Bir mimari çizim kişisel bir resim değil, başkasının hiç sormadan okuyabileceği bir belgedir; bunu sağlayan şey ortak kurallardır. Bu modül çizgi türlerini, ölçekleri, kâğıt boyutlarını, yazıyı, sembolleri ve paftanın künyesini standartlarıyla kurar ve bir ustanın, bir belediye çalışanının ya da bir iş sahibinin aynı çizimi nasıl okuduğunu gösterir.
Bu modülün sonunda
- Bir mimari çizimdeki çizgi türlerini ve kalınlıklarını anlamlarıyla adlandırır.
- Bir çizim için ölçek ve kâğıt boyutu seçer ve seçimi gerekçelendirir.
- Bir paftanın künyesini, lejantını ve sembollerini okur ve eksik bilgiyi bulur.
Dersler
- M01-D01Çizim bir belgedirYayında
Bir mimari çizimin kimler tarafından, hangi amaçla okunduğunu sayar ve okurun soru sormadan anlaması için çizimde bulunması gereken bilgileri listeler.
Dayanak: Erken bulgu: Love ve Edwards (2004), yeniden işin belirleyicileri; Wingler vd. (2019), HERD; Tang, Lin ve Hsu (2008), Applied Ergonomics — mimar olmayan okur ve plan
Mimarlık Akademisi’nde: M03-D02
- M01-D02Çizgi türleri ve kalınlıkYayında
Kesilen, görünen, gizli ve eksen çizgilerini ayırır ve bir kesitte kalınlık hiyerarşisini standarda göre kurar.
Dayanak: Standart: ISO 128 (teknik çizimler, genel gösterim ilkeleri; ikincil özetten); Erken bulgu: Walther vd. (2011), PNAS — uzun konturlar; Usta görüşü: Sayim ve Cavanagh (2011)
Mimarlık Akademisi’nde: M03-D04
- M01-D03Ölçek seçmekYayında
Aynı yapı için 1:500, 1:100, 1:50 ve 1:20 ölçeklerinde hangi bilginin gösterileceğini belirler ve ölçek seçiminin çizim yoğunluğunu nasıl değiştirdiğini açıklar.
Dayanak: Standart: mimari çizimde ölçek uygulaması (Wikipedia, «Architectural drawing», ikincil; ISO 5455 okunmadı); Belgelenmiş olgu: olağan görme keskinliği tanımı (bir dakikalık açı)
Mimarlık Akademisi’nde: M03-D03
- M01-D04Kâğıt boyutu ve pafta düzeniYayında
A serisi kâğıt boyutlarını ve katlama kuralını uygular ve bir çizimi paftaya ölçeğine uygun yerleştirir.
Dayanak: Belgelenmiş olgu: A serisinin √2 oranı ve A0 = 1 m² (Wikipedia, «Paper size», ikincil; ISO 216 okunmadı); Standart: DIN 476 (1922) tarihçesi
- M01-D05Ölçülendirme ve kotYayında
Bir planı dış, iç ve ayrıntı ölçü zincirleriyle ölçülendirir, kotları yazar ve okurun hesap yapmadan okuyabileceği bir ölçü düzeni kurar.
Dayanak: Belgelenmiş olgu: Wikipedia, «Engineering drawing» (ölçü gösterimi) ve «Tolerance analysis» (en kötü durum birikmesi), ikincil özet; ISO 129 ücretli, okunmadı
Mimarlık Akademisi’nde: M03-D03
- M01-D06Sembol, tarama ve lejantYayında
Malzeme taramalarını, kapı-pencere sembollerini ve donatı işaretlerini kullanır ve standart sembolle ofis alışkanlığını ayırır.
Dayanak: Tekrarlanmış bulgu: Shinar vd. (2003), Ng ve Chan (2008), Caffaro ve Cavallo (2015) — işaret anlama tanışıklığa bağlı; Erken bulgu: Kirmizioglu ve Tuydes-Yaman (2012) — değiştirilen işaret ters okunur; ISO 4069/7519 okunmadı
Mimarlık Akademisi’nde: M03-D04
- M01-D07Yazı, numaralandırma ve künyeYayında
Bir paftanın künyesini (proje, pafta adı, ölçek, tarih, revizyon, çizen, onaylayan) doldurur ve revizyon izinin neden kayıt altında tutulduğunu açıklar.
Dayanak: Standart: ISO 7200 sekiz zorunlu alan (Wikipedia «Engineering drawing» üzerinden, ikincil); Erken bulgu: Björk (2006) — EDM sonrası paralel kâğıt dağıtımı; Erken bulgu: Dosumu, Idoro ve Onukwube (2017) — sözleşme belgesi hatalarının nedenleri
- M01-D08Bir çizimi okumak: ev sahibinin gözüyleYayında
Bir konut projesinin plan paftasını mimar olmayan bir okur için adım adım okur ve okurun sorması gereken beş soruyu yazar.
Dayanak: Erken bulgu: Tang, Lin ve Hsu (2008) — mimar olmayan okur planı 2–3 kat yavaş okur; Erken bulgu: Jiang vd. (2026) — 2B yerine VR planlar arası ayrımı belirginleştirir; Mimarlar Odası rehberi okunamadı