İlaç doğru yazıldı; peki doğru kullanılıyor mu?

Rolüne göre patika

Temel patika ilacı zamanında ve doğru biçimde almayı ve özel uygulama becerilerini kurar, tek başına alınabilir. Ebeveyn patikası çocuğuna ilaç veren anne ve babaya, bakım veren patikası yaşlı ya da hasta bir yakınının ilaçlarıyla ilgilenene, kendi ilacım patikası düzenli ilaç kullanan herkese.

• 2 modül · 12 ders

  Temel

  Herkes için: ilacı doğru almak ve özel uygulama becerileri. Tek başına alınabilir.

  İlacı almak → Özel uygulama becerileri

• 3 modül · 18 ders

  Çocuğuma ilaç veriyorum

  Çocuğuna ilaç veren anne ve baba.

  İlacı almak → Çocuğa ve yaşlıya ilaç → Evde ilaç güvenliği

• 4 modül · 24 ders

  Yakınımın ilaçları

  Yaşlı ya da hasta bir yakınının ilaçlarıyla ilgilenen.

  İlacı almak → Çocuğa ve yaşlıya ilaç → Evde ilaç güvenliği → Eczacıyla ve hekimle konuşmak

• 4 modül · 24 ders

  Kendi ilacım

  Düzenli ilaç kullanan herkes.

  İlacı almak → Özel uygulama becerileri → Evde ilaç güvenliği → Eczacıyla ve hekimle konuşmak

• Sağlık Okuryazarlığı Akademisi: ilacın kavramları — kullanma talimatı, etkileşim, eşdeğer ilaç ve yan etki sıklığı.
• Farmasötik Teknoloji: Dozaj Şekilleri Akademisi: tabletin, şurubun ve inhalerin nasıl tasarlandığı — üreticinin tarafından.
• Sistem Farmakolojisi I Akademisi: inhalerin içindeki ilacın nasıl etki ettiği — solunum farmakolojisinden.
• Eczanede Danışmanlık ve Reçetesiz İlaçlar Akademisi: aynı soru — tezgâhın öbür yanından: eczacının nasıl değerlendirdiği.
• Toksikoloji Akademisi: zehirlenmenin nasıl olduğu ve nasıl önlendiği — ayrıntısıyla.
• Farmakovijilans ve İlaç Güvenliği Akademisi: yan etki bildiriminin nereye gittiği ve neyi değiştirdiği.
• Burada sorulan: doğru yazılmış bir ilaç evde nasıl doğru, güvenli ve düzenli kullanılır?

Akademi boyunca çalışacağın şirket: Ardıçlı Eczanesi

Kurgusal bir mahalle eczanesi: bir Ege il merkezinin Ardıçlı Mahallesi'nde, aile sağlığı merkezinin karşısında. Günde iki yüz kadar reçete ve bir o kadar da reçetesiz soru gelir. Müşterilerin çoğu yıllardır aynı yüzlerdir: kronik ilaç kullanan yaşlılar, bebeğiyle gelen anneler, gece nöbetinde kapıyı çalan yabancılar. Ayda iki kez nöbet tutar. Majistral hazırlama için küçük bir laboratuvarı vardır.

• Semra Hanım

  Elli altı yaşında, Ardıçlı Eczanesi'nin sahibi ve eczacısı. Otuz yıldır tezgâh başında; bir reçeteye bakmadan önce getirenin yüzüne bakar.

• Leyla

  Otuz dört yaşında, eczane teknikeri, on iki yıldır Ardıçlı'da. Stoku, soğuk zinciri ve mahallenin kimin hangi ilacı kullandığını en iyi o bilir.

• Selma

  Otuz beş yaşında, iki çocuk annesi; yedi yaşındaki oğlu Efe sık sık ateşlenir. Gece nöbetinde eczaneye gelir ve ölçeği, şurubu, fitili birbirine karıştırmaktan korkar.

• İsmail Amca

  Yetmiş sekiz yaşında, emekli öğretmen, Ardıçlı'nın eski müşterisi. Üç ayrı hekimden yazılmış yedi ilacı var; böbrek fonksiyonu yaşıyla birlikte azalmış. İlaçlarını haftalık bir kutuya kızı dizer.

• Aylin

  Otuz bir yaşında, ilk bebeğine yirmi dört haftalık gebe, çocukluğundan beri astımlı. Her yeni ilacı alırken «bebeğe bir şey olur mu» diye sorar.

• Rojda

  Kırk dört yaşında, koyu esmer tenli, terzi. Üç yıldır tip 2 diyabeti var; Kürtçe ve Türkçe konuşur, annesine ilaçlarını Kürtçe anlatır. Güneşte lekelenen cildi için de eczaneye danışır.

Program

Bu bilgi ne kadar sağlam?

Derslerdeki her kanıt kartı aşağıdaki etiketlerden birini taşır. Bir başkasına iyi gelen ilaç size de iyi gelir gibi, bir reklam iddiası kanıt gibi, bir ilacın genel kullanım biçimi sizin ilacınızın kullanma talimatının yerine geçer gibi sunulmaz.

Mevzuat

Eczacılığı, ilacı ya da ürünü düzenleyen kanun, yönetmelik, tebliğ ya da Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu kılavuzunun kendi metni. Bağlar; adı, maddesi ve yürürlükteki hâliyle verilir.

Farmakope ve standart

Avrupa Farmakopesi, Türk Farmakopesi, ICH kılavuzları ve İyi İmalat Uygulamaları gibi kalite ve yöntem standartları. Bir testin, bir sınırın ya da bir üretim kuralının dayanağıdır; baskı ya da sürüm numarasıyla verilir.

Ürün bilgisi

Onaylı Kısa Ürün Bilgisi (KÜB), Kullanma Talimatı (KT) ya da Avrupa İlaç Ajansı ürün bilgisi. Bir ilacın onaylı endikasyonunu, uyarısını ve etkileşimini söyler; derste doz buradan aktarılmaz, okur bu belgeye yönlendirilir.

Klinik kılavuz

Ulusal ya da uluslararası bir kuruluşun kanıt derecelendirmesiyle yayımladığı tedavi ya da uygulama kılavuzu. Kuruluşu ve yılıyla verilir; kılavuzun yerine geçilmez, kılavuz gösterilir.

Araştırma bulgusu

Hakemli dergide yayımlanmış klinik çalışma, meta-analiz ya da farmakoepidemiyoloji araştırması. Çalışmanın türü, kimde yapıldığı ve neyi göstermediği söylenir; tek çalışma genel yasa gibi sunulmaz.

Temel kaynak

Alanın standart ders kitabı ya da başvuru eseri: farmakoloji, farmakokinetik, farmasötik teknoloji, farmakognozi, toksikoloji kitapları. Yerleşik bilgiyi taşır; tartışmalı bir iddiayı tek başına kanıtlamaz. Eser ve baskısıyla verilir, metni kopyalanmaz.

Meslek rehberi

Uluslararası Eczacılık Federasyonu (FIP), Türk Eczacıları Birliği ya da bir meslek kuruluşunun uygulama rehberi. İşin nasıl yapılması gerektiğini anlatır; neden işe yaradığını kanıtlamaz.

Vaka

Gerçek, belgelenmiş bir ilaç olayı: bir ilaç felaketi, bir geri çekme, bir üretim hatası. Yalnız birincil kaynaktan (resmî rapor, kurum duyurusu, hakemli vaka analizi) ve yılıyla anlatılır. Bir vaka bir şeyin olabileceğini gösterir, sıklığını göstermez.

Erken bulgu

Laboratuvar, hayvan ya da küçük ölçekli insan çalışması. Bir mekanizmanın varlığını düşündürür; insanda klinik bir sonuç olarak sunulmaz.