Bu akademi sürdürülebilir yapının ilkelerini ve basit hesaplarını öğretir; bir binanın yaşam döngüsü değerlendirmesi ve sertifikası yetkili uzmanlarca, ilgili standart ve sistemlere göre yapılır. Karbon değerleri kaynağıyla ve sistem sınırıyla verilir; ürün ve marka önerilmez. Derslerdeki ofis, projeler ve kişiler kurgudur. Gerçek yapılar adı, yeri ve tarihiyle anılır; fotoğrafları ve çizimleri kullanılmaz. Yönetmelik ve standartlar değişir: her ders dayandığı metni ve kontrol tarihini gösterir. Bir yapının statik, deprem ya da yangın kararı, o projeyi imzalayan yetkili mühendisin ve mimarın işidir; dersler bu kararı onların yerine vermez.
Rolüne göre patika
Temel patika herkes içindir ve tek başına alınabilir: bir binanın karbonu ve yaşam döngüsü. Karbon patikası karbon hesabı ve sertifika ile çalışacak olana, döngüsellik patikası söküme göre tasarım ve yeniden kullanımla uğraşana, eleştiri patikası «yeşil» iddiaları sınamak isteyen herkese.
2 modül · 13 ders
Temel
Herkes için: bir binanın karbonu ve yaşam döngüsü. Tek başına alınabilir.
5 modül · 32 ders
Karbon ve sertifika
Karbon hesabı ve sertifika ile çalışacak mimar ve danışman; yeşil bina yatırımı değerlendiren.
Binanın karbonu → Yaşam döngüsü değerlendirmesi → Sıfır enerjili bina ve pasif ev → Sertifika sistemleri → Bir binanın karbon bütçesi
4 modül · 26 ders
Döngüsellik ve var olan
Söküme göre tasarım, yeniden kullanım ve mevcut binalarla çalışan.
Binanın karbonu → Döngüsel yapı → Var olanı kullanmak → Yeterlilik, yerellik ve düşük teknoloji
3 modül · 18 ders
«Yeşil» iddiaları sınamak
Bir ürünün, binanın ya da kentin «yeşil» iddiasını sınamak isteyen herkes.
Binanın karbonu → Sertifika sistemleri → Yeşil aklama ve iddiayı sınamak
- Mimarlık Akademisi: bir yapının çevresine ve gelecek kuşaklara yükü — kimin için, kimin pahasına sorusundan.
- Yapı Malzemeleri ve Yapım Teknikleri Akademisi: malzemenin kökeni ve sonu — gömülü karbonun ve yeni malzemelerin sorusundan.
- İklim ve Ekolojik Mimarlık Akademisi: iklime göre tasarım — binanın işletme enerjisini baştan azaltmanın sorusundan.
- Burada sorulan: bir binanın çevresel yükü nasıl hesaplanır ve en büyük azaltım hangi kararla sağlanır?
Akademi boyunca çalışacağın şirket: Ilgın'ın ofisi
Kurgusal, Bursa'da küçük bir mimarlık ofisi: mimar Ilgın, yardımcısı Emre ve iki stajyer; statik ve tesisat için her projede birlikte çalıştıkları iki mühendis. Yamaç Evi'nden sonra ofis dört iş üstlenmiştir. Kestane Köyü İlkokulu, dağ köyünde yüz kırk öğrencilik bir okulun yeniden yapımıdır. Sarıkaya Mahallesi'nde 1970'lerin altı apartmanından oluşan bir ada riskli yapı kararı almış, hak sahipleri kentsel dönüşüm için ofise gelmiştir. Kapan Hanı, çarşıda tescilli bir on altıncı yüzyıl hanıdır; belediye onu restore edip yeniden kullanmak ister. Çınarlı Kütüphanesi, bir ilçe belediyesinin yarışmaya açtığı küçük bir kent kütüphanesidir.
Ilgın
Mimar, Bursa'daki ofisin sahibi. Bir plana bakmadan önce o planı kullanacak bedenleri sayar: kimin yürüteçle, kimin çocuk boyuyla, kimin tekerlekli sandalyeyle geleceğini.
Emre
Ilgın'ın yardımcısı, genç bir mimar. Akademilere çoğu zaman onunla girilir: model ondadır, sorular da; okulda öğrendiğini şantiyede ilk kez sınar.
Gülay Hanım
Makine mühendisi; ısıtma, havalandırma ve sıhhi tesisatı tasarlar. Bir şaftın yerini mimari karar kesinleşmeden ister; asma tavanın her santimetresini konuşur.
Feyza Hanım
Restoratör mimar, Kapan Hanı'nın restorasyon projesinde ofisle birlikte çalışır. Bir duvara dokunmadan önce onun hangi yüzyıldan kaldığını belgeler.
Kenan Usta
Kalfalıktan yetişmiş bir yapı ustası, taş ve ahşapta otuz yıl. Çizimi okur ama önce malzemeye bakar; bir detayın sahada nasıl kurulacağını Emre'ye o gösterir.
Selim
Ofisin stajyeri, mimarlık fakültesinin dördüncü sınıfında. Stüdyo jürisi ile ruhsat dosyası arasındaki farkı her hafta yeniden öğrenir.
Program
Bölüm I · Temel · 13 ders programda
Karbon ve yaşam döngüsü
Bir binanın karbonu nereden gelir ve yaşam döngüsü boyunca nasıl hesaplanır?
Bölüm II · Uygulama · 20 ders programda
Sıfır enerji, sertifika, döngüsellik
Sıfır enerji, sertifikalar ve söküme göre tasarım neyi değiştirir?
Bölüm III · İleri · 17 ders programda
Var olan, yeşil aklama, yeterlilik
Var olanı kullanmak, iddiayı sınamak ve daha azla yetinmek neden önemlidir?
Bölüm IV · Atölye · 6 ders programda
Karbon bütçesi atölyesi
Bir kamu yapısının karbon bütçesi nasıl kurulur ve savunulur?
Bu bilgi ne kadar sağlam?
Sürdürülebilirlik bilgisi yaşam döngüsü verisinden, standarttan, ölçülmüş bina performansından ve iklim bilimi raporlarından gelir. Derslerdeki her kanıt kartı aşağıdaki etiketlerden birini taşır; bir üreticinin «yeşil» etiketi ölçüm gibi, bir sertifika puanı gerçek performans gibi sunulmaz.
- Mevzuat
- Yürürlükteki kanun ya da yönetmeliğin kendi metni: İmar Kanunu, Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği, Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği, Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik ve ötekiler. Bağlar; madde numarası ve yürürlük tarihiyle, Resmî Gazete metninden verilir.
- Belgelenmiş olgu
- Ölçülmüş ya da kayda geçmiş bir olgu: bir yapının ölçüleri ve tarihi, bir malzemenin fiziksel özelliği, bir depremin resmî kayıtları. Kaynağı birincildir; sayı kaynağında yazdığı gibi verilir.
- Tekrarlanmış bulgu
- Birden çok bağımsız çalışmada aynı yönde çıkmış araştırma bulgusu: gün ışığının, akustiğin, yoğunluğun insana etkisi gibi. Çalışmaların türü ve sınırı söylenir.
- Erken bulgu
- Tek ya da az sayıda çalışmaya dayanan bulgu. Yön gösterir, yasa gibi sunulmaz; neyi göstermediği aynı kartta söylenir.
- Tartışmalı
- Alanın içinde açık bir tartışma: bir restorasyon kararı, bir kuramın iddiası, bir ölçümün yorumu. Taraflar kendi kaynaklarıyla verilir; ders taraf tutmaz.
- Standart
- TS, EN ya da ISO standardı, meslek kuruluşunun teknik şartnamesi. Mevzuat atıf yapmadıkça kendiliğinden bağlamaz ama uygulamanın ortak dilidir; numarası ve baskı yılıyla verilir.
- Usta görüşü
- Bir mimarın ya da kuramcının yazılı kaynağa dayanan yaklaşımı. İşin nasıl düşünüldüğünü gösterir, doğru olduğunu kanıtlamaz; estetik tercih kural gibi sunulmaz.
- Yapı örneği
- Gerçek bir yapı — adı, mimarı, yeri ve tarihiyle, doğrulanmış kaynaktan ve sözle anlatılır; fotoğrafı ve çizimi kullanılmaz. Bir örnek bir çözümün MÜMKÜN olduğunu gösterir, genel olduğunu göstermez.