Bu akademi resmî ilk yardım eğitiminin yerine geçmez; ilk yardım belgeli bir eğitimle öğrenilir ve düzenli tazelenir. Acil durumda önce acil yardım numarası aranır. Kişiye yalnız kendi reçeteli ilacını kullanmasında, ilacın kuralına göre yardım edilir; tanı ve tedavi sağlık ekibinin işidir. Derslerdeki Yelkovan Spor Kulübü, Kuyulu Bahçe Spor Merkezi, Yeniçınar Ortaokulu, Dengetaşı polikliniği, Karaçalı kampı ve kişileri kurgudur. Dersler teşhis koymaz, tedavi önermez ve kişiye özel program yerine geçmez. Bir uygulama göğüs ağrısı, nefes darlığı, baş dönmesi ya da keskin eklem ağrısında durdurulur; bilinen bir hastalıkta, gebelikte ya da uzun bir aradan sonra başlamadan önce hekime danışılır.
Rolüne göre patika
Temel patika herkes içindir ve tek başına alınabilir. Antrenör patikası saha kenarında ilk sorumlu olan antrenöre, organizatör patikası yarışma ve etkinliğin acil planını kuran sorumluya, beden eğitimi patikası okul takımları ve beden eğitimi dersinde sorumlu öğretmene.
2 modül · 11 ders
Temel
Herkes için: acil eylem planı ve ani kalp durması. Tek başına alınabilir.
8 modül · 40 ders
Antrenör
Saha kenarında ilk sorumlu olan antrenör.
Acil eylem planı → Ani kardiyak arrest ve OED → Sarsıntı şüphesi → Sıcak çarpması → Omurga yaralanması şüphesi → Kanama, kırık, çıkık → Astım, alerji, hipoglisemi → Kulüp için acil eylem planı
4 modül · 20 ders
Organizatör
Yarışma ve etkinliğin acil planını kuran sorumlu.
Acil eylem planı → Ani kardiyak arrest ve OED → Sıcak çarpması → Kulüp için acil eylem planı
5 modül · 26 ders
Beden eğitimi
Okul takımları ve beden eğitimi dersinde sorumlu öğretmen.
Acil eylem planı → Ani kardiyak arrest ve OED → Sarsıntı şüphesi → Kanama, kırık, çıkık → Astım, alerji, hipoglisemi
- Sporcu Kalbi ve Katılım Öncesi Tarama Akademisi: ani kardiyak ölüm, yaşam zinciri ve kulüpte kalp güvenliği — kalbin sorusundan.
- Spor Sakatlıkları: Tanımak ve Önlemek Akademisi: sarsıntı ve akut yaralanmada ilk yaklaşım — sakatlığın sorusundan.
- Çevresel Fizyoloji Akademisi: sıcak çarpmasını tanımak ve soğutma — çevrenin sorusundan.
- Burada sorulan: saha kenarında bir acil durum nasıl tanınır, kim neyi yapar ve ilk dakikalar nasıl yönetilir?
Akademi boyunca çalışacağın şirket: Beş yer
Yelkovan Spor Kulübü, gönüllü bir yönetimin yürüttüğü çok branşlı bir amatör kulüptür: futbol altyapısı, kadın voleybol takımı, yüzme ve taekwondo şubeleri; bir teknik sorumlu ve branş antrenörleri. Kuyulu Bahçe Spor Merkezi bir belediye tesisidir: fitness salonu, kişisel antrenörler, grup dersleri, altmış yaş üstü grubu, kalp rehabilitasyonundan yönlendirilen üyeler ve yaz spor okulu. Yeniçınar Ortaokulu'nda iki beden eğitimi öğretmeni, küçük bir salon ve okul takımları var. Dengetaşı Spor Hekimliği ve Fizyoterapi Polikliniği sakatlanan sporcuyu ve hareketsizlikten ağrıyan yetişkini aynı bekleme salonunda ağırlar. Karaçalı Doğa ve Kamp Merkezi yaz kampları, izci grupları ve engelli katılımcılarla doğa etkinlikleri yürütür.
Barış
Yirmi dokuz yaşında, kulübün yüzme antrenörü ve yaz aylarında cankurtaran. Çocuk grubuyla teknik, yetişkin grubuyla dayanıklılık çalışır; havuz kenarında her zaman bir düdük ve bir ilk yardım çantası durur.
Tuncay Bey
Elli altı yaşında, Yelkovan Spor Kulübü'nün teknik sorumlusu; eski bir atletizm antrenörü. Şubelerin antrenman saatlerini ve saha paylaşımını o kurar, her sezon başında antrenörlerden bir yük planı ister.
Zehra Hanım
Otuz dokuz yaşında, kulübün kadın voleybol takımının antrenörü; eski bir pasör. Sıçrama sayısını defterine yazmaya başladığı sezondan beri antrenman planını maç takvimine göre değiştiriyor.
Yusuf
Yirmi altı yaşında, Yeniçınar'ın genç beden eğitimi öğretmeni; okulun voleybol takımını o çalıştırır. Sınıfında spordan kaçan öğrencilerin nedenini anlamaya çalışıyor.
Hülya Hanım
Elli bir yaşında, Dengetaşı polikliniğinin spor hekimi. Sporcuya «ne zaman dönebilirim» sorusunun cevabını tarihle değil, geçilmesi gereken testlerle verir.
Defne
Yirmi yedi yaşında, Karaçalı Doğa ve Kamp Merkezi'nde rekreasyon lideri; rekreasyon bölümü mezunu. Bir yürüyüş rotasını planlarken önce en yavaş katılımcıyı ve hava durumunu düşünür.
Aysel Hanım
Altmış iki yaşında, emekli öğretmen; bir kalp krizinden sonra hastanenin kalp rehabilitasyonunu bitirdi ve hekiminin yazısıyla Kuyulu Bahçe'ye yönlendirildi. Hangi ilacın nabzını nasıl etkilediğini öğrenmek istiyor.
Program
Bölüm I · Temel · 11 ders programda
Plan ve kalp durması
Acil duruma nasıl hazırlanılır ve kalp durmasında ilk dakikalarda ne yapılır?
Bölüm II · Uygulama · 15 ders programda
Sarsıntı, sıcak ve omurga
Sarsıntı, sıcak çarpması ve omurga yaralanması şüphesinde ne yapılır?
Bölüm III · İleri · 10 ders programda
Kanama, kırık ve tıbbi acil durumlar
Kanama, kırık, çıkık ve bilinen hastalıkların krizinde ne yapılır?
Bölüm IV · Bitirme · 4 ders programda
Bitirme
Kulüp için acil eylem planı
Bu bilgi ne kadar sağlam?
Derslerdeki her kanıt kartı aşağıdaki dört etiketten birini taşır. Temel yaşam desteği, sarsıntı ve sıcak çarpması üzerine öneriler canlandırma (resüsitasyon) konseyleri ve spor hekimliği uzlaşılarından Kılavuz etiketiyle gelir; saha kenarında omurga sabitleme gibi değişen uygulamalar Tartışmalı etiketiyle anlatılır.
- Sağlam
- Birbirini tutan çok sayıda çalışmanın sistematik derlemesi ya da meta-analizi: hareketin sağlığa, antrenmanın uyuma etkisi gibi tekrar tekrar gösterilmiş bulgular. Etkinin büyüklüğü ve kimde gösterildiği söylenir; bulgu her kişiye aynı ölçüde uyar diye yazılmaz.
- Kılavuz
- Bir kurumun ya da uzman grubunun yayımladığı öneri, uzlaşı bildirgesi veya standart: Dünya Sağlık Örgütü'nün fiziksel aktivite rehberi, meslek örgütlerinin ön tarama ve test kılavuzları, federasyon ve anti-doping kuralları. Yayımlayan, yıl ve kime yönelik olduğu verilir; bağlayıcı kural ile öneri ayrılır.
- Tartışmalı
- Çalışmaların çeliştiği, kanıtın az ya da zayıf olduğu ya da sahada yaygın ama sınanmamış bilgi. Neden tartışmalı olduğu, hangi çalışmanın neyi gösterdiği söylenir; okura bir taraf kesin doğru diye sunulmaz.
- Çerçeve
- Bir kuram, model ya da sınıflama: uyum ilkesi, periyodlama modelleri, davranış değişimi kuramları, fiziksel aktivitenin alanları. Bir olguyu düzenlemeye yarar; kendi başına bir sonucu kanıtlamaz. Kimin önerdiği ve nerede eleştirildiği söylenir.