Tek bir anlatıcı, bir mendil ve bir sopayla bütün bir kahveyi nasıl güldürür?

Rolüne göre patika

Temel patika herkes içindir ve tek başına alınabilir. Anlatıcı patikası meddahlıktan ve tek kişilik gösteriden yararlanmak isteyene, komedi oyuncusu patikası ortaoyunu ve tuluatın doğaçlamasını ve zamanlamasını çalışana, yönetmen ve yazar patikası geleneği bugünün sahnesinde kullanacak olana.

• 5 modül · 25 ders

  Temel

  Herkes için: meddah, Karagöz, ortaoyunu, tuluat ve köy seyirlik oyunları. Tek başına alınabilir.

  Meddah: tek anlatıcı, çok ses → Karagöz: perde, tip ve dil oyunu → Ortaoyunu: meydan, tipler, doğaçlama → Tuluat: kanava üzerine oyun → Köy seyirlik oyunları

• 4 modül · 20 ders

  Anlatıcı

  Meddahlıktan ve tek kişilik gösteriden yararlanmak isteyen oyuncu.

  Meddah: tek anlatıcı, çok ses → Karagöz: perde, tip ve dil oyunu → Geleneğin bugünkü sahnede kullanımı → Bir meddah anlatısı

• 4 modül · 20 ders

  Komedi oyuncusu

  Ortaoyunu ve tuluatın doğaçlamasını ve zamanlamasını çalışan oyuncu.

  Karagöz: perde, tip ve dil oyunu → Ortaoyunu: meydan, tipler, doğaçlama → Tuluat: kanava üzerine oyun → Geleneğin bugünkü sahnede kullanımı

• 4 modül · 20 ders

  Yönetmen ve yazar

  Geleneği bugünün sahnesinde kullanacak yönetmen ve oyun yazarı.

  Meddah: tek anlatıcı, çok ses → Ortaoyunu: meydan, tipler, doğaçlama → Köy seyirlik oyunları → Geleneğin bugünkü sahnede kullanımı

• Oyunculuğa Giriş Akademisi: yöntemlerin haritası — bölümün ortak dilinin sorusundan.
• Oyunculuk Tarihi Akademisi: Türkiye'de sahnenin ve Batı tarzı tiyatronun gelişi — tarihin sorusundan.
• Hikâye Anlatıcılığı Akademisi: anlatının mecradan bağımsız yapısı — hikâye anlatıcılığının sorusundan.
• Burada sorulan: Türkiye'nin geleneksel gösteri sanatları oyuncudan ne istedi ve bugünün oyuncusuna ne bırakıyor?

Akademi boyunca çalışacağın şirket: Dört yer

Ardıçlı Sahne, doksan kişilik bir salonu olan, on beş yıllık bağımsız bir tiyatro topluluğudur; beş kişilik çekirdek kadrosuyla yılda iki yetişkin oyunu ve bir çocuk oyunu çıkarır, okullara turneye gider, ödenek başvurusu yazar. Sarnıç Sokağı, haftalık yayınlanan bir aile dizisidir; ikinci sezonunu çeker, set günü on iki saati bulur, metin çoğu zaman çekimden bir gece önce gelir. Tınaz Ses, iki kabinli bir dublaj ve seslendirme stüdyosudur; film, dizi, çizgi film dublajı, sesli kitap ve reklam seslendirmesi yapar. Ilgın on sekiz yaşında, bir yıl sonra konservatuvarların oyunculuk bölümü yetenek sınavlarına girmeye hazırlanıyor; okur Oyuncu Yolu'nu çoğu zaman onunla birlikte yürür.

• Barış

  Kırk bir yaşında, Ardıçlı Sahne'nin çocuk oyunlarını hazırlayan oyuncusu; kukla yapar, okullarda yaratıcı drama atölyesi verir. Ilgın'ın hazırlık derslerine de o bakıyor.

• Kemal Bey

  Altmış üç yaşında, Sarnıç Sokağı'nda mahallenin bakkalını oynuyor; kırk yıldır sahnede ve sette, çoğu zaman yan rolde. Gençlere set dilini, işaretini bulmayı ve dinleyen yüzü o öğretir.

• Ilgın

  On sekiz yaşında, lise son sınıfta; konservatuvar yetenek sınavlarına hazırlanıyor. Okul tiyatrosunda oynadı, monoloğunu odasında aynaya karşı çalışıyor, ilk kaydını izleyince ne gördüğünü bilmediğini fark etti.

• Haluk Bey

  Altmış yedi yaşında, emekli tarih öğretmeni; iki yıl önce semtindeki amatör tiyatro topluluğuna katıldı. Ezberin eskisi kadar kolay gelmediğini söyler, provaya defteriyle gelir.

• Nermin Hanım

  Elli sekiz yaşında, Ardıçlı Sahne'nin kurucusu; yönetir, bazen de oynar. Provaya herkesten önce gelir, oyuncuya not verirken önce «ne istedin» diye sorar, sonra ne gördüğünü söyler.

• Serkan

  Kırk beş yaşında, seslendirme sanatçısı; çizgi filmde yirmi ayrı karakter sesi var. Gününü üç uzun stüdyo oturumuna bölmez, çünkü bir kez bölüp sesini iki hafta dinlendirmek zorunda kaldı.

Program

Bu bilgi ne kadar sağlam?

Derslerdeki her kanıt kartı aşağıdaki etiketlerden birini taşır. Geleneklerin tarihi ve biçimi tiyatro tarihçilerinin araştırmasından ve dönemin belgelerinden gelir; ustaların anlatıları oyuncu beyanı olarak ayrıca işaretlenir. Yaygın anlatı belgesiz tarih gibi yazılmaz.

Birincil metin

Bir yöntem kurucusunun kendi kitabı ya da bir oyunun kendi metni: yöntemin ne önerdiğini, oyunda ne yazdığını gösterir. Bir yöntemin işe yaradığını kanıtlamaz; yalnız ne dediğini. Baskı ve çeviri, yıl ve sayfa verilir; sahne metninden alıntı kısa tutulur.

Araştırma bulgusu

Hakemli dergide yayımlanmış araştırma: oyuncunun ezberi, ses bilimi ve ses sağlığı, sahne kaygısı, oyunculuk eğitiminin etkisi, seyirci algısı. Çalışmanın türü, örneklemi ve neyi göstermediği söylenir; tek çalışma genel yasa gibi sunulmaz.

Tarih kaynağı

Bir dönemin oyunculuğunu, bir kurumu ya da bir geleneği belgeleyen tarih araştırması, arşiv belgesi ya da dönemin yayını. Yazar, yıl ve hangi belgeye dayandığı verilir; yaygın anlatı belgesiz tarih gibi yazılmaz.

Kanun veya yönetmelik

Oyuncunun işini düzenleyen kanun ya da yönetmeliğin kendi metni: 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun icracı sanatçı hakları, çalışma ve sigorta mevzuatı, çocuk çalıştırma kuralları. Bağlar; madde numarası ve güncel metniyle, kaynak kütüphanesinde okunduktan sonra verilir.

Meslek standardı

Bir meslek örgütünün, sendikanın ya da kurumun yayımladığı bağlayıcı kural ya da kılavuz: yakınlık koordinasyonu protokolü, sahne dövüşü güvenlik kuralı, seçme ve self-tape teknik koşulu. Yayımlayan ve yıl verilir; hangi ülkede ve kime bağlayıcı olduğu söylenir.

Meslek pratiği

Oyunculuk eğitmenlerinin ve okulların kitabı, alıştırma derlemesi, prova ve set alışkanlığı. İşin nasıl yapıldığını anlatır; işe yaradığını kanıtlamaz. Yazarı ve hangi deneyimden konuştuğu söylenir.

Oyuncu beyanı

Gerçek bir oyuncunun, yönetmenin ya da eğitmenin kendi çalışması üzerine yayımlanmış söyleşisi, anısı ya da konuşması — yalnız yayımlanmış kaynaktan, yılıyla. Bir kişinin deneyimini gösterir; genel kural göstermez.