Her çocuk farklı doğar ve her aile farklı fırtınalardan geçer. Bu modül "ortalama çocuk" varsayımını bırakır: mizaç ve uyum, DEHB ve öğrenme güçlükleri, otizm spektrumu ve duyusal farklılıklar, üstün yetenek, çocukluk kaygı ve depresyonu, ve boşanma-kayıp-hastalık-göç gibi zor yaşam olayları. Her derste "ne zaman uzman?" ölçütleri ve Türkiye'deki başvuru yolları. Ebeveyn + profesyonel. Ön koşul: Modül 10. 5 ders, yaklaşık 8 saat.
Bu modülün sonunda: çocuğunun mizaç profilini çıkarır ve kendi mizacınla uyumu yönetirsin; DEHB, öğrenme güçlüğü ve otizm işaretlerini etiketlemeden tanır, değerlendirme sürecini ve evdeki desteği bilirsin; çocukluk kaygısında "uyum sağlama" tuzağından çıkarsın; boşanma, kayıp ve hastalıkta çocuğa eşlik edersin; ne zaman ve nereye başvuracağını bilirsin.
Uyarı: Bu modül tanı koymayı öğretmez; tanı çocuk-ergen psikiyatristi, çocuk nöroloğu ve ilgili uzmanların işidir. Amacı ebeveynin işaretleri fark etmesi, gecikmeden değerlendirme istemesi, tanı sonrası çocuğa ve kendine eşlik edebilmesi ve etiketle değil çocukla ilişki kurmasıdır. İlaç kararları yalnızca hekimle verilir.
Dersler
- 11.1Mizaç ve Uyum: "Zor Çocuk" Yoktur, Uyumsuz Eşleşme VardırYayında
- 11.2DEHB ve Öğrenme Güçlükleri: "Tembel" Değil, Farklı Çalışan BeyinYayında
- 11.3Otizm Spektrumu, Duyusal Farklılıklar ve Üstün Yetenek: Farklı Bir DünyaYayında
- 11.4Çocukluk Kaygısı, Depresyonu ve Okul Reddi: Korumanın TuzağıYayında
- 11.5Zor Yaşam Olayları: Boşanma, Kayıp, Hastalık, Göç ve "Ne Zaman Uzman" HaritasıYayında
Modül 11 Projesi — "Farklılık ve Fırtına Dosyası"
Görev: İki bölümlü dosya. Bölüm A (farklılık): çocuğunun (ya da çalıştığın bir çocuğun) dokuz boyutlu mizaç profili ve senin profilinle uyum haritası; uyum planının iki haftalık kaydı; nörogelişimsel işaretler tarama listesi (DEHB, öğrenme, otizm, duyusal, üstün yetenek) ve sonucu; gerekiyorsa değerlendirme sürecinin adımları (kime, ne zaman, ne soruldu); tanılı çocuk varsa evdeki düzenlemeler ve "onun dünyasına girme" kaydı; kaygı için uyum sağlama haritası ve azaltma denemesi. Bölüm B (fırtına): ailenin yaşadığı zor olayların beş ilkeyle değerlendirmesi; planlanan ya da yapılan bir onarım konuşması; "ne zaman uzman" haritasının aileye özel hali; senin "kıyın". Profesyoneller: bir vaka için ayırıcı düşünme notu (mizaç mı, travma mı, DEHB mi, kaygı mı; hangisi hangisini taklit ediyor) ve yönlendirme planı.
Değerlendirme kriterleri: Mizaç ve uyum analizinin doğruluğu (%20); işaretleri etiketlemeden tanıma ve zamanında değerlendirme kararı (%25); kaygıda uyum sağlamayı azaltmanın gerçekçi uygulanması (%20); zor olaylarda beş ilkenin ve onarımın uygulanması (%20); ne zaman uzman haritasının dürüst kullanımı (%15).
Beklenen çıktı: Dört sayfalık dosya; kişisel bölümler özetle.