Film çözümlemeleri
Türün klasikleri vuruş vuruş: hangi kuralı nerede uyguluyor, nerede büküyor. Birlikte okununca aynı türün zıt hükümleri görünür.
Bazıları Sıcak Sever (Some Like It Hot) · 1959 · Billy Wilder
Bazıları Sıcak Sever fars ve kılık komedisinin en çok incelenen örneklerinden biridir. Film bir yalanın, yani iki erkeğin kadın kılığına girmesinin, nasıl çoğalıp kendi hayatını kazandığını ve sonunda bütün iplerin aynı yerde düğümlendiğini gösterir. Okuma, filmin herkesçe bilinen olay örgüsünü izler.
Açılış
Yasak dönemi Chicago'su. İşsiz iki müzisyen, Joe ve Jerry, bir garajda gangsterlerin toplu bir cinayetine tanık olur ve kaçar.
Zanaat: Yüksek riskli arzu en temel biçiminde: hayatta kalmak. Komedi bir ölüm tehdidiyle açılıyor; tehlike gerçek olduğu için sonraki saçmalıklar ciddiye alınıyor.
İlk çeyrek sonu
İkisi, Florida'ya gidecek bir kadın orkestrasına kadın kılığında katılır.
Zanaat: Kılık geri alınamaz biçimde kuruluyor: trene binmişler. Birinci perdenin dönüm noktası bir kostüm.
İkinci çeyrek
Trende ikisi de orkestranın şarkıcısı Sugar'a yakınlaşır; Jerry kadın kimliğiyle kadınlar arasında olmanın zorluklarını yaşar.
Zanaat: Bilgi farkıyla oynanan sahneler: Sugar onlara kadın olarak sırlarını açıyor, seyirci gerçeği biliyor. Kılık, kahramanları başka bir bakış açısına zorluyor.
Orta nokta
Florida'da Joe, Sugar'ı etkilemek için zengin bir petrol varisi kılığına da girer. Jerry ise yaşlı bir milyonerin, Osgood'un ilgisini çeker.
Zanaat: Yalan çoğalıyor: Joe artık iki kılık taşıyor. Komplikasyon her sahnede büyüyor ve iki ayrı aşk hikâyesi aynı yalanın içinde yürüyor.
Üçüncü çeyrek başı
Jerry, kadın kılığındayken Osgood'un evlenme teklifini kabul ettiğini Joe'ya büyük bir neşeyle anlatır.
Zanaat: Yalan kendi hayatını kazanıyor: kılık kahramanın kendisini bile ikna etmeye başlamış. Seyircinin en çok güldüğü yer, karakterin durumu tamamen ciddiye aldığı yer.
Neredeyse yakalanma
Chicago'daki gangsterler bir toplantı için aynı otele gelir ve iki müzisyeni tanımaya başlar.
Zanaat: Açılıştaki tehdit geri dönüyor ve iki ayrı hikâye çizgisi (aşk ve hayatta kalma) aynı otelde çarpışıyor. Neredeyse yakalanma sahneleri tempo ile kuruluyor.
Kaçınılmaz rezalet
Gangster toplantısında bir cinayet daha işlenir; ikisi otelde kovalamacayla kaçar.
Zanaat: Bütün iplerin düğümlendiği büyük toplu sahne: kılıklar, aşklar ve gangsterler aynı mekânda. Fars kapıların açılıp kapandığı bir kovalamacaya dönüşüyor.
Dipteki dürüstlük
Joe, Sugar'a kim olduğunu itiraf eder; Sugar yine de onunla gitmeye karar verir.
Zanaat: Maskenin düşmesi kısa ve sıcak. Komedi, yalanın altında gerçek bir duygunun olduğunu gösteriyor ve seyirci ona inanıyor.
Geri çağırma ile kapanış
Osgood'un teknesinde Jerry, peruğunu çıkarıp bir erkek olduğunu söyler; Osgood bunu hiç umursamadan, kimsenin mükemmel olmadığını söyler.
Zanaat: Filmin bütün yalanını tek bir cevapla affeden bir son replik. Kılık teması beklenmedik bir yerden kapanıyor: inanan karakter, gerçeği öğrenince de inanmaya devam ediyor.
Kendi senaryona taşıyacakların
- Komediyi gerçek bir tehlikeyle açmak, sonraki saçmalıkların ciddiye alınmasını sağlar.
- Yalanı çoğaltmak (bir kılığın içinde ikinci bir kılık) ikinci perdenin tırmanışını taşır.
- Ayrı hikâye çizgilerini (aşk ve tehlike) aynı mekânda çarpıştırmak, büyük toplu sahnenin en sağlam yoludur.
- Son replik bütün filmin temasını bir kahkahayla kapatabilir; ama bunun için bütün film ona hazırlanmış olmalıdır.
Bugün Aslında Dündü (Groundhog Day) · 1993 · Harold Ramis
Bugün Aslında Dündü karakter komedisinin en çok örnek gösterilen filmlerinden biridir. Fantastik bir kural (aynı günün tekrar etmesi) kahramanın kör noktasını sınamak için kullanılır ve komedi tekrarın her turunda karakterin bir başka yüzünü açığa çıkarır. Okuma, filmin herkesçe bilinen olay örgüsünü izler.
Açılış
Televizyonda hava durumu sunan Phil, küçük bir kasabadaki dağ sıçanı gününü haber yapmak için yapımcısı Rita ve kameramanla yola çıkar. Kasabayı ve işi küçümser.
Zanaat: Kör noktanın gösterilmesi: Phil kendini herkesten üstün görüyor. Seyirci onu ilk sahnede tanıyor ve kibri bütün filmin malzemesi olacak.
İlk çeyrek
Ertesi sabah uyandığında aynı günün tekrar ettiğini fark eder; radyoda aynı şarkı, sokakta aynı insanlar.
Zanaat: Zorunlu yolculuk zamanda yapılıyor: kahraman küçümsediği kasabadan ve günden kaçamıyor. Komedinin kuralı açıkça kuruluyor.
İkinci çeyrek
Phil durumu önce kendi çıkarına kullanır: sonuçsuz kalan kaçamaklar, hırsızlık, kadınları kandırmak için bilgi toplamak.
Zanaat: İlk yalan ve yanlış adım, kahramanın kör noktasından doğuyor: kuralı bir oyuncak gibi kullanıyor. Tekrar her turda yeni bir gag üretiyor.
Orta nokta
Rita'yı etkilemek için kusursuz bir gün kurmaya çalışır, ama her denemesi bir tokatla biter.
Zanaat: Tekrarın kendisi komedi oluyor: aynı tokatın art arda gösterilmesi. Kahramanın yöntemi değişmediği sürece sonuç değişmiyor; bu filmin dersinin de kurgusu.
Üçüncü çeyrek başı
Phil umutsuzluğa düşer ve günden kaçmak için kendine zarar vermeye çalışır; her seferinde aynı sabaha uyanır.
Zanaat: Komedi karanlığa iniyor ama tonu kaybetmiyor: kural acımasız ama karikatür düzeyinde. Dipteki dürüstlüğe giden yol bu çaresizlikten geçiyor.
Dipteki dürüstlük
Phil, Rita'ya durumunu anlatır ve onu kasabadaki herkesi tanıdığına ikna eder; gece boyunca yanında kalan Rita'ya kendisi hakkında dürüst konuşur.
Zanaat: Maskenin düşmesi: kahraman ilk kez birini kandırmak için değil, anlaşılmak için konuşuyor. Kısa, sessiz ve sıcak bir sahne.
Onarım ve son hamle
Phil günü başkalarına yardım etmek ve kendini geliştirmek için kullanmaya başlar: piyano çalmayı öğrenir, kasabalılara yardım eder; ama yaşlı bir adamın ölümünü engelleyemez.
Zanaat: Kahraman aynı kuralı bu kez kendisi olarak kullanıyor. Kurtaramadığı adam, komedinin içinde gerçek bir sınır ve gerçek bir duygu bırakıyor.
Düzenin yeniden kurulması
Günün sonunda kasabalılar Phil'i seven ve teşekkür eden bir topluluğa dönüşmüştür; Rita onunla kalır.
Zanaat: Topluluk kahramanı kucaklıyor; komedinin sözleşmesi yerine getiriliyor. Kahraman kasabayı değiştirmiyor, kasaba onu değiştiriyor.
Geri çağırma ile kapanış
Ertesi sabah radyoda aynı şarkı başlar, ama bu kez gün değişmiştir; Phil kasabada kalmayı düşündüğünü söyler.
Zanaat: Açılıştaki şarkı finalde geri dönüyor ve başka bir anlam taşıyor: korku yerine rahatlama. Küçümsenen kasaba, kalınacak bir yer olmuş.
Kendi senaryona taşıyacakların
- Fantastik bir kural, kahramanın kör noktasını sınamak için kullanıldığında karakter komedisinin motoru olur.
- Tekrarın kendisi komedi olabilir; ama her turda kahramanın bir yanı açığa çıkmalıdır.
- Komedi karanlığa inebilir, yeter ki ton baştan kurulmuş olsun ve kurallar karikatür düzeyinde kalsın.
- Açılışta kurulan bir ses ya da nesnenin finalde geri dönmesi, değişimi kahkahayla birlikte gösterir.
Bridesmaids · 2011 · Paul Feig
Bridesmaids utanç komedisinin çağdaş örneklerinin en çok incelenenlerinden biridir. Kahramanın rezaletleri bir kusurdan değil, bir güvensizlikten doğar ve film her büyük gülme anının altına gerçek bir kaybı yerleştirir. Okuma, filmin herkesçe bilinen olay örgüsünü izler.
Açılış
Annie'nin pastanesi batmış, işinden ve ilişkisinden memnun değildir. En yakın arkadaşı Lillian nişanlanır ve onu baş nedime yapar.
Zanaat: Kör nokta bir güvensizlik: Annie hayatının yolunda olduğunu göstermeye çalışıyor. Arzu net: arkadaşını kaybetmemek.
İlk çeyrek
Lillian'ın zengin ve kusursuz yeni arkadaşı Helen ortaya çıkar; Annie ile Helen arasında görünmez bir yarış başlar.
Zanaat: Rakip kusursuz ve sevimli kuruluyor; Annie'nin kıskançlığı bu yüzden komik. Rekabet her etkinlikte büyüyecek.
İlk çeyrek sonu
Annie'nin seçtiği restoranda yenen yemek, gelinlik provasında bütün kadınları hasta eder.
Zanaat: İlk yanlış adımın sonucu bir fiziksel komedi sahnesine dönüşüyor. Annie'nin seçimi herkesin rezaletine yol açıyor.
İkinci çeyrek
Bekârlığa veda gezisi için uçakta Annie, korkusunu yatıştırmak için aldığı ilaç ve içkiyle büyük bir olay çıkarır; uçak dönmek zorunda kalır.
Zanaat: Her sahne bir öncekinden büyür: zehirlenmeden sonra bir uçak. Rezalet artık yalnız Annie'yi değil, gezinin kendisini yok ediyor.
Orta nokta
Helen düğünün hazırlıklarını Annie'den devralır; Annie kenara itilir.
Zanaat: Kahramanın arzusu tersine dönüyor: arkadaşını korumaya çalışırken onu kaybediyor. Rakip, kahramanın yerini resmen alıyor.
Kaçınılmaz rezalet
Helen'in hazırladığı gelin hamamında Annie bütün biriken öfkesini döker, süslemeleri parçalar. Lillian onu baş nedimelikten çıkarır.
Zanaat: Büyük toplu sahne: herkesin gözü önünde kahramanın en çok korktuğu şey gerçekleşiyor. Rezalet bir dış kazadan değil, karakterin kendi patlamasından doğuyor.
Dipteki dürüstlük
Annie yalnız kalır; ona yardım etmek isteyen polis Rhodes'u da iter. Sonra tek başına yeniden pasta yapmaya başlar.
Zanaat: Maskenin düşmesi sessiz bir sahnede: kahraman kendi kör noktasıyla, yani her şeyi kendi başına batırdığıyla yüzleşiyor.
Onarım ve son hamle
Düğün sabahı Lillian kaybolur; Helen çaresizce Annie'den yardım ister. Annie, Lillian'ı bulur ve onu düğüne yetiştirir.
Zanaat: Rakip ile kahraman aynı tarafa geçiyor; Annie bu kez yarışmak için değil, arkadaşı için hareket ediyor. Son hamle kahramanın değiştiğini gösteriyor.
Düzenin yeniden kurulması
Düğün gerçekleşir; Annie ile Lillian barışır ve Annie, Rhodes'la yeniden buluşur.
Zanaat: Topluluk yeniden bir araya geliyor ve kimse gerçekten kaybolmuyor. Komedinin sözleşmesi sıcak bir sonla yerine getiriliyor.
Kendi senaryona taşıyacakların
- Utanç komedisinde rezaletler kahramanın güvensizliğinden doğduğunda seyirci gülerken ona üzülür de.
- Kusursuz bir rakip, kahramanın kıskançlığını her sahnede komik ve acı kılar.
- Büyük toplu sahne, dış bir kazadan değil karakterin kendi patlamasından doğduğunda daha çok etkiler.
- Rakibin kahramandan yardım istemesi, onarım vuruşunu ikisinin de değişimiyle kurar.
The General · 1926 · Buster Keaton, Clyde Bruckman
The General sessiz sinemanın en büyük fiziksel komedilerinden biridir ve neredeyse bütünüyle bir kovalamaca olarak kurulmuştur. Keaton'ın ifadesiz yüzü ile felaket ölçeğindeki gaglar arasındaki karşıtlık, komedinin «karakter durumu ciddiye alır» kuralının en saf hâlidir. Okuma, filmin herkesçe bilinen olay örgüsünü izler.
Açılış
Johnnie Gray bir lokomotifin makinistidir; hayatında iki aşk vardır: lokomotifi General ve sevgilisi Annabelle.
Zanaat: Yerleşik düzen sevimli ve net: kahramanın sevdiği iki şey, ikisi de hikâyede tehdit altına girecek.
İlk çeyrek
İç Savaş başlar. Johnnie orduya yazılmak ister ama makinist olarak daha değerli olduğu için reddedilir; ona bunu söyleyen olmaz. Annabelle onu korkak sanır.
Zanaat: Bir yanlış anlama kahramanın onurunu elinden alıyor. Arzu kuruluyor: saygınlığını geri kazanmak.
İlk çeyrek sonu
Düşman casusları General'i kaçırır; trende Annabelle de vardır. Johnnie tek başına başka bir lokomotifle peşlerine düşer.
Zanaat: Zorunlu yolculuk bir kovalamacaya dönüşüyor. Kahraman tek başına, karşısında bir ordu: ölçek komedinin kendisi.
İkinci çeyrek
Kovalamaca boyunca Johnnie, kahramanlığından habersiz bir dizi kazayla düşmanı yavaşlatır; bir topu ateşlemeye çalışırken kendini hedef alır.
Zanaat: Gaglar kahramanın ciddiyetinden doğuyor: Johnnie her felakete ifadesiz bir yüzle tepki veriyor. Seyirci tehlikeyi görüyor, kahraman işine odaklanıyor.
Orta nokta
Johnnie düşman hatlarının arkasında saklanırken bir saldırı planını duyar ve Annabelle'i kurtarır.
Zanaat: Bilgi farkıyla oynanan sahne: kahraman gizlice dinliyor ve artık düşmandan fazlasını biliyor. Kovalamaca tersine dönmek üzere.
Üçüncü çeyrek
Johnnie General'i geri çalar; bu kez düşman onun peşindedir. Kovalamaca geri yönde tekrarlanır.
Zanaat: Yapının kendisi bir gag: aynı yol, aynı engeller, bu kez ters yönde. Tekrar, ilk yarıda kurulan her şeyi ödüyor.
Kaçınılmaz rezalet
Johnnie bir köprüyü ateşe verir; peşindeki düşman treni yanan köprüden geçmeye çalışır ve köprüyle birlikte nehre çöker.
Zanaat: Büyük toplu sahne gerçek bir felaket ölçeğinde: sessiz sinemanın en pahalı gaglarından biri. Kimse gerçekten yok olmuyor duygusu, ölçeğin abartısıyla korunuyor.
Düzenin yeniden kurulması
Johnnie kendi ordusunu uyarır, savaşa katkısı tanınır ve teğmen yapılır.
Zanaat: Açılıştaki yanlış anlama düzeltiliyor; kahramanın onuru geri geliyor. Arzu yerine getiriliyor ve kahramanı korkak sanan sevgili artık onun ne yaptığını gözüyle görmüş.
Geri çağırma ile kapanış
Johnnie, Annabelle'i öpmek ile önünden geçen askerleri selamlamak arasında kalır ve ikisini aynı anda yapmanın bir yolunu bulur.
Zanaat: Son gag kahramanın iki aşkını ve yeni rütbesini tek bir harekette birleştiriyor. Açılıştaki «iki aşk» kurulumu bir el hareketiyle ödeniyor.
Kendi senaryona taşıyacakların
- Kahramanın ifadesiz ciddiyeti, en büyük felaketleri bile komik kılar.
- Bir kovalamacayı ikinci yarıda ters yönde tekrarlamak, ilk yarıda kurulan bütün gagları ödemenin ekonomik bir yoludur.
- Komedide ölçek bir araçtır; felaket ne kadar büyükse, kahramanın ona tepkisizliği o kadar güldürür.
- Açılışta kurulan ikili bir arzu, son gagda tek bir harekette birleştirildiğinde final hem güldürür hem tamamlanmış hissettirir.
Örnek kütüphanesi
Türün eserleri, her biri tek bir zanaat kararına yönlendiren notla. Bir vuruşa ya da kurala basarak yalnız onu gösteren eserleri süz.
23 eser
The General (1926)
Buster Keaton, Clyde Bruckman
Lokomotifi ve sevdiği kadın düşman askerlerce kaçırılan bir makinistin onları geri almak için tek başına yola çıkması.
Şuna bak: Kursta vuruş vuruş çözümleniyor. Kütüphanede özellikle bakılacak yer: ifadesiz yüz ile felaket ölçeğindeki fiziksel gagların karşıtlığı.
Karakter durumu ciddiye almalıHer sahne bir öncekinden büyür
Modern Times (1936)
Charlie Chaplin
Fabrika bandında çalışan bir işçinin makinelerle ve modern hayatla imtihanı.
Şuna bak: Kahkahanın hedefinin bilinçli seçilmesi: fabrika düzeni ve makine güler konusu olur, işçi değil. Fiziksel komedi toplumsal bir eleştiriyi taşır.
Kahkahanın hedefi bilinçli seçilirDuygusal gerçeklik kahkahayı taşır
Bazıları Sıcak Sever (1959)
Some Like It Hot · Billy Wilder
Bir gangster cinayetine tanık olan iki müzisyenin kadın kılığına girip bir kadın orkestrasıyla kaçması.
Şuna bak: Kursta vuruş vuruş çözümleniyor. Kütüphanede özellikle bakılacak yer: kılığın içinde ikinci bir kılığın açılmasıyla yalanın çoğalması.
Orta nokta: yalanın kendi hayatıKaçınılmaz rezalet
Playtime (1967)
Jacques Tati
Cam ve çelikten bir Paris'te kaybolan bir adamın ve bir grup turistin bir günü.
Şuna bak: Görsel komedinin kadrajın her köşesine dağıtılması: gaglar aynı anda birden fazla yerde olur ve seyirci kendi gözüyle bulur. Büyük toplu rezalet bir restoranın açılış gecesinde kurulur.
Kaçınılmaz rezaletGerçeklik düzeyi sabit kalır
Monty Python and the Holy Grail (1975)
Terry Gilliam, Terry Jones
Kral Arthur ve şövalyelerinin Kutsal Kâse arayışının saçma bir parodisi.
Şuna bak: Gerçeklik düzeyinin baştan absürt kurulması ve tutarlı korunması: atlar yerine hindistan cevizi kabukları, ilk sahneden belli olan bir oyunun kuralı.
Gerçeklik düzeyi sabit kalırKural kurulmadan bozulmaz
Hababam Sınıfı (1975)
Ertem Eğilmez
Özel bir lisenin yaramaz öğrencileri ile onları disipline sokmaya çalışan öğretmenleri arasındaki çatışma.
Şuna bak: Topluluk komedisinin tipleri: her öğrencinin tek bir tanınır özelliği vardır ve bu özellik bütün film boyunca kullanılır. Otorite figürü zamanla sevgi kazanır.
Duygusal gerçeklik kahkahayı taşırDüzenin yeniden kurulması
Tosun Paşa (1976)
Kartal Tibet
Birbirine düşman iki ailenin mücadelesinde, sıradan bir uşağın bir paşanın kılığına sokulması.
Şuna bak: Fars ve kılık komedisinin Yeşilçam'daki en bilinen örneklerinden: sıradan biri bir otoritenin kılığına girer ve yalan iki aile arasında büyür.
İlk yalan ya da yanlış adımNeredeyse yakalanma
Çöpçüler Kralı (1978)
Zeki Ökten
Bir belediye çöpçüsünün saf iyiliğiyle mahallenin güç ilişkileri arasında sıkışması.
Şuna bak: Kahkahanın hedefinin güçlüler olması: saf kahraman güler konusu değil, ona yukarıdan bakanlar öyle. Yeşilçam karakter komedisinin toplumsal yüzü.
Kahkahanın hedefi bilinçli seçilirKarakter durumu ciddiye almalı
Airplane! (1980)
Jim Abrahams, David Zucker, Jerry Zucker
Bir felaket filmi parodisi: mürettebatı zehirlenen bir yolcu uçağını eski bir pilotun indirmeye çalışması.
Şuna bak: Oyuncuların en saçma replikleri tamamen ciddi bir yüzle söylemesi: parodinin gücü, karakterlerin durumu bir felaket filmindeki kadar ciddiye almasından gelir.
Karakter durumu ciddiye almalıGerçeklik düzeyi sabit kalır
Tootsie (1982)
Sydney Pollack
İş bulamayan bir oyuncunun kadın kılığına girip bir dizide rol alması ve yalanın büyümesi.
Şuna bak: Yalanın kahramana kendisi hakkında bir şey öğretmesi: kılık bir oyun olarak başlar, kahramanın kör noktasını açığa çıkaran bir aynaya dönüşür.
Orta nokta: yalanın kendi hayatıDipteki dürüstlük
Planes, Trains and Automobiles (1987)
John Hughes
Şükran Günü için eve dönmeye çalışan titiz bir reklamcının, geveze bir satıcıyla birlikte üç gün boyunca bütün ulaşım araçlarından düşmesi.
Şuna bak: Zıt ikili ve zorunlu yolculuk: her araç bir öncekinden kötü, her gece bir öncekinden rezil. Finaldeki duygusal gerçek, bütün kahkahayı geriye doğru yeniden okutur.
Zorunlu yolculukDuygusal gerçeklik kahkahayı taşır
A Fish Called Wanda (1988)
Charles Crichton
Bir soygundan sonra saklanan elmasları ele geçirmeye çalışan dört kişinin birbirini aldatması.
Şuna bak: Bilgi farkıyla kurulan fars: herkes başka birini kandırıyor ve seyirci kimin neyi bildiğini her an takip ediyor.
Bilgi farkıyla oynanan sahneHer sahne bir öncekinden büyür
Bugün Aslında Dündü (1993)
Groundhog Day · Harold Ramis
Kendini beğenmiş bir hava durumu sunucusunun aynı günü defalarca yaşamak zorunda kalması.
Şuna bak: Kursta vuruş vuruş çözümleniyor. Kütüphanede özellikle bakılacak yer: aynı tokadın art arda gösterilmesiyle tekrarın kendisinin komediye dönüşmesi.
Kör noktanın gösterilmesiGeri çağırma ile kapanış
Fargo (1996)
Joel Coen
Borç içindeki bir otomobil satıcısının karısını kaçırtma planının kontrolden çıkması ve hamile bir polis şefinin soruşturması.
Şuna bak: Kara komedide planın tırmanışı: küçük bir sahtekârlık her adımda daha büyük bir felakete dönüşür ve kahraman her çözüm girişiminde batar.
Komplikasyonun büyümesiHer sahne bir öncekinden büyür
The Big Lebowski (1998)
Joel Coen
Aynı adı taşıyan bir milyonerle karıştırılan tembel bir adamın bir fidye işine sürüklenmesi.
Şuna bak: Bir yanlış anlamanın bütün olay örgüsünü doğurması: kahraman hiçbir şey istemez, ama dünya ona başkası gibi davranmakta ısrar eder.
İlk yalan ya da yanlış adımBilgi farkıyla oynanan sahne
Vizontele (2001)
Yılmaz Erdoğan, Ömer Faruk Sorak
Doğuda küçük bir kasabaya ilk televizyonun gelişi ve kasabalıların bu olay etrafındaki telaşı.
Şuna bak: Topluluk komedisinin bir yasla kapanması: film kasabanın tiplerini sevgiyle güldürür, ama son bölümde gerçek bir acı kahkahanın yerini alır. Duygusal gerçeklik kahkahayı taşır kuralının sınır örneği.
Duygusal gerçeklik kahkahayı taşırKahkahanın hedefi bilinçli seçilir
Organize İşler (2005)
Yılmaz Erdoğan
İstanbul'da bir dolandırıcılık çetesinin içine düşen saf bir adamın macerası.
Şuna bak: Suç komedisinde düz adam ile kurnazların karşıtlığı: kahramanın saflığı çetenin planlarını sürekli alt üst eder.
Komplikasyonun büyümesiKarakter durumu ciddiye almalı
Little Miss Sunshine (2006)
Jonathan Dayton, Valerie Faris
Küçük kızlarını bir güzellik yarışmasına yetiştirmek için eski bir minibüsle yola çıkan dağınık bir aile.
Şuna bak: Büyük toplu rezaletin bir kurtuluşa dönüşmesi: finaldeki gösteri, ailenin bütün kibrini döker ve onları ilk kez aynı tarafta buluşturur.
Kaçınılmaz rezaletDüzenin yeniden kurulması
Recep İvedik (2008)
Togan Gökbakar
Kaba ve kendinden emin bir adamın lüks bir otelde başına gelenler.
Şuna bak: Kahramanın kendini olduğundan başka görmesinin uç bir örneği: karakter her rezaleti bir başarı sanır. Kahkahanın hedefi ve sınırı üzerine tartışmak için iyi bir örnek.
Kör noktanın gösterilmesiKahkahanın hedefi bilinçli seçilir
Eyvah Eyvah (2010)
Hakan Algül
Trakya'daki köyünden İstanbul'a, yıllardır görmediği babasını aramaya gelen genç bir klarnetçi.
Şuna bak: Zorunlu yolculuk ve yabancı ortam: taşradan gelen saf kahraman şehrin kurnazlarıyla karşılaşır; ortak öykünün tersinden okunabilir.
Zorunlu yolculukDuygusal gerçeklik kahkahayı taşır
Bridesmaids (2011)
Paul Feig
Hayatı dağılmış bir kadının en yakın arkadaşının nedimeliğini üstlenmesi ve her etkinliği bir felakete çevirmesi.
Şuna bak: Kursta vuruş vuruş çözümleniyor. Kütüphanede özellikle bakılacak yer: utanç komedisinin, bir karakterin güvensizliğinden doğan rezaletlerle kurulması.
Kaçınılmaz rezaletDipteki dürüstlük
The Grand Budapest Hotel (2014)
Wes Anderson
Bir otelin kusursuz kapıcısının ve yanındaki genç lobi çocuğunun bir miras kavgasına ve bir cinayet suçlamasına karışması.
Şuna bak: Gerçeklik düzeyinin üslupla kurulması: simetrik kadrajlar ve oyuncak gibi mekânlar, kahkahanın altındaki savaş ve kayıp duygusunu taşır.
Gerçeklik düzeyi sabit kalırDuygusal gerçeklik kahkahayı taşır
Toni Erdmann (2016)
Maren Ade
Şaka yapmayı seven bir babanın, yurt dışında şirket danışmanı olarak çalışan kızının hayatına uydurma bir kimlikle girmesi.
Şuna bak: Şirket dünyasının yapmacıklığının kahkahanın hedefi olması: babanın saçma kılığı, kızın kurumsal maskesini düşürür. Ortak öykümüzün komedi sürümüne en yakın akraba.
Kahkahanın hedefi bilinçli seçilirDipteki dürüstlük