Akademi teşhis koymaz ve tarama kararı vermez; kalp taraması ve yorumu hekimin işidir. Egzersiz sırasında ya da sonrasında göğüs ağrısı, bayılma, çarpıntı ya da açıklanamayan nefes darlığı olan sporcu antrenmanı bırakır ve hekime yönlendirilir; yığılan sporcuda acil yardım çağrılır ve kalp şok cihazına ulaşılır. Derslerdeki Yelkovan Spor Kulübü, Kuyulu Bahçe Spor Merkezi, Yeniçınar Ortaokulu, Dengetaşı polikliniği, Karaçalı kampı ve kişileri kurgudur. Dersler teşhis koymaz, tedavi önermez ve kişiye özel program yerine geçmez. Bir uygulama göğüs ağrısı, nefes darlığı, baş dönmesi ya da keskin eklem ağrısında durdurulur; bilinen bir hastalıkta, gebelikte ya da uzun bir aradan sonra başlamadan önce hekime danışılır.
Rolüne göre patika
Temel patika herkes içindir ve tek başına alınabilir. Antrenör patikası uyarı işaretini görüp yönlendirecek antrenöre, kulüp yöneticisi patikası kalp güvenliği planını kuracak yöneticiye, sağlık ekibi patikası tarama tartışmasını derinleştirmek isteyen fizyoterapiste ve hekime.
2 modül · 10 ders
Temel
Herkes için: sporcu kalbi ve ani kardiyak ölüm. Tek başına alınabilir.
Sporcu kalbi: uyum ile hastalığın ayrımı — neden zor → Ani kardiyak ölüm
5 modül · 24 ders
Antrenör
Uyarı işaretini görüp yönlendirecek antrenör.
Sporcu kalbi: uyum ile hastalığın ayrımı — neden zor → Ani kardiyak ölüm → Uyarı işaretleri ve aile öyküsü → Spora dönüş kararında kalp → Kulüpte kalp güvenliği planı
5 modül · 23 ders
Kulüp yöneticisi
Kalp güvenliği planını kuracak kulüp yöneticisi.
Sporcu kalbi: uyum ile hastalığın ayrımı — neden zor → Ani kardiyak ölüm → Uyarı işaretleri ve aile öyküsü → Kulüpte kalp güvenliği planı → Kulüp için kalp güvenliği planı
5 modül · 24 ders
Sağlık ekibi
Tarama tartışmasını derinleştirmek isteyen fizyoterapist ve hekim.
Sporcu kalbi: uyum ile hastalığın ayrımı — neden zor → Ani kardiyak ölüm → Katılım öncesi tarama yaklaşımları ve tartışması → Uyarı işaretleri ve aile öyküsü → Spora dönüş kararında kalp
- Spor ve Hareket Bilimine Giriş Akademisi: kalp için ne zaman yönlendirmeli — bölümün güvenlik tabanının sorusundan.
- Egzersiz Fizyolojisi Akademisi: kalbin antrenmana uyumu ve sporcu kalbi — fizyolojinin sorusundan.
- Klinik Egzersiz I: Kalp, Akciğer ve Metabolizma Akademisi: EKG okumanın sınırı ve kalp hastalığında egzersiz — klinik egzersizin sorusundan.
- Sağlık Okuryazarlığı Akademisi: gençte ani kardiyak ölüm ve aile öyküsü — yurttaşın bilmesi gerekenin sorusundan.
- Burada sorulan: sporcunun kalbinde uyum hastalıktan nasıl ayrılır ve bir kulüp kalp olayına nasıl hazırlanır?
Akademi boyunca çalışacağın şirket: Beş yer
Yelkovan Spor Kulübü, gönüllü bir yönetimin yürüttüğü çok branşlı bir amatör kulüptür: futbol altyapısı, kadın voleybol takımı, yüzme ve taekwondo şubeleri; bir teknik sorumlu ve branş antrenörleri. Kuyulu Bahçe Spor Merkezi bir belediye tesisidir: fitness salonu, kişisel antrenörler, grup dersleri, altmış yaş üstü grubu, kalp rehabilitasyonundan yönlendirilen üyeler ve yaz spor okulu. Yeniçınar Ortaokulu'nda iki beden eğitimi öğretmeni, küçük bir salon ve okul takımları var. Dengetaşı Spor Hekimliği ve Fizyoterapi Polikliniği sakatlanan sporcuyu ve hareketsizlikten ağrıyan yetişkini aynı bekleme salonunda ağırlar. Karaçalı Doğa ve Kamp Merkezi yaz kampları, izci grupları ve engelli katılımcılarla doğa etkinlikleri yürütür.
Elif
On altı yaşında, Yelkovan'ın voleybol takımında smaçör. Antrenman günlerinde çok hareketli, ders çalıştığı günlerde neredeyse hiç kalkmıyor; son aylarda dizinin önündeki ağrıdan söz etmeye başladı.
Tuncay Bey
Elli altı yaşında, Yelkovan Spor Kulübü'nün teknik sorumlusu; eski bir atletizm antrenörü. Şubelerin antrenman saatlerini ve saha paylaşımını o kurar, her sezon başında antrenörlerden bir yük planı ister.
Hülya Hanım
Elli bir yaşında, Dengetaşı polikliniğinin spor hekimi. Sporcuya «ne zaman dönebilirim» sorusunun cevabını tarihle değil, geçilmesi gereken testlerle verir.
Kerem
Otuz beş yaşında, yazılımcı; gün boyu masasından nadiren kalkar, akşamları koşar. Bir yarı maraton için kayıt yaptırdı ve saatinin verdiği sayıların ne anlama geldiğini çözmeye çalışıyor.
Barış
Yirmi dokuz yaşında, kulübün yüzme antrenörü ve yaz aylarında cankurtaran. Çocuk grubuyla teknik, yetişkin grubuyla dayanıklılık çalışır; havuz kenarında her zaman bir düdük ve bir ilk yardım çantası durur.
Zehra Hanım
Otuz dokuz yaşında, kulübün kadın voleybol takımının antrenörü; eski bir pasör. Sıçrama sayısını defterine yazmaya başladığı sezondan beri antrenman planını maç takvimine göre değiştiriyor.
Emre
On iki yaşında, kulübün futbol altyapısında; son bir yılda boyu birden uzadı ve topa eskisi kadar rahat vuramadığını söylüyor. Babası onu üç ayrı branşa birden yazdırmak istiyor.
Program
Bölüm I · Temel · 10 ders programda
Sporcu kalbi ve ani ölüm
Sporcunun kalbi nasıl değişir ve ani kardiyak ölüm neden olur?
Bölüm II · Uygulama · 9 ders programda
Tarama ve uyarı işaretleri
Tarama neyi bulur, neyi kaçırır ve uyarı işaretleri nasıl görülür?
Bölüm III · İleri · 10 ders programda
Dönüş ve kulüp planı
Kalp sorunu sonrası spora nasıl dönülür ve kulüp acil duruma nasıl hazırlanır?
Bölüm IV · Bitirme · 4 ders programda
Bitirme
Bir kulüp için kalp güvenliği ve yönlendirme planı
Bu bilgi ne kadar sağlam?
Derslerdeki her kanıt kartı aşağıdaki dört etiketten birini taşır. Sporcu kalbi ve tarama önerileri kardiyoloji derneklerinin kılavuzlarından Kılavuz etiketiyle gelir; ani kardiyak ölümün sıklığı ve EKG ile taramanın yararı gibi konularda çalışmalar ve kurumlar ayrıştığı için Tartışmalı etiketi kullanılır.
- Sağlam
- Birbirini tutan çok sayıda çalışmanın sistematik derlemesi ya da meta-analizi: hareketin sağlığa, antrenmanın uyuma etkisi gibi tekrar tekrar gösterilmiş bulgular. Etkinin büyüklüğü ve kimde gösterildiği söylenir; bulgu her kişiye aynı ölçüde uyar diye yazılmaz.
- Kılavuz
- Bir kurumun ya da uzman grubunun yayımladığı öneri, uzlaşı bildirgesi veya standart: Dünya Sağlık Örgütü'nün fiziksel aktivite rehberi, meslek örgütlerinin ön tarama ve test kılavuzları, federasyon ve anti-doping kuralları. Yayımlayan, yıl ve kime yönelik olduğu verilir; bağlayıcı kural ile öneri ayrılır.
- Tartışmalı
- Çalışmaların çeliştiği, kanıtın az ya da zayıf olduğu ya da sahada yaygın ama sınanmamış bilgi. Neden tartışmalı olduğu, hangi çalışmanın neyi gösterdiği söylenir; okura bir taraf kesin doğru diye sunulmaz.
- Çerçeve
- Bir kuram, model ya da sınıflama: uyum ilkesi, periyodlama modelleri, davranış değişimi kuramları, fiziksel aktivitenin alanları. Bir olguyu düzenlemeye yarar; kendi başına bir sonucu kanıtlamaz. Kimin önerdiği ve nerede eleştirildiği söylenir.