İçeriğe geç

Çocuk Beslenmesi ve Yeme Davranışı Akademisi

Bu akşam sofrada kim kazandı?

Çocukla sofra çoğu evde günün en uzun pazarlığıdır: bir kaşık daha, tabağını bitir, sebzeyi yemezsen tatlı yok. Bu akademi önce yeme davranışının nasıl geliştiğini, iştahın nasıl düzenlendiğini ve yeni yiyecekten kaçmanın neden olağan olduğunu anlatır. Sonra ebeveyn ile çocuğun sofrada neyi paylaştığını, baskının, kısıtlamanın ve yiyecekle ödüllendirmenin araştırmada neye yol açtığını ele alır. Ardından ilk lokmaları, seçici yemeyi, aile sofrasını, beden ve kilo konuşmasını ve beslenme güçlüğünün ne zaman bir uzman gerektirdiğini işler. Hangi besinin ne kadar verileceği Beslenme bölümünün evre akademilerindedir.

ders yayında
0
rol patikası
5
modül
8
ders programda
45

Bu akademi bir ebeveyn eğitimidir; çocuk doktorunun, diyetisyenin ya da bir beslenme ekibinin değerlendirmesinin yerini almaz. Kilo kaybı, yemekte sık boğulma ya da nefes darlığı, yediklerini kusmak ve dudakta, yüzde şişlikle gelen bir besin tepkisi hekim ister; nefes darlığı acil durumdur. İçerik eğitim amaçlıdır; tanı, tedavi ya da bireysel danışmanlık değildir. Çocuğunun sağlığı, gelişimi ya da güvenliği hakkında bir kaygın varsa aile hekimine, çocuk doktoruna, çocuk ve ergen psikiyatrisine ya da okulun rehberlik servisine başvur. Acil bir durumda 112’yi ara.

Rolüne göre patika

Temel patika her ebeveyn içindir: yeme davranışının nasıl geliştiği ve sofrada kimin neye karar verdiği. Öteki patikalar çocuğunun yaşına ya da sofrada yaşadığın soruna göre modülleri yeniden dizer.

Akademi boyunca çalışacağın şirket: Yedi aile

Bu bölümün dersleri yedi kurgusal aileyle anlatılır: İstanbul’da vardiyalı çalışan bir çift, Ankara’da iki çocuğunu tek başına büyüten bir anne, Konya’da üç kuşağın yaşadığı bir ev, İzmir’de iki ayrı evlilikten gelen bir üvey aile, Gaziantep’te evde Arapça konuşan göçmen bir aile, Bursa’da engelli bir kızı olan bir aile ve Muş’a bağlı bir köyde yaşayan bir aile. Çocukları gebelikten ergenliğe her yaştadır; okur aynı çocuğu farklı akademilerde büyürken görür. Adlar ve olaylar kurgudur.

  • Serpil

    Taşdelen ailesi, İstanbul: anne, hastanede hemşire. Aile: çekirdek aile, iki ebeveyn de vardiyalı çalışıyor.

  • Gökay

    Taşdelen ailesi, İstanbul: baba, yazılım destek uzmanı. Aile: çekirdek aile, iki ebeveyn de vardiyalı çalışıyor.

  • Alya

    Taşdelen ailesinin çocuğu, hikâye başında doğumuna 5 ay var; hikâye başladığında annesinin karnında.

  • Bulut

    Taşdelen ailesinin çocuğu, hikâye başında 4 yaşında.

  • Mehtap

    Yalçın ailesi, Ankara: anne, muhasebeci. Aile: tek ebeveynli aile; baba başka şehirde, çocuklar ayda iki hafta sonu onda.

  • Erva

    Yalçın ailesinin çocuğu, hikâye başında 7 yaşında.

  • Furkan

    Yalçın ailesinin çocuğu, hikâye başında 13 yaşında.

  • Esma

    Özkan ailesi, Konya: anne, evde terzilik. Aile: üç kuşak aynı evde; babaanne gündüz bakımı üstleniyor.

  • Hasan

    Özkan ailesi, Konya: baba, hırdavat dükkânı. Aile: üç kuşak aynı evde; babaanne gündüz bakımı üstleniyor.

  • Zübeyde

    Özkan ailesi, Konya: babaanne. Aile: üç kuşak aynı evde; babaanne gündüz bakımı üstleniyor.

  • Azra

    Özkan ailesinin çocuğu, hikâye başında 2 yaşında.

  • Hamza

    Özkan ailesinin çocuğu, hikâye başında 9 yaşında.

  • Tayfun

    Kılıç ailesi, İzmir: baba, Okan’ın babası, liman lojistiğinde vardiya amiri. Aile: üvey aile; iki yetişkin de önceki evliliğinden bir çocukla geldi.

  • Tuğçe

    Kılıç ailesi, İzmir: anne, Elanur’un annesi, diş hekimi asistanı. Aile: üvey aile; iki yetişkin de önceki evliliğinden bir çocukla geldi.

  • Güler

    Kılıç ailesi, İzmir: Okan’ın annesi, Manisa’da yaşıyor. Aile: üvey aile; iki yetişkin de önceki evliliğinden bir çocukla geldi.

  • Okan

    Kılıç ailesinin çocuğu, hikâye başında 15 yaşında; hafta içi İzmir’de, ayda bir hafta sonu annesinde.

  • Elanur

    Kılıç ailesinin çocuğu, hikâye başında 10 yaşında.

  • Meryem

    Hamdan ailesi, Gaziantep: anne, mahalle derneğinde gönüllü çevirmen. Aile: göçmen aile; evde Arapça, okulda Türkçe konuşuluyor.

  • Mustafa

    Hamdan ailesi, Gaziantep: baba, ayakkabı atölyesinde usta. Aile: göçmen aile; evde Arapça, okulda Türkçe konuşuluyor.

  • Musa

    Hamdan ailesinin çocuğu, hikâye başında 5 yaşında.

  • Rumeysa

    Hamdan ailesinin çocuğu, hikâye başında 11 yaşında.

  • Selma

    Aydemir ailesi, Bursa: anne, ilkokul öğretmeni. Aile: engelli çocuğu olan aile; bakım işi iki ebeveyn ve okul arasında paylaşılıyor.

  • Bekir

    Aydemir ailesi, Bursa: baba, belediye otobüsü şoförü. Aile: engelli çocuğu olan aile; bakım işi iki ebeveyn ve okul arasında paylaşılıyor.

  • Eslem

    Aydemir ailesinin çocuğu, hikâye başında 6 yaşında; serebral palsi; tekerlekli sandalye kullanıyor, kaynaştırma sınıfında.

  • Eyüp

    Aydemir ailesinin çocuğu, hikâye başında 12 yaşında.

  • Rojda

    Aslan ailesi, Muş’a bağlı bir köy: anne, aile tarlası ve hayvanlar. Aile: kırsalda yaşayan aile; baba yılın bir bölümü mevsimlik işte, evde Kürtçe konuşuluyor.

  • Şiyar

    Aslan ailesi, Muş’a bağlı bir köy: baba, yazları mevsimlik inşaat işçisi. Aile: kırsalda yaşayan aile; baba yılın bir bölümü mevsimlik işte, evde Kürtçe konuşuluyor.

  • Dilan

    Aslan ailesinin çocuğu, hikâye başında 9 aylık.

  • Berivan

    Aslan ailesinin çocuğu, hikâye başında 16 yaşında; ilçedeki yatılı lisede.

Program

Bölüm I · Her ebeveyn için · 12 ders programda

Temel

Çocuk nasıl yemeyi öğrenir, sofrada kim neye karar verir?

  1. Modül 1Yeme davranışı nasıl gelişir6 ders programda
  2. Modül 2Sofrada kim neye karar verir6 ders programda

Bölüm II · Gündelik hayat · 24 ders programda

Gündelik hayat

Bu yaşta sofra nasıl olur, yemeyen çocukla ne yaparız?

  1. Modül 3İlk lokmalar6 ders programda
  2. Modül 4Seçici yeme7 ders programda
  3. Modül 5Aile sofrası5 ders programda
  4. Modül 6Beden, kilo ve yemek konuşması6 ders programda

Bölüm III · Zor dönemler · 9 ders programda

Özel durumlar

Sofra ne zaman bir sorundur, kimden yardım isteriz?

  1. Modül 7Alerji, gelişim yolu ve özel sofralar5 ders programda
  2. Modül 8Yardım istemek4 ders programda

Bu bilgi ne kadar sağlam?

Derslerdeki her kanıt kartı aşağıdaki etiketlerden birini taşır. Besleme tutumu araştırmalarının çoğu gözleme dayanır: bir tutumla bir sonucun birlikte görülmesi tutumun sonucu doğurduğunu göstermez, ders bu ayrımı her kartta yazar.

Kılavuz
Dünya Sağlık Örgütü, Sağlık Bakanlığı, Amerikan Pediatri Akademisi ya da NICE gibi bir kurumun yayımladığı öneri. Yayın yılı ve hangi yaş grubu için yazıldığı söylenir; kılavuzlar arasında fark varsa ikisi de gösterilir.
Kanun veya yönetmelik
Çocuğu ve aileyi düzenleyen kanun ya da yönetmeliğin kendi metni: Türk Ceza Kanunu, Türk Medeni Kanunu, özel eğitim mevzuatı, Çocuk Haklarına Dair Sözleşme. Bağlar; madde numarası ve güncel metniyle verilir.
Sistematik derleme
Bir sorudaki bütün çalışmaları yöntemli biçimde toplayan derleme ya da meta-analiz. Tek çalışmadan güçlüdür; kaç çalışmaya ve hangi ülkelerdeki ailelere dayandığı, etkinin büyüklüğü ve sınırı söylenir.
Araştırma bulgusu
Hakemli dergide yayımlanmış tek bir çalışma. Türü (deney, izleme, kesitsel), örneklemi ve neyi göstermediği söylenir; ilişki neden-sonuç gibi anlatılmaz, tek çalışma genel yasa gibi sunulmaz.
Kanıta aykırı
Yaygın bir inancın ya da uygulamanın araştırmayla sınanıp desteklenmediği durum. Kartta inanç, onu sınayan çalışma ve sonucu birlikte durur; inanca sahip olan ebeveyn küçümsenmez.
Model, sınanmamış
Klinik gözlemden ya da bir okulun kuramından doğan, işe yarayabilen ama araştırmayla yeterince sınanmamış açıklama. Bir bakışı tanıtır; bulgu gibi anlatılmaz ve kimin önerdiği söylenir.
Meslek kaynağı
Çocuk doktorunun, psikoloğun, öğretmenin ya da bir programın el kitabı. İşin nasıl yapıldığını anlatır; neden işe yaradığını kanıtlamaz. Yazarı ve hangi deneyimden konuştuğu söylenir.

Bu sayfa hakkında ne düşünüyorsun?