Bu akademi kentsel dönüşüm ve afet sonrası yeniden yapılanmanın ilkelerini ve mevzuatını öğretir; dersler hukuki ya da mali danışmanlık değildir. Kentsel dönüşüm mevzuatı sık değişir ve süreler kesindir: bir sözleşme imzalamadan ya da bir karara itiraz etmeden önce bir avukata, meslek odasına ya da ilgili kuruma danışın. Kayıp ve hasar sayıları resmî kaynaklarından verilir. Derslerdeki ofis, projeler ve kişiler kurgudur. Gerçek yapılar adı, yeri ve tarihiyle anılır; fotoğrafları ve çizimleri kullanılmaz. Yönetmelik ve standartlar değişir: her ders dayandığı metni ve kontrol tarihini gösterir. Bir yapının statik, deprem ya da yangın kararı, o projeyi imzalayan yetkili mühendisin ve mimarın işidir; dersler bu kararı onların yerine vermez.
Rolüne göre patika
Temel patika herkes içindir ve tek başına alınabilir: kentsel dönüşümün ne olduğu. Hak sahibi patikası binası riskli çıkan ya da dönüşüm sözleşmesi imzalayacak olana ve kiracıya, meslek patikası dönüşüm projesinde çalışacak mimar ve plancıya, afet patikası deprem sonrası yeniden yapılanmada görev alacak olana.
1 modül · 6 ders
Temel
Herkes için: kentsel dönüşümün ne olduğu, neden ve kimin için yapıldığı. Tek başına alınabilir.
4 modül · 29 ders
Binam riskli çıktı
Binası riskli çıkan kat maliki ve kiracı; apartman yöneticisi.
Kentsel dönüşüm nedir → 6306 sayılı Kanun ve uygulaması → Hak sahibinin rehberi → Toplumsal boyut
5 modül · 33 ders
Dönüşüm projesinde çalışmak
Dönüşüm projesinde çalışacak mimar, plancı ve belediye çalışanı.
Kentsel dönüşüm nedir → 6306 sayılı Kanun ve uygulaması → Toplumsal boyut → Dünya örnekleri → Sarıkaya adasının dönüşümü
4 modül · 24 ders
Afetten sonra
Afet sonrası yeniden yapılanmada görev alacak olan; depremden etkilenen kentlerde yaşayan.
Kentsel dönüşüm nedir → 6 Şubat sonrası → Yeniden yapılanmanın ilkeleri → Dirençli kent
- Depreme Dayanıklı Mimari Tasarım Akademisi: riskli bir binanın teknik durumu — tespitin, güçlendirmenin ve yıkımın sorusundan.
- Şehir ve Bölge Planlama Akademisi: dönüşümün plan zemini — imar planının, rantın ve itirazın sorusundan.
- Konut Tasarımı Akademisi: dönüşümden sonra yapılacak konut — toplu konutun ve apartman hayatının sorusundan.
- Burada sorulan: riskli bir kent nasıl yenilenir ve bu süreçte kimin hakkı nasıl korunur?
Akademi boyunca çalışacağın şirket: Ilgın'ın ofisi
Kurgusal, Bursa'da küçük bir mimarlık ofisi: mimar Ilgın, yardımcısı Emre ve iki stajyer; statik ve tesisat için her projede birlikte çalıştıkları iki mühendis. Yamaç Evi'nden sonra ofis dört iş üstlenmiştir. Kestane Köyü İlkokulu, dağ köyünde yüz kırk öğrencilik bir okulun yeniden yapımıdır. Sarıkaya Mahallesi'nde 1970'lerin altı apartmanından oluşan bir ada riskli yapı kararı almış, hak sahipleri kentsel dönüşüm için ofise gelmiştir. Kapan Hanı, çarşıda tescilli bir on altıncı yüzyıl hanıdır; belediye onu restore edip yeniden kullanmak ister. Çınarlı Kütüphanesi, bir ilçe belediyesinin yarışmaya açtığı küçük bir kent kütüphanesidir.
Ilgın
Mimar, Bursa'daki ofisin sahibi. Bir plana bakmadan önce o planı kullanacak bedenleri sayar: kimin yürüteçle, kimin çocuk boyuyla, kimin tekerlekli sandalyeyle geleceğini.
Emre
Ilgın'ın yardımcısı, genç bir mimar. Akademilere çoğu zaman onunla girilir: model ondadır, sorular da; okulda öğrendiğini şantiyede ilk kez sınar.
Cevdet Bey
Sarıkaya Mahallesi'nde 1974 yapımı bir apartmanın yöneticisi, emekli bir memur. On iki hak sahibinin kaygısını toplantıdan toplantıya taşır; imzalayacağı sözleşmenin her maddesini sorar.
Orhan Bey
İnşaat mühendisi, ofisin bütün projelerinde statik hesabı yapar ve imzalar. Bir perdenin yerini değiştirmeden önce hesabı yeniden yapar; deprem bölgesinde «sonra bakarız» demez.
Ahu
Mimar, Ilgın'ın okuldan arkadaşı. On yıl önce bir trafik kazasından sonra tekerlekli sandalye kullanıyor; mekânları başka bir yükseklikten görür ve bir rampanın ucundaki kilitli kapıyı ilk o fark eder.
Selim
Ofisin stajyeri, mimarlık fakültesinin dördüncü sınıfında. Stüdyo jürisi ile ruhsat dosyası arasındaki farkı her hafta yeniden öğrenir.
Program
Bölüm I · Temel · 6 ders programda
Dönüşüm nedir
Kentsel dönüşüm nedir, neden ve kimin için yapılır?
Bölüm II · Uygulama · 16 ders programda
6306 ve hak sahibi
Dönüşüm hukuken nasıl işler ve bir hak sahibi neyi bilmelidir?
Bölüm III · İleri · 31 ders programda
Toplum, dünya, 6 Şubat, dirençli kent
Dönüşüm topluma ne yapar, afetten sonra nasıl yeniden yapılır?
Bölüm IV · Atölye · 6 ders programda
Ada dönüşümü atölyesi
Bir ada sakinleriyle birlikte nasıl dönüştürülür?
Bu bilgi ne kadar sağlam?
Dönüşüm bilgisi mevzuattan, mahkeme kararlarından, saha araştırmalarından ve afet sonrası yeniden yapılanma deneyimlerinden gelir. Derslerdeki her kanıt kartı aşağıdaki etiketlerden birini taşır; tek bir başarılı proje genel bir kural gibi, tek bir mağduriyet bütün sürecin özeti gibi sunulmaz.
- Mevzuat
- Yürürlükteki kanun ya da yönetmeliğin kendi metni: İmar Kanunu, Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği, Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği, Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik ve ötekiler. Bağlar; madde numarası ve yürürlük tarihiyle, Resmî Gazete metninden verilir.
- Belgelenmiş olgu
- Ölçülmüş ya da kayda geçmiş bir olgu: bir yapının ölçüleri ve tarihi, bir malzemenin fiziksel özelliği, bir depremin resmî kayıtları. Kaynağı birincildir; sayı kaynağında yazdığı gibi verilir.
- Tekrarlanmış bulgu
- Birden çok bağımsız çalışmada aynı yönde çıkmış araştırma bulgusu: gün ışığının, akustiğin, yoğunluğun insana etkisi gibi. Çalışmaların türü ve sınırı söylenir.
- Erken bulgu
- Tek ya da az sayıda çalışmaya dayanan bulgu. Yön gösterir, yasa gibi sunulmaz; neyi göstermediği aynı kartta söylenir.
- Tartışmalı
- Alanın içinde açık bir tartışma: bir restorasyon kararı, bir kuramın iddiası, bir ölçümün yorumu. Taraflar kendi kaynaklarıyla verilir; ders taraf tutmaz.
- Standart
- TS, EN ya da ISO standardı, meslek kuruluşunun teknik şartnamesi. Mevzuat atıf yapmadıkça kendiliğinden bağlamaz ama uygulamanın ortak dilidir; numarası ve baskı yılıyla verilir.
- Usta görüşü
- Bir mimarın ya da kuramcının yazılı kaynağa dayanan yaklaşımı. İşin nasıl düşünüldüğünü gösterir, doğru olduğunu kanıtlamaz; estetik tercih kural gibi sunulmaz.
- Yapı örneği
- Gerçek bir yapı — adı, mimarı, yeri ve tarihiyle, doğrulanmış kaynaktan ve sözle anlatılır; fotoğrafı ve çizimi kullanılmaz. Bir örnek bir çözümün MÜMKÜN olduğunu gösterir, genel olduğunu göstermez.