İçeriğe geç

Tür Stüdyosu · Güldürü ve gösteri · Kurs

Komedi (Comedy)

Bir şeyi deli gibi isteyen birinin, yanlış yöntemi inatla tekrarlayarak kendini her seferinde daha büyük bir rezaletin içine sokuşunu izleyip güleceksin.

9 ders · 6 alt tür · 4 film çözümlemesi · 23 eserlik kütüphane

İzleyiciyle sözleşme

Temel soru
Kendini olduğundan başka sanan biri, bu yanılgının bedelini ödedikten sonra neyi kabul edecek?
Hedeflenen duygu
Güvenli mesafeden gelen kahkaha; altında karakterle kurulan sıcak bağ
Değer ekseni
saygınlık ↔ rezalet

Komedinin izleyiciyle sözleşmesi basit görünür: güldüreceksin. Ama seyirci yalnız şakaya gülmez, bir insanın çıkmazına güler; o çıkmazı da karakter kendi elleriyle kurar. Seyirci, kimsenin gerçekten yok olmayacağını bildiği bir güvenli alanda oturur ve başkasının statüsünün çöküşünü rahatça izler. Bu güvenlik kırılırsa kahkaha yerini acıya bırakır; kara komedi bu sınırda dolaşan bir alt türdür.

Yapısal olarak komedi dramla aynı iskeleti kullanır: arzu, engel, tırmanış, doruk. Farkı karakterin kör noktasındadır. Dramatik karakter engel karşısında yöntem değiştirir; komik karakter aynı yöntemi daha büyük bir inançla yeniden dener. Komik sahne bu ısrarın ürünüdür ve her tekrar bir öncekinden biraz daha büyük bir rezalete açılır.

Türün kökleri Aristophanes'in toplumsal taşlamasına, Roma'nın efendi-köle karışıklıklarına, commedia dell'arte tiplerine ve sessiz sinemanın bedensel gösterisine uzanır. Türk geleneğinde Karagöz ile Hacivat'ın yanlış anlamaya dayalı atışması, orta oyunu ve tuluat tiyatrosu, Yeşilçam komedisinin ve bugünkü durum komedisinin damarını besler. Bu gelenekte tip karakterler (saf taşralı, kurnaz İstanbullu, sonradan görme zengin) bir statü haritası gibi çalışır.

Kursun dersleri

Dersler sırayla okunmak üzere kuruldu; her biri bir öncekinin üstüne çıkar. İlerlemen yalnız bu tarayıcıda tutulur.