Bu alan ve mevzuatı hızla değişir; her ders dayandığı metni ve kontrol tarihini gösterir. Gerçek ürünler örnek gösterilmez. Derslerdeki Hatıl Stüdyo, müşterileri ve çalışanları kurgudur. Gerçek tasarımlar yalnız yayımlanmış kaynaklarından ve sözle anlatılır; logo, ürün fotoğrafı ve telifli yazı karakteri kullanılmaz, ders kendi şemasını çizer. Standartlar ve mevzuat değişebilir: her ders dayandığı kaynağı ve kontrol tarihini gösterir.
Rolüne göre patika
Temel patika herkes içindir ve tek başına alınabilir. Ürün patikası bir yapay zekâ özelliği tasarlayacak ekibe, sohbet patikası sohbet ve ses arayüzü yazacak olana, sorumluluk patikası yanlılığı, zararı ve mevzuatı yönetecek olana.
2 modül · 10 ders
Temel
Herkes için: olasılıklı sistem ve güven. Tek başına alınabilir.
5 modül · 25 ders
Ürün
Bir yapay zekâ özelliği tasarlayacak tasarımcı, ürün yöneticisi ve geliştirici.
Olasılıklı sistemi tasarlamak → Güven → Açıklama ve kontrol → Yanlılık, zarar ve mevzuat → Sınamak ve atölye
4 modül · 21 ders
Sohbet
Sohbet ve ses arayüzü yazacak ve tasarlayacak olan.
Olasılıklı sistemi tasarlamak → Sohbet ve ses arayüzü → Açıklama ve kontrol → Sınamak ve atölye
3 modül · 15 ders
Sorumluluk
Yanlılığı, zararı ve mevzuatı yönetecek ürün, hukuk ve uyum ekipleri.
Olasılıklı sistemi tasarlamak → Güven → Yanlılık, zarar ve mevzuat
- Yapay Zekâ Akademisi: modelin, verinin ve öğrenmenin kendisi — yapay zekânın sorusundan.
- Yapay Zekâ Çağında Çalışmak Akademisi: yapay zekâyı işte kullanmak — çalışanın sorusundan.
- Kullanıcı Deneyimi Tasarımı Akademisi: problem, akış ve karanlık örüntüler — kullanıcı deneyiminin sorusundan.
- Etkileşim Tasarımı ve Prototipleme Akademisi: ses arayüzü ve Oz Büyücüsü prototipi — etkileşimin sorusundan.
- Burada sorulan: bazen yanılan bir sistem kullanıcıyla nasıl buluşturulur ve kullanıcı ona ne kadar güvenmeli?
Akademi boyunca çalışacağın şirket: Hatıl Stüdyo
Kurgusal, bağımsız bir tasarım stüdyosu: İzmir Alsancak'ta yirmi dört kişi; grafik ve kimlik, dijital ürün, endüstriyel ürün ve mekân ekipleri bir masa çevresinde çalışır. Üç uzun süreli müşterisi var. Sırlı Avlu, Kütahya'da üçüncü kuşağın yürüttüğü on dört kişilik bir çini ve seramik atölyesidir; ürünlerini hem kendi dükkânında hem internetten satar. Kestaneyaka Belediyesi altmış bin nüfuslu kurgusal bir ilçenin belediyesidir; tabeladan otobüs durağına, internet sitesinden hizmet binasına kadar kamusal her yüzeyi yenilemek istiyor. Yeşerti, balkon ve saksı bitkilerinin toprak nemini ölçen küçük bir cihaz ile ona bağlı bir telefon uygulaması geliştiren yedi kişilik bir girişimdir.
Selin
Otuz bir yaşında, kullanıcı deneyimi tasarımcısı ve araştırmacı. Bir ekran çizmeden önce üç kişiyle konuşur; «kullanıcı bunu ister» cümlesine «kim, ne zaman söyledi» diye karşılık verir.
Arda
Yirmi altı yaşında, grafik tasarımcı, stüdyodaki ikinci yılında. Akademilere çoğu zaman onunla girilir: yazı karakterini sever, gerekçesini yazmayı yeni öğreniyor.
Leyla Hanım
Elli iki yaşında, Hatıl'ın kurucu ortağı ve tasarım direktörü. Grafik tasarımcı olarak başlamış, yirmi yıldır kimlik sistemleri kuruyor; bir işi değerlendirirken önce «bu neyi çözüyor» diye sorar.
Emre
Kırk yaşında, stüdyonun proje yöneticisi. Takvimi, bütçeyi ve revizyon sayısını tutar; sözleşmede yazmayan bir işin sonunda kime yük olduğunu birkaç kez görmüştür.
Kerem
Otuz yedi yaşında, endüstriyel tasarımcı. Masasında her zaman bir köpük maket durur; bir formu elinde tutmadan çizime güvenmez, kalıpçıyla da tasarımcıyla da aynı dili konuşur.
Hülya Hanım
Kırk altı yaşında, Kestaneyaka Belediyesi'nde basın ve halkla ilişkiler müdürü. Her kararı meclise ve ilçede yaşayanlara açıklamak zorundadır; ihale şartnamesini tasarımcılardan iyi okur.
Deniz
Otuz üç yaşında, Yeşerti'nin kurucusu, eğitimi elektronik mühendisliği. Cihazı çalıştırmayı biliyor; insanların onu neden üç hafta sonra çekmeceye kaldırdığını bilmiyor.
Program
Bölüm I · Temel · 10 ders programda
Olasılıklı sistem ve güven
Yanılabilen bir sistem nasıl tasarlanır ve ona ne kadar güvenilir?
Bölüm II · Uygulama · 11 ders programda
Sohbet, açıklama ve kontrol
Bir sistem nasıl konuşur, kendini nasıl açıklar, nasıl düzeltilir?
Bölüm III · İleri · 5 ders programda
Yanlılık, zarar ve mevzuat
Sistem kimin için kötü çalışır ve kullanıcının hakları nedir?
Bölüm IV · Atölye · 5 ders programda
Sınama ve atölye
Bir asistanı yapılmadan sınamak ve tasarlamak
Bu bilgi ne kadar sağlam?
Derslerdeki her kanıt kartı aşağıdaki etiketlerden birini taşır. Güven, açıklama ve yanlılık araştırmayla, kullanıcı hakları mevzuatla anlatılır; şirketlerin yayımladığı ilke listeleri meslek kaynağı olarak tarihiyle işaretlenir. Bir modelin bugünkü başarısı yarının kuralı sayılmaz.
- Ölçülebilir
- Bir formülle ya da ölçümle sınanabilen değer: kontrast oranı, yazı yüksekliği ile okuma mesafesi, görev tamamlama süresi, antropometrik ölçü. Doğru ya da yanlış denebilir; formülün ve verinin kaynağı gösterilir, kaynak yoksa yaklaşık diye işaretlenir.
- Standart
- W3C, ISO ya da TSE gibi bir kuruluşun yayımladığı standart: erişilebilirlik ölçütleri, insan odaklı tasarım süreci, işaret ve piktogram kuralları. Sürümü ve hangi seviyenin istendiği söylenir; kanun değilse bağlayıcılığı ayrıca belirtilir.
- Kanun veya yönetmelik
- Tasarımı düzenleyen kanun ya da yönetmeliğin kendi metni: 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu, gıda etiketleme, yangın ve erişilebilirlik mevzuatı ve ötekiler. Bağlar; madde numarası ve güncel metniyle verilir.
- Araştırma bulgusu
- Hakemli dergide yayımlanmış algı, okunurluk, kullanılabilirlik, ergonomi ya da malzeme araştırması. Çalışmanın türü, örneklemi ve neyi göstermediği söylenir; tek çalışma genel yasa gibi sunulmaz.
- Meslek kaynağı
- Uygulamacının kitabı, stüdyo kılavuzu, platform tasarım kılavuzu, meslek kuruluşunun yayını. İşin nasıl yapıldığını anlatır; neden işe yaradığını kanıtlamaz. Yazarı ve hangi deneyimden konuştuğu söylenir.
- Tasarımcı beyanı
- Bir tasarımcının ya da akımın kendi ilkesi, manifestosu, röportajı. Bir bakışı tanıtır; üslup tercihidir ve kural gibi anlatılmaz. Kimin, hangi yıl, hangi bağlamda söylediği doğrulanmadan yazılmaz.
- Vaka
- Gerçek bir tasarım projesi — yalnız yayımlanmış kaynaktan (tasarımcının ya da kurumun vaka metni, ödül başvurusu, akademik inceleme) ve sözle anlatılır; logosu, görseli, ürün fotoğrafı kullanılmaz. Bir vaka bir şeyin MÜMKÜN olduğunu gösterir, genel olduğunu göstermez.