İçeriğe geç

Brecht ve Epik Oyunculuk Akademisi

Oyuncu karakteri oynarken aynı anda onu seyirciye gösterebilir mi?

Brecht seyircinin karakterle özdeşleşip kendinden geçmesini değil, sahnede olup biteni şaşırarak görmesini ve üzerine düşünmesini istedi; bu da oyuncudan bambaşka bir çalışma istedi. Bu akademi epik oyunculuğu Brecht'in kendi yazılarından öğretir: epik tiyatronun dramatik tiyatroya sorduğu soruyu, tanıdık olanı yabancı kılan yabancılaştırma etkisini, bir ilişkiyi ve tutumu bedende gösteren gestusu, oyuncunun karakteri olmakla onu göstermek arasında durmasını, şarkıyı, anlatıyı ve seyirciye doğrudan seslenmeyi ve Türkiye'de epik tiyatronun geleneksel anlatıcı biçimleriyle buluşmasını. Sonunda okur aynı sahneyi önce dramatik, sonra epik oynayıp kaydeder ve karşılaştırır.

ders yayında
0
rol patikası
4
modül
6
ders programda
30

Brecht'in kavramları farklı dillere farklı karşılıklarla çevrildi; derslerde hangi çeviriye ve baskıya dayanıldığı söylenir. Derslerdeki Ardıçlı Sahne, Sarnıç Sokağı, Tınaz Ses ve kişileri kurgudur. Gerçek oyuncu, oyun ve film yalnız yayımlanmış kaynaklarından anılır; sahne metni ve film karesi kullanılmaz, okur sahneyi kendi baskısından açar. Beden ve ses egzersizleri ağrı, baş dönmesi ya da ses kısıklığında durdurulur; süren bir yakınma için hekime, duygusal zorlanma için bir ruh sağlığı uzmanına başvurulur.

Rolüne göre patika

Temel patika herkes içindir ve tek başına alınabilir. Sahne oyuncusu patikası epik bir yapımda oynayacak olana, anlatıcı patikası doğrudan seslenme, şarkı ve tek kişilik anlatıyla çalışana, eğitmen ve yönetmen patikası epik oyunculuğu bir grupla ya da bir provada kuracak olana.

Akademi boyunca çalışacağın şirket: Dört yer

Ardıçlı Sahne, doksan kişilik bir salonu olan, on beş yıllık bağımsız bir tiyatro topluluğudur; beş kişilik çekirdek kadrosuyla yılda iki yetişkin oyunu ve bir çocuk oyunu çıkarır, okullara turneye gider, ödenek başvurusu yazar. Sarnıç Sokağı, haftalık yayınlanan bir aile dizisidir; ikinci sezonunu çeker, set günü on iki saati bulur, metin çoğu zaman çekimden bir gece önce gelir. Tınaz Ses, iki kabinli bir dublaj ve seslendirme stüdyosudur; film, dizi, çizgi film dublajı, sesli kitap ve reklam seslendirmesi yapar. Ilgın on sekiz yaşında, bir yıl sonra konservatuvarların oyunculuk bölümü yetenek sınavlarına girmeye hazırlanıyor; okur Oyuncu Yolu'nu çoğu zaman onunla birlikte yürür.

  • Nermin Hanım

    Elli sekiz yaşında, Ardıçlı Sahne'nin kurucusu; yönetir, bazen de oynar. Provaya herkesten önce gelir, oyuncuya not verirken önce «ne istedin» diye sorar, sonra ne gördüğünü söyler.

  • Cem

    Otuz dört yaşında, Ardıçlı Sahne'nin oyuncusu ve hareket eğitmeni. Topluluğun ısınmasını o yürütür; sahne dövüşü koreografisini her temsilden önce yavaş hızda bir kez daha geçirtir.

  • Sevda

    Yirmi dokuz yaşında, Ardıçlı Sahne'nin oyuncusu. Geçen sezon bir turnede sesini kaybetti; o günden beri sabah rutinini aksatmaz ve genç oyunculara ses sağlığını ilk o anlatır.

  • Barış

    Kırk bir yaşında, Ardıçlı Sahne'nin çocuk oyunlarını hazırlayan oyuncusu; kukla yapar, okullarda yaratıcı drama atölyesi verir. Ilgın'ın hazırlık derslerine de o bakıyor.

  • Ilgın

    On sekiz yaşında, lise son sınıfta; konservatuvar yetenek sınavlarına hazırlanıyor. Okul tiyatrosunda oynadı, monoloğunu odasında aynaya karşı çalışıyor, ilk kaydını izleyince ne gördüğünü bilmediğini fark etti.

  • Doruk

    Yirmi yedi yaşında, işitme engelli bir oyuncu; işaret diliyle ve konuşarak oynar. Ardıçlı Sahne'yle bir ortak yapımda çalışıyor; prova odasının erişilebilir olması için ne gerektiğini topluluğa o anlattı.

Program

Bölüm I · Temel · 10 ders programda

Epik tiyatronun sorusu

Brecht dramatik tiyatroya neden itiraz etti ve tanıdığı yabancı kılmak ne demek?

  1. Modül 1Epik tiyatronun sorusu5 ders programda
  2. Modül 2Yabancılaştırma etkisi5 ders programda

Bölüm II · Uygulama · 10 ders programda

Gestus ve göstermek

Bir tutum bedende nasıl gösterilir ve oyuncu karakteri olmak yerine onu nasıl gösterir?

  1. Modül 3Gestus5 ders programda
  2. Modül 4Göstermek ve olmak5 ders programda

Bölüm III · İleri · 5 ders programda

Şarkı, anlatı ve Türkiye

Şarkı, anlatıcı ve doğrudan seslenme nasıl kullanılır ve epik tiyatro Türkiye'de neyle buluştu?

  1. Modül 5Şarkı, anlatı, doğrudan seslenme ve Türkiye5 ders programda

Bölüm IV · Atölye · 5 ders programda

Atölye

Aynı sahnenin dramatik ve epik iki kaydı

  1. Modül 6Aynı sahne, iki biçim5 ders programda

Bu bilgi ne kadar sağlam?

Derslerdeki her kanıt kartı aşağıdaki etiketlerden birini taşır. Epik tiyatronun ne dediği Brecht'in kendi kuramsal yazılarından ve oyunlarının notlarından gelir; birincil metin yalnız Brecht'in ne önerdiğini gösterir. Brecht'in sahnelemeleri ve Türkiye'deki epik tiyatro tarih kaynağıyla anlatılır.

Birincil metin
Bir yöntem kurucusunun kendi kitabı ya da bir oyunun kendi metni: yöntemin ne önerdiğini, oyunda ne yazdığını gösterir. Bir yöntemin işe yaradığını kanıtlamaz; yalnız ne dediğini. Baskı ve çeviri, yıl ve sayfa verilir; sahne metninden alıntı kısa tutulur.
Araştırma bulgusu
Hakemli dergide yayımlanmış araştırma: oyuncunun ezberi, ses bilimi ve ses sağlığı, sahne kaygısı, oyunculuk eğitiminin etkisi, seyirci algısı. Çalışmanın türü, örneklemi ve neyi göstermediği söylenir; tek çalışma genel yasa gibi sunulmaz.
Tarih kaynağı
Bir dönemin oyunculuğunu, bir kurumu ya da bir geleneği belgeleyen tarih araştırması, arşiv belgesi ya da dönemin yayını. Yazar, yıl ve hangi belgeye dayandığı verilir; yaygın anlatı belgesiz tarih gibi yazılmaz.
Kanun veya yönetmelik
Oyuncunun işini düzenleyen kanun ya da yönetmeliğin kendi metni: 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun icracı sanatçı hakları, çalışma ve sigorta mevzuatı, çocuk çalıştırma kuralları. Bağlar; madde numarası ve güncel metniyle, kaynak kütüphanesinde okunduktan sonra verilir.
Meslek standardı
Bir meslek örgütünün, sendikanın ya da kurumun yayımladığı bağlayıcı kural ya da kılavuz: yakınlık koordinasyonu protokolü, sahne dövüşü güvenlik kuralı, seçme ve self-tape teknik koşulu. Yayımlayan ve yıl verilir; hangi ülkede ve kime bağlayıcı olduğu söylenir.
Meslek pratiği
Oyunculuk eğitmenlerinin ve okulların kitabı, alıştırma derlemesi, prova ve set alışkanlığı. İşin nasıl yapıldığını anlatır; işe yaradığını kanıtlamaz. Yazarı ve hangi deneyimden konuştuğu söylenir.
Oyuncu beyanı
Gerçek bir oyuncunun, yönetmenin ya da eğitmenin kendi çalışması üzerine yayımlanmış söyleşisi, anısı ya da konuşması — yalnız yayımlanmış kaynaktan, yılıyla. Bir kişinin deneyimini gösterir; genel kural göstermez.

Bu sayfa hakkında ne düşünüyorsun?