bir önceki derste yedi karar saymıştık. Kaydın üçüncü bölümü onlar.

Kim temsil edildi, kaç kişi, kim seçti, kim yerleştirdi, danışan sahnede miydi, ne zaman başlandı, ne zaman durduruldu.

Bu bölüm kısa — birkaç satır. Ve iki işe yarıyor.

Kendi eğilimlerinizi gösteriyor. Otuz kaydı yan yana koyduğunuzda, hep aynı kararları verdiğinizi görebiliyorsunuz.

Ve "sahne kendiliğinden oluştu" cümlesinin ne kadarının doğru olduğunu gösteriyor.

Kayıt kime ait, nasıl saklanır

Üç soru ve üçü de cevaplanmalı.

Kim yazıyor? Kolaylaştırıcı. Kayıt onun mesleki notu.

Danışan görebilir mi? Bu bir karar ve baştan söylenmeli. Görebiliyorsa kayıt ona göre yazılır.

Nasıl saklanıyor? İsimsiz veya kodlu, erişimi sınırlı, ne kadar süreyle tutulacağı belli.

Ve burada bir sınır var: Türkiye'de veri koruma yükümlülükleri bu akademinin hukuk uzmanı onayı bekleyen dört öğesinden biri. Kayıt tutma biçiminizi kesinleştirmeden önce bu konuda bilgi almanız gerekiyor.

Bu akademi o bilgiyi vermiyor ve verdiğini iddia etmiyor.

Kaynaklardan okuma

Usta katmanı

Üç ince nokta.

Birincisi: kayıt, unutmuş bir okuyucu için yazılır.

Ve o okuyucu genellikle sizsiniz.

Altı ay sonra o notu okuduğunuzda oturumu hatırlamıyor olacaksınız. Hatırladığınızı sanacaksınız — ama hatırladığınız şey, o notun kendisi olacak.

Yani not, hafızanızın yerine geçiyor.

Bu yüzden not "kendime yeter" diye yazılmaz. Hiçbir şey hatırlamayan biri için yazılır.

Pratik test: bu notu bir meslektaşınıza verseniz, oturumda ne olduğunu anlayabilir mi? Anlayamıyorsa, altı ay sonra siz de anlamayacaksınız.

İkincisi ve en öğretici: sağ sütun sizi gösteriyor.

Otuz oturumun yorum sütununu yan yana koyun.

Neredeyse her uygulayıcı aynı şeyi buluyor: tek yönde yorumluyorum.

Kimi sürekli öfke görüyor, kimi sürekli kayıp, kimi sürekli sadakat. Kimi hep anneye bakıyor, kimi hep babaya.

Bu bir kusur değil — herkesin bir eğilimi var. Ama görülmediğinde bir yöntem sanılıyor.

Görüldüğünde ise düzeltilebiliyor: "bu oturumda alışkın olduğum yorumdan başka ne olabilir?"

Bu tek soru, bir uygulayıcının kendi kendine yapabileceği en güçlü süpervizyon.

Ve ancak kayıt tutulursa mümkün. Kayıt yoksa eğilim görünmüyor.

Üçüncüsü ve pratik: kayıt beş dakika sürmeli.

Uzun bir kayıt tutulmuyor. Tutulmayan kayıt, olmayan kayıt.

Bu yüzden şablon kısa olmalı: iki sütun, birkaç satır kurulum kararı, bir satır yönlendirme veya takip notu.

Beş dakika. Oturum biter bitmez, hatırlarken.

Ertesi güne kalan bir kayıt, gözlem değil hatırlama oluyor — ve hatırlama zaten yorumla karışmış hâlde geliyor.

Yani zamanlama, iki sütunlu yapıyı korumanın koşulu.

Yaygın hatalar

Yaygın yanlış"Kaydın amacı hatırlamaktır."
Doğrusu

Amaç, neyin bilindiğini neyin çıkarıldığından ayırmaktır; hatırlama bunun yan ürünüdür.

Yaygın yanlış"Sahnede olan şey aile hakkında bir bilgidir."
Doğrusu

Sahnede oluşan imge sembolik koda yazılır; olgu koduna hiçbir koşulda yazılmaz.

Yaygın yanlış"Kendime yeterli bir not yeterlidir."
Doğrusu

Not, hiçbir şey hatırlamayan bir okuyucu için yazılır ve o okuyucu genellikle altı ay sonraki sizsiniz.

Yaygın yanlış"Ayrıntılı kayıt iyi kayıttır."
Doğrusu

Kaydın kalitesi ayrıntıyla değil, neyin ne olduğunu ne kadar açık gösterdiğiyle ölçülür.

Uygulama

Kilit özet

  1. Bir cümle aynı anda gözlem ve yorum taşıyabilir; altı ay sonra ikisi ayırt edilemez.
  2. Kaydın amacı hatırlamak değil, bilineni çıkarılandan ayırmaktır.
  3. İki sütun kullanılır: ne gördüm, ne anladım.
  4. Test şudur: sol sütundaki satır odadaki başka biri tarafından da yazılabilir mi?
  5. Katman 1'in beş harfi oturum kaydına uygulanır: olgu, aktarım, hipotez, bilinmiyor, sembolik.
  6. Sahnede oluşan hiçbir şey olgu koduna yazılmaz; sembolik koda yazılır.
  7. Kurulum kararları da kaydedilir ve kendi eğilimlerinizi gösterir.
  8. Kaydın kime ait olduğu, danışanın görüp göremeyeceği ve nasıl saklanacağı baştan belirlenir.
  9. Veri koruma yükümlülükleri bu akademinin uzman onayı bekleyen dört öğesinden biridir.
  10. Kayıt beş dakika sürmeli ve oturum biter bitmez yazılmalıdır; geciken kayıt gözlem değil hatırlama olur.

Sonraki derse köprü

Kaydı kurduk. Şimdi modülün son dersine ve en zor alışkanlığına geliyoruz.

Sıradaki derste sahnenin okunmamasını ele alacağız.

Bir kolaylaştırıcı sahneye bakıyor ve bir şey görüyor. O gördüğünü söylemek istiyor — çünkü işi bu sanılıyor.

Oysa asıl beceri, gördüğünü söylememek ve soruyu danışana bırakmak.

Ve orada sessizliğin bir araç olduğunu göreceğiz.

Anlamadığın bir yer mi var?

Mentor yalnız bu dersin metnine dayanarak cevap verir. Metinde geçmeyen bir şey sorarsan uydurmaz, geçmediğini söyler.

Animasyon ve seslendirme notları

Animasyon ve seslendirme notları

Açılış sahnesindeki cümle ekranda belirmeli, sonra ortadan ikiye kesilmeli. Sol parça yeşile, sağ parça sarıya boyanmalı ve altlarında "gözlem" ile "yorum" etiketleri durmalı.

İki sütunlu şablon indirilebilir olmalı ve doğrudan kullanılabilecek biçimde tasarlanmalı.

Beş harf Katman 1'deki kartla aynı tasarımda hatırlatılmalı; oturum karşılıkları yanına eklenmeli.

"Sahnede olan hiçbir şey O ile yazılmaz" cümlesi tam ekran bir kart olmalı.

Kurulum kararları bölümü bir önceki dersin yedi kararlı kartıyla bağlanmalı.

Usta katmanında otuz oturumun yorum sütunu bir yığın olarak gösterilmeli ve içinde tekrar eden kelimeler vurgulanmalı — kendi eğilimin görünür hâli.

Veri koruma bölümünde "uzman onayı bekliyor" işareti kullanılmalı; bu akademinin askıdaki dört öğesiyle aynı görsel dilde.

Sarı bölge işareti ders başında görünür durmalı.

Seslendirme: açılış cümlesi bir kez okunmalı, sonra ikiye bölünmüş hâliyle tekrar. Beş harf tek tek. "Tek yönde yorumluyorum" cümlesi düz ve suçlayıcı olmayan bir tonda. Sayılar metinde harfle yazılmıştır; seslendirmede olduğu gibi okunmalıdır.