İçeriğe geç

Bölüm VIII · Uygulama: yüzü dürüstçe okumak · Modül 58

Yüz okuma iddialarını sınamak

10 ders programda

Bir yüz okuma seansı çoğu zaman isabetli görünür; bu modül o isabet duygusunun nereden geldiğini ve bir iddianın gerçekten sınanması için ne gerektiğini öğretir. Barnum etkisi, soğuk okuma ve onaylama yanlılığı çözümlendikten sonra okur kör bir test tasarlar, tahminini önceden kaydeder, örneklemi ve etki büyüklüğünü düşünür, küçük bir sınama yürütür ve sonucu dürüstçe yazar. Amaç kimseyi küçük düşürmek değil, iddianın kendisini sınamaktır; son ders yüz okuyan biriyle saygılı bir konuşmanın nasıl kurulacağını çalışır.

Bilim merceği. Yüz hakkında ölçülmüş olan, ölçülemeyen ve hâlâ tartışılan — kanıt etiketiyle.

Bu modülün sonunda

  • Bir yüz okuma metninde Barnum cümlelerini, soğuk okuma tekniklerini ve onaylama yanlılığına dayanan isabet duygusunu tanır.
  • Bir yüz okuma iddiası için kör, ön kayıtlı ve rızaya dayanan küçük bir sınama tasarlar ve yürütür.
  • Sınamanın sonucunu sınırlarıyla birlikte raporlar ve iddia sahibiyle saygılı bir konuşma kurar.

Dersler

  1. M58-D01Barnum etkisiProgramda

    Bertram Forer'in 1949'daki sınıf deneyinde herkese aynı kişilik betimlemesinin verilmesine rağmen öğrencilerin onu kendilerine özgü bulduğunu açıklar ve bir yüz okuma metnindeki herkese uyan cümleleri işaretler.

  2. M58-D02Soğuk okumaProgramda

    Genel bir açılışla başlayıp karşıdakinin tepkisine göre daraltma, yaş ve giyimden çıkarım yapma ve ıskalanan cümleyi geçiştirme gibi soğuk okuma tekniklerini tanır ve bunları kurgusal bir seans dökümünde gösterir.

  3. M58-D03Onaylama yanlılığı ve hatırlanan isabetlerProgramda

    Bir seanstan sonra isabetli cümlelerin hatırlanıp ıskalananların unutulmasının isabet duygusunu nasıl büyüttüğünü açıklar ve bunu önlemek için seans sırasında her cümleyi kaydeden bir kayıt formu hazırlar.

  4. M58-D04Bir yüz okuma seansını çözümlemekProgramda

    Kurgusal bir yüz okuma seansının dökümünü cümle cümle Barnum cümlesi, soğuk okuma, sınanabilir iddia ve geleneğin aktarımı olarak sınıflar ve yalnız sınanabilir iddiaları bir listede toplar.

  5. M58-D05Kör test tasarlamakProgramda

    Yüz okuyanın kişiyle konuşmadan yalnız yüz görseline bakarak yaptığı okumaları, kişinin hangi okumanın kendisine ait olduğunu bilmeden seçtiği bir eşleştirme testine dönüştürür ve testin hangi sızıntılara karşı korunması gerektiğini belirtir.

  6. M58-D06Ön kayıt ve tahminProgramda

    Bir sınama başlamadan önce hipotezi, başarı ölçütünü, örneklemi ve çözümleme yöntemini yazılı olarak kaydeden bir ön kayıt belgesi hazırlar ve sonradan ölçüt değiştirmenin neden sonucu geçersiz kıldığını açıklar.

  7. M58-D07Örneklem ve etki büyüklüğüProgramda

    Şansla elde edilecek isabet oranını hesaplar, küçük bir örneklemde şans eseri yüksek görünen bir sonucun neden kanıt sayılamayacağını açıklar ve beklenen etki büyüklüğüne göre kaç denemenin gerektiğini kabaca tahmin eder.

  8. M58-D08Küçük bir sınama yürütmekProgramda

    Rızalı gönüllülerle ve önceden kaydedilmiş bir protokolle küçük bir eşleştirme sınaması yürütür, veriyi eksiksiz toplar ve protokolden sapılan her adımı kayda geçirir.

  9. M58-D09Sonucu yazmak ve paylaşmakProgramda

    Sınamanın yöntemini, sonucunu ve sınırlarını abartmadan yazan kısa bir rapor hazırlar ve olumsuz bir sonucu iddianın kesin çürütülmesi, olumlu bir sonucu kanıtlanma gibi sunmanın neden yanlış olduğunu açıklar.

  10. M58-D10Yüz okuyan biriyle saygılı konuşmakProgramda

    Yüz okuma yapan bir aile büyüğü, danışman ya da arkadaşla, geleneğe ve kişiye saygı gösteren ama iddianın sınanmadığını açıkça söyleyen bir konuşma kurar ve birlikte bir sınama önermeyi rol oyunu üzerinde dener.

Bu sayfa hakkında ne düşünüyorsun?