Vīrabhadrāsana III

Açılış sahnesi

İki öğrenci üçüncü savaşçıda ve ikisinin de elleri duvarda.

Fotoğrafta iki poz birbirinin aynısı. Aynı yükseklik, aynı çizgi, aynı bacak.

Öğretmen ikisinden de ellerini bir saniyeliğine duvardan ayırmalarını istiyor.

Birincisi ellerini ayırıyor ve hiçbir şey olmuyor; gövde yerinde duruyor.

İkincisi ayırır ayırmaz öne düşüyor ve ayağını yere basıyor.

İki öğrenci aynı pozu yapmıyordu.

Biri duvara dokunuyordu, öteki duvara asılıyordu. Aradaki fark bir fotoğrafta hiç görünmüyor ve kayıtta iki poz aynı satıra yazılıyor.

Birinin sekiz haftalık ilerleme çizelgesi kendi bedeninin, ötekininki duvarın çizelgesi.

Bu derste ne olacak

Önce duvarın bu pozdaki işini adlandıracağız; bir önceki derste arkada durup biçim veriyordu, burada önde durup yük alıyor. Sonra dayanmak ile itmenin iki ayrı çalışma olduğunu göstereceğiz ve bunun neden bedenin içindeki itişten farklı çalıştığını açacağız. Ardından bu pozun programda bir işi olduğunu söyleyeceğiz; simetrik bir ölçümün toplayıp gizlediği farkı bu poz geri veriyor. Sonra iki talebin birbirinin kapasitesini nasıl küçülttüğüne bakacağız. Kapanışa doğru ölçüm protokolünü kuracağız. İçeride yirmi vaka sırayla geçiyor. Ders bittiğinde bu duruşu bir çalışma olarak mı yoksa bir ölçüm olarak mı kurduğunu bilerek yapıyor olacaksın.

Sıfır noktası

Y1.52 pozun destekli sürümünü çoktan kurmuştu. Tek bacak menteşesi kavramı, beş basamaklı merdiven, sırta yaslanan çubukla yapılan sınama ve kaldırılan ayağın tabanının yere dönük kalması kuralı hep oradan geliyor.

Y2.85 hazırlığı yazmıştı. Perdeleyen talep orada tanımlanmıştı: pozu erken bitiren talep, arkasındakinin hiç yüklenmemesini sağlıyor.

Bu ders o ikisini tekrarlamayacak.

Kaynak paketinin bu duruş için önerdiği tek bir uyarlama var ve o da ellerin duvara alınması.

Tek satırlık bir öneri. Ama içinde iki ayrı poz saklı ve bu ders oradan başlıyor.

Bir de bu bölümde açık kalmış bir soru var. Y2.83 menteşe payını temiz ölçen bir kurulum vermişti ve o kurulum iki tarafın katkısını topluyordu; ayrılamayan fark orada bırakılmıştı.

Bu poz o farkı geri veren yer.

Mekanizma

Duvar bu kez yük alıyor

Bir önceki derste duvar sırtın arkasındaydı ve hiçbir yük taşımıyordu; yalnız gövdenin düzlemden çıkmasını engelliyordu.

Burada duvar önde ve elleri taşıyor.

İkisini ayırmak bir alışkanlık hâline geliyor ve tek bir soruyla yapılıyor: bu destek bedenin yükünü mü paylaşıyor, yoksa yalnız gideceği yönü mü belirliyor.

Birincisi talebi küçültüyor ve süreyi uzatıyor. İkincisi talebe hiç dokunmuyor; yalnız kaçmayı imkânsız kıldığı için çoğu zaman süre kısalıyor.

Y1.52 el temasının yüksekliğinin bu aktarımın miktarını belirlediğini söylemişti; göğüs hizasındaki bir temas kalça hizasındakinden çok daha fazlasını alıyor.

Dayanmak ile itmek

Şimdi açılıştaki iki öğrencinin farkı.

Y2.91'de ağaç duruşunda ayağın bacağa bastırılmasını konuşmuştuk. O itiş beden içinde kalıyordu ve payı büyütmüyordu.

Duvara uygulanan itiş başka. Kuvvet bedenin dışına gidiyor ve karşılığında beden itiliyor.

Yani duvara asılan bir öğrenci gerçekten destekleniyor. Duvara dokunan bir öğrenci ise yalnız bilgi alıyor.

İkisi arasında bir kademe yok; bir geçiş var ve o geçiş fark edilmeden yaşanıyor. Poz zorlaştıkça el biraz daha bastırıyor ve öğrenci aynı basamakta olduğunu sanıyor. Basamak adı duruyor, basamağın içi boşalıyor.

Ölçüsü Y2.80'de tanımlanan destek payı. Elleri bir anlığına çekiyorsun; gövde yerinde kalıyorsa dayanmaydı, düşüyorsa itmeydi.

Simetrik ölçümün kaçırdığı

Y2.83'te bir soru açık kalmıştı.

Orada simetrik bir poz menteşe payını temiz ölçüyordu ama iki tarafın katkısını topluyordu; bir taraf kısıtlıysa öteki payını üstleniyor ve toplam düşmüyordu.

Bu poz o boşluğu kapatıyor.

Tek bacak üzerinde menteşe yapıldığında ölçülen şey o bacağın payı; öteki taraf devreye girip açığı kapatamıyor.

Ama bir koşulu var.

Y1.52 tek ayak üzerinde devir noktasının iki ayaktakinden daha erken geldiğini söylemişti; denge talebi dikkat ve kontrol tüketiyor ve kullanılabilir aralık daralıyor.

Yani desteksiz bir üçüncü savaşçıda ölçülen sayı menteşe payı değil, denge altındaki menteşe payı oluyor.

Ölçüm için denge desteklenmek zorunda. Eller duvarda, kalça hizasında ve destek payı düşük.

O kurulumda alınan sayı taraflı menteşe ölçümü oluyor ve simetrik ölçümle yan yana konabiliyor.

İki talep birbirini küçültüyor

Y2.82 ortak bütçeyi kurmuştu: iki talebin aynı payı paylaşması ve biri arttıkça ötekine kalanın azalması.

Orada paylaşılan şey bir yapının aralığıydı. Burada paylaşılan şey başka bir kaynak.

Y1.52 bir yönü söylemişti: denge talebi dikkat ve kontrol tüketiyor, kullanılabilir aralık daralıyor.

Ters yön de doğru. Duran bacak menteşe aralığının ucundayken düzeltme yapma kapasitesi de azalıyor; sınıra yaklaşmış bir yapıda oynayacak yer kalmıyor.

Yani bu pozda denge aralığı, aralık da dengeyi küçültüyor.

Sonuç şu: iki talebi aynı anda uçlarına götürmek ikisini birden eksik almak demek. Biri destekleniyor, öteki çalışılıyor ve hangisinin çalışıldığı seansın başında yazılıyor.

Ölçüm protokolü

Bu poz iki ayrı kurulumla iki ayrı iş yapıyor ve ikisi karıştırılmıyor.

Ölçüm kurulumu şu: eller duvarda ve kalça hizasında, destek payı sınanmış ve düşük, kaldırılan ayağın tabanı yere bakıyor, sırtta çubuk varsa üç temas korunuyor. Ölçülen şey sırt yuvarlanmadan gövdenin inebildiği yer ve bu her taraf için ayrı yazılıyor.

Çalışma kurulumu ise merdivenden bir basamak. Destek azalıyor, süre tutuluyor, düzeltmeler sayılıyor.

Aynı seansta ikisi de yapılabiliyor. Ölçüm önce, hazırlığın hemen ardında; çalışma sonra.

Örneklerden okuma

Usta katmanı

Birincisi, yük desteği ile biçim desteği ayrımı bu iki dersin birlikte verdiği en taşınabilir araç. Bir destek eklerken hangi cinsten olduğu kayda yazılıyor. Yükü paylaşan bir destek talebi hafifletip süreyi uzatıyor; yönü belirleyen bir destek ise kaçağı kapattığı için süreyi çoğu zaman kısaltıyor. İkisini aynı kelimeyle anmak, öğrencinin neden bazı desteklerde zorlandığını açıklanamaz hâle getiriyor.

İkincisi, dayanmak ile itmek arasındaki geçiş kademesiz ve sessiz. Öğrenci basamak değiştirmediğini sanarak her hafta biraz daha asılabiliyor ve kayıt ilerleme gösteriyor. Bunu yakalayan tek şey saniyelik el çekme sınaması ve o sınama her ölçümün parçası hâline getiriliyor.

Üçüncüsü, bu pozun programdaki asıl değeri bir çalışma olmasından çok bir ölçüm olması. Menteşe payı simetrik bir pozda temiz ama toplu okunuyordu; burada taraflı okunuyor. İki ölçüm birlikte tutulduğunda toplamın sabit kalıp içindeki iki sayının ters yönde hareket ettiği durum görünür hâle geliyor.

Dördüncüsü, iki talebin birbirini küçültmesi bu seride ikinci kez karşımıza çıkıyor ve bu kez paylaşılan şey bir eklem aralığı değil kontrol kapasitesi. Aynı bütçe mantığı işliyor: ikisi birden uca götürülmüyor, biri destekleniyor ve öteki çalışılıyor. Fark, bu kez bütçenin nerede tutulduğunun görünmemesi.

Beşincisi, bu ders bir pozun iki ayrı kurulumla iki ayrı işe koşulabileceğini gösteriyor ve bu, bölümdeki poz derslerinin sonuncusu için uygun bir kapanış. Bir poz bir isim değil bir kurulum; kurulum değiştiğinde ölçtüğü şey de çalıştığı şey de değişiyor.

Yaygın hatalar ve yanlış bilinenler

Uygulama

Aklında kalsın

Duvar bu pozda önde duruyor ve yük alıyor; bir önceki pozda arkada durup yalnız düzlemi sınırlıyordu ve ikisi tek kelimeyle anılmıyor.

Duvara dayanmak ile duvarı itmek iki ayrı çalışma; itiş beden dışına gittiği için merkezi gerçekten taşıyor ve fotoğrafta görünmüyor.

Ayrımı saniyelik bir el çekme sınaması veriyor ve o sınama her ölçümün parçası.

Bu poz simetrik ölçümün topladığı farkı geri veriyor; taraflı menteşe sayısı ancak denge desteklendiğinde temiz alınıyor.

Denge aralığı, aralık da denge düzeltmesini küçültüyor; ikisi aynı anda uca götürülmüyor, biri destekleniyor ve öteki çalışılıyor.

Sonraki derse köprü

Bu pozda gövdeyle kaldırılan bacak tek bir hat oluşturuyordu ve o hat kalçadan dönüyordu.

Sıradaki derste o çizgi kırılıyor.

Naṭarājāsana hazırlığı, tek ayak üzerinde arkaya açılan bir kurulumun basamaklarını kuruyor. Kaldırılan bacak geriye uzanmakla kalmıyor, dizden bükülüyor ve el ayağı yakalıyor.

Yani poza iki yeni talep birden giriyor. Biri omurganın arkaya açılması, öteki omuz kuşağının başın üstünden geriye uzanması.

Ve dersin adında yine o kelime var. Hazırlık.

Bu bölümde ikinci kez bir pozun kendisi değil, ona giden basamaklar yazılacak. Sebebi de aynı: tabloda birden çok satır aynı anda değiştiğinde poz doğrudan verilmiyor.