Akademi teşhis koymaz, tedavi önermez ve ilaç konuşmaz; her program hekim onayıyla ve sağlık ekibi içinde yürütülür. Ateş, yeni ya da artan ağrı, ani güç kaybı, konuşma bozukluğu, bayılma ya da kırık şüphesinde egzersiz hemen durdurulur ve hekime ya da acil yardıma başvurulur. Derslerdeki Yelkovan Spor Kulübü, Kuyulu Bahçe Spor Merkezi, Yeniçınar Ortaokulu, Dengetaşı polikliniği, Karaçalı kampı ve kişileri kurgudur. Dersler teşhis koymaz, tedavi önermez ve kişiye özel program yerine geçmez. Bir uygulama göğüs ağrısı, nefes darlığı, baş dönmesi ya da keskin eklem ağrısında durdurulur; bilinen bir hastalıkta, gebelikte ya da uzun bir aradan sonra başlamadan önce hekime danışılır.
Rolüne göre patika
Temel patika herkes içindir ve tek başına alınabilir. Klinik egzersiz uzmanı patikası onkoloji, nöroloji ya da nefroloji ekibiyle çalışana, yaşlıyla çalışan patikası kırılgan ve çok hastalıklı yaşlıyla çalışan eğitmene, sağlık ekibi patikası fizyoterapiste, hemşireye ve hekime.
2 modül · 12 ders
Temel
Herkes için: kanser tedavisinde ve inme sonrasında egzersiz. Tek başına alınabilir.
9 modül · 50 ders
Klinik egzersiz uzmanı
Onkoloji, nöroloji ya da nefroloji ekibiyle çalışan uzman.
Kanser tedavisi sırasında ve sonrasında → İnme → Parkinson → Multipl skleroz → Kronik böbrek hastalığı → Osteoporoz → Artrit ve bel ağrısı → Çoklu hastalık ve kırılganlık → Çok hastalıklı bir vaka
6 modül · 35 ders
Yaşlıyla çalışan
Kırılgan ve çok hastalıklı yaşlıyla çalışan eğitmen.
Kanser tedavisi sırasında ve sonrasında → İnme → Parkinson → Osteoporoz → Artrit ve bel ağrısı → Çoklu hastalık ve kırılganlık
6 modül · 34 ders
Sağlık ekibi
Egzersiz programını ekibe katmak isteyen fizyoterapist, hemşire ve hekim.
Kanser tedavisi sırasında ve sonrasında → İnme → Multipl skleroz → Kronik böbrek hastalığı → Artrit ve bel ağrısı → Çoklu hastalık ve kırılganlık
- Klinik Egzersiz I: Kalp, Akciğer ve Metabolizma Akademisi: ekip içinde klinik egzersiz uzmanı, klinik test ve ilaçlar — klinik egzersizin ilk sorusundan.
- Kuvvet ve Kondisyon Akademisi: yaşlıda ve engelli bireyde kuvvet antrenmanı — kuvvetin sorusundan.
- Burada sorulan: kanser, nörolojik, böbrek ve kas-iskelet hastalığında egzersiz nasıl güvenle ve ekip içinde uyarlanır?
Akademi boyunca çalışacağın şirket: Beş yer
Yelkovan Spor Kulübü, gönüllü bir yönetimin yürüttüğü çok branşlı bir amatör kulüptür: futbol altyapısı, kadın voleybol takımı, yüzme ve taekwondo şubeleri; bir teknik sorumlu ve branş antrenörleri. Kuyulu Bahçe Spor Merkezi bir belediye tesisidir: fitness salonu, kişisel antrenörler, grup dersleri, altmış yaş üstü grubu, kalp rehabilitasyonundan yönlendirilen üyeler ve yaz spor okulu. Yeniçınar Ortaokulu'nda iki beden eğitimi öğretmeni, küçük bir salon ve okul takımları var. Dengetaşı Spor Hekimliği ve Fizyoterapi Polikliniği sakatlanan sporcuyu ve hareketsizlikten ağrıyan yetişkini aynı bekleme salonunda ağırlar. Karaçalı Doğa ve Kamp Merkezi yaz kampları, izci grupları ve engelli katılımcılarla doğa etkinlikleri yürütür.
Aysel Hanım
Altmış iki yaşında, emekli öğretmen; bir kalp krizinden sonra hastanenin kalp rehabilitasyonunu bitirdi ve hekiminin yazısıyla Kuyulu Bahçe'ye yönlendirildi. Hangi ilacın nabzını nasıl etkilediğini öğrenmek istiyor.
Nuri Bey
Yetmiş bir yaşında, emekli terzi. Geçen kış evde düştükten sonra merdivenden korkar oldu; kızı onu Kuyulu Bahçe'nin altmış yaş üstü grubuna yazdırdı, o ise gelmekten çekiniyor.
Hülya Hanım
Elli bir yaşında, Dengetaşı polikliniğinin spor hekimi. Sporcuya «ne zaman dönebilirim» sorusunun cevabını tarihle değil, geçilmesi gereken testlerle verir.
Can
Otuz bir yaşında, Dengetaşı'nda fizyoterapist. Kulüp antrenörleriyle telefonda konuşmayı işinin bir parçası sayar; bir sporcuyu sahaya döndürmenin yalnız klinikte bitmediğini söyler.
Gökhan
Otuz üç yaşında, Kuyulu Bahçe'de kişisel antrenör. Spor bilimleri mezunu; her yeni üyeye önce ön tarama formunu doldurtur, sonra hedefini sorar. Çevrim içi danışan sayısı son yılda ikiye katlandı.
Serpil
Kırk yedi yaşında, muhasebeci; işe yokuştan yürüyerek gider, hafta sonu bahçesiyle uğraşır. Kuyulu Bahçe'de doldurduğu ilk formda «düzenli spor yapıyor musunuz» sorusuna «hayır» dedi.
Mert
Yirmi dört yaşında, tekerlekli sandalye basketbolu oynuyor; haftanın üç akşamı antrenmanda. Yazları Karaçalı'da engelli katılımcılarla yapılan doğa etkinliklerinde gönüllü.
Program
Bölüm I · Temel · 12 ders programda
Kanser ve inme
Kanser tedavisinde ve inme sonrasında egzersiz nasıl güvenle uygulanır?
Bölüm II · Uygulama · 15 ders programda
Parkinson, multipl skleroz ve böbrek
Nörolojik ve böbrek hastalığında egzersiz nasıl uyarlanır?
Bölüm III · İleri · 18 ders programda
Kemik, eklem, bel ve kırılganlık
Osteoporoz, artrit, bel ağrısı ve çoklu hastalıkta egzersiz nasıl kurulur?
Bölüm IV · Bitirme · 5 ders programda
Bitirme
Çok hastalıklı bir vaka için ekip içi program önerisi
Bu bilgi ne kadar sağlam?
Derslerdeki her kanıt kartı aşağıdaki dört etiketten birini taşır. Hastalığa özgü egzersiz önerileri klinik kılavuzlardan ve uzlaşı bildirgelerinden Kılavuz etiketiyle, etkiler meta-analizlerden gelir; kanıtın az ya da yeni olduğu hastalıklarda ve güvenlik sınırlarında Tartışmalı etiketi kullanılır.
- Sağlam
- Birbirini tutan çok sayıda çalışmanın sistematik derlemesi ya da meta-analizi: hareketin sağlığa, antrenmanın uyuma etkisi gibi tekrar tekrar gösterilmiş bulgular. Etkinin büyüklüğü ve kimde gösterildiği söylenir; bulgu her kişiye aynı ölçüde uyar diye yazılmaz.
- Kılavuz
- Bir kurumun ya da uzman grubunun yayımladığı öneri, uzlaşı bildirgesi veya standart: Dünya Sağlık Örgütü'nün fiziksel aktivite rehberi, meslek örgütlerinin ön tarama ve test kılavuzları, federasyon ve anti-doping kuralları. Yayımlayan, yıl ve kime yönelik olduğu verilir; bağlayıcı kural ile öneri ayrılır.
- Tartışmalı
- Çalışmaların çeliştiği, kanıtın az ya da zayıf olduğu ya da sahada yaygın ama sınanmamış bilgi. Neden tartışmalı olduğu, hangi çalışmanın neyi gösterdiği söylenir; okura bir taraf kesin doğru diye sunulmaz.
- Çerçeve
- Bir kuram, model ya da sınıflama: uyum ilkesi, periyodlama modelleri, davranış değişimi kuramları, fiziksel aktivitenin alanları. Bir olguyu düzenlemeye yarar; kendi başına bir sonucu kanıtlamaz. Kimin önerdiği ve nerede eleştirildiği söylenir.