Akademi teşhis koymaz ve tedavi önermez; ağrının değerlendirmesi ve tedavisi hekimin ve fizyoterapistin işidir. Gece uyandıran ağrı, ateş, açıklanamayan kilo kaybı, uyuşma, güç kaybı ya da idrar ve dışkı denetiminde değişiklik gibi uyarı işaretlerinde hemen hekime başvurulur. Derslerdeki Yelkovan Spor Kulübü, Kuyulu Bahçe Spor Merkezi, Yeniçınar Ortaokulu, Dengetaşı polikliniği, Karaçalı kampı ve kişileri kurgudur. Dersler teşhis koymaz, tedavi önermez ve kişiye özel program yerine geçmez. Bir uygulama göğüs ağrısı, nefes darlığı, baş dönmesi ya da keskin eklem ağrısında durdurulur; bilinen bir hastalıkta, gebelikte ya da uzun bir aradan sonra başlamadan önce hekime danışılır.
Rolüne göre patika
Temel patika herkes içindir ve tek başına alınabilir. Antrenör patikası ağrılı sporcuyla antrenmanı sürdüren antrenöre, eğitmen patikası bel ağrısı olan danışanla çalışan kişisel antrenöre, sağlık ekibi patikası ağrı eğitimini derinleştirmek isteyen fizyoterapiste.
2 modül · 10 ders
Temel
Herkes için: ağrı ile doku hasarının farkı ve kronik ağrı. Tek başına alınabilir.
6 modül · 30 ders
Antrenör
Ağrılı sporcuyla antrenmanı sürdüren antrenör.
Ağrı ile doku hasarı → Kronik ağrının nörobilimi → Korku-kaçınma ve dereceli maruz kalma → Ağrıyla antrenman → Ağrı eğitimi ve dil → Ağrılı sporcuyla konuşma rehberi
6 modül · 30 ders
Eğitmen
Bel ağrısı olan danışanla çalışan kişisel antrenör.
Ağrı ile doku hasarı → Kronik ağrının nörobilimi → Bel ağrısı ve hareket → Korku-kaçınma ve dereceli maruz kalma → Ağrıyla antrenman → Ağrı eğitimi ve dil
6 modül · 30 ders
Sağlık ekibi
Ağrı eğitimini derinleştirmek isteyen fizyoterapist.
Ağrı ile doku hasarı → Kronik ağrının nörobilimi → Bel ağrısı ve hareket → Korku-kaçınma ve dereceli maruz kalma → Ağrı eğitimi ve dil → Ağrılı sporcuyla konuşma rehberi
- Klinik Egzersiz II: Kanser, Nörolojik, Böbrek ve Kas-İskelet Akademisi: artrit ve süren bel ağrısında egzersiz — klinik egzersizin sorusundan.
- Fonksiyonel Anatomi ve Kinesiyoloji Akademisi: duruş ve ağrı iddialarının kanıtı — kinesiyolojinin sorusundan.
- Rehabilitasyon ve Spora Dönüş Akademisi: ağrıya göre yüklemek ve dereceli dönüş — dönüşün sorusundan.
- Burada sorulan: ağrı neyi anlatır, neyi anlatmaz ve ağrıyla birlikte nasıl güvenle hareket edilir?
Akademi boyunca çalışacağın şirket: Beş yer
Yelkovan Spor Kulübü, gönüllü bir yönetimin yürüttüğü çok branşlı bir amatör kulüptür: futbol altyapısı, kadın voleybol takımı, yüzme ve taekwondo şubeleri; bir teknik sorumlu ve branş antrenörleri. Kuyulu Bahçe Spor Merkezi bir belediye tesisidir: fitness salonu, kişisel antrenörler, grup dersleri, altmış yaş üstü grubu, kalp rehabilitasyonundan yönlendirilen üyeler ve yaz spor okulu. Yeniçınar Ortaokulu'nda iki beden eğitimi öğretmeni, küçük bir salon ve okul takımları var. Dengetaşı Spor Hekimliği ve Fizyoterapi Polikliniği sakatlanan sporcuyu ve hareketsizlikten ağrıyan yetişkini aynı bekleme salonunda ağırlar. Karaçalı Doğa ve Kamp Merkezi yaz kampları, izci grupları ve engelli katılımcılarla doğa etkinlikleri yürütür.
Serpil
Kırk yedi yaşında, muhasebeci; işe yokuştan yürüyerek gider, hafta sonu bahçesiyle uğraşır. Kuyulu Bahçe'de doldurduğu ilk formda «düzenli spor yapıyor musunuz» sorusuna «hayır» dedi.
Kerem
Otuz beş yaşında, yazılımcı; gün boyu masasından nadiren kalkar, akşamları koşar. Bir yarı maraton için kayıt yaptırdı ve saatinin verdiği sayıların ne anlama geldiğini çözmeye çalışıyor.
Can
Otuz bir yaşında, Dengetaşı'nda fizyoterapist. Kulüp antrenörleriyle telefonda konuşmayı işinin bir parçası sayar; bir sporcuyu sahaya döndürmenin yalnız klinikte bitmediğini söyler.
Hülya Hanım
Elli bir yaşında, Dengetaşı polikliniğinin spor hekimi. Sporcuya «ne zaman dönebilirim» sorusunun cevabını tarihle değil, geçilmesi gereken testlerle verir.
Gökhan
Otuz üç yaşında, Kuyulu Bahçe'de kişisel antrenör. Spor bilimleri mezunu; her yeni üyeye önce ön tarama formunu doldurtur, sonra hedefini sorar. Çevrim içi danışan sayısı son yılda ikiye katlandı.
Elif
On altı yaşında, Yelkovan'ın voleybol takımında smaçör. Antrenman günlerinde çok hareketli, ders çalıştığı günlerde neredeyse hiç kalkmıyor; son aylarda dizinin önündeki ağrıdan söz etmeye başladı.
Nuri Bey
Yetmiş bir yaşında, emekli terzi. Geçen kış evde düştükten sonra merdivenden korkar oldu; kızı onu Kuyulu Bahçe'nin altmış yaş üstü grubuna yazdırdı, o ise gelmekten çekiniyor.
Program
Bölüm I · Temel · 10 ders programda
Ağrının doğası
Ağrı doku hasarından nasıl farklıdır ve kronikleştiğinde ne değişir?
Bölüm II · Uygulama · 10 ders programda
Bel ağrısı ve korku-kaçınma
Bel ağrısında hareketin yeri nedir ve korku ağrıyı nasıl sürdürür?
Bölüm III · İleri · 10 ders programda
Antrenman ve dil
Ağrıyla nasıl antrenman yapılır ve ağrı üzerine nasıl konuşulur?
Bölüm IV · Bitirme · 5 ders programda
Bitirme
Ağrılı bir sporcuyla konuşma rehberi
Bu bilgi ne kadar sağlam?
Derslerdeki her kanıt kartı aşağıdaki dört etiketten birini taşır. Ağrının tanımı ve bel ağrısı kılavuzları Kılavuz etiketiyle, biyopsikososyal ve korku-kaçınma modelleri Çerçeve etiketiyle gelir; ağrı eğitiminin ve dereceli maruz kalmanın etkisi gibi alanlar küçük etkiler ve çelişen bulgular yüzünden çoğu zaman Tartışmalı etiketiyle anlatılır.
- Sağlam
- Birbirini tutan çok sayıda çalışmanın sistematik derlemesi ya da meta-analizi: hareketin sağlığa, antrenmanın uyuma etkisi gibi tekrar tekrar gösterilmiş bulgular. Etkinin büyüklüğü ve kimde gösterildiği söylenir; bulgu her kişiye aynı ölçüde uyar diye yazılmaz.
- Kılavuz
- Bir kurumun ya da uzman grubunun yayımladığı öneri, uzlaşı bildirgesi veya standart: Dünya Sağlık Örgütü'nün fiziksel aktivite rehberi, meslek örgütlerinin ön tarama ve test kılavuzları, federasyon ve anti-doping kuralları. Yayımlayan, yıl ve kime yönelik olduğu verilir; bağlayıcı kural ile öneri ayrılır.
- Tartışmalı
- Çalışmaların çeliştiği, kanıtın az ya da zayıf olduğu ya da sahada yaygın ama sınanmamış bilgi. Neden tartışmalı olduğu, hangi çalışmanın neyi gösterdiği söylenir; okura bir taraf kesin doğru diye sunulmaz.
- Çerçeve
- Bir kuram, model ya da sınıflama: uyum ilkesi, periyodlama modelleri, davranış değişimi kuramları, fiziksel aktivitenin alanları. Bir olguyu düzenlemeye yarar; kendi başına bir sonucu kanıtlamaz. Kimin önerdiği ve nerede eleştirildiği söylenir.