Stres yanıtı saniyeler içinde başlayan bir sinir hattı ile dakikalar içinde devreye giren bir hormon hattından oluşur. Bu modül iki hattı, kortizolün günlük ritmini, allostatik yükü, kronik stresin kalp, bağışıklık ve uyku üzerindeki izlerini okur düzeyinde kurar ve «adrenal yorgunluk» gibi yaygın iddiaları sınar.
Bu modülün sonunda
- Sempatik hat ile HPA eksenini zaman ölçeğiyle ayırır ve bir stres anında ikisinin sırasını anlatır.
- Allostatik yük kavramını bir haftalık yaşam örneğiyle açıklar.
- Kortizol paneli, «adrenal destek» ve vagus vaatlerini kanıt etiketiyle sınar.
Dersler
- M02-D01Akut stres yanıtı: iki hatYayında
Sempatik sinir hattı ile HPA eksenini zaman ölçeğiyle ayırır ve ani bir korku anında bedende olanları sırasıyla anlatır.
Sinir Sistemi Akademisi’nde: M05-D02
- M02-D02Kortizolün günlük ritmiYayında
Uyanış kortizol yanıtını ve gün içi düşüşü açıklar ve tek bir kortizol ölçümünün kişinin stresi hakkında neden az şey söylediğini gösterir.
- M02-D03Allostaz ve allostatik yükYayında
Sürekli uyumun maliyetini dört örüntüyle açıklar ve bir haftalık yaşamda yükün nerede biriktiğini gösterir.
Sinir Sistemi Akademisi’nde: M05-D05 · Sağlık Okuryazarlığı Akademisi’nde: 32.2
- M02-D04Kronik stres ve kalpYayında
Psikososyal stresin kalp-damar riskine katkısını açıklar ve bulgunun hangi çalışma türünden geldiğini okur.
Sağlık Okuryazarlığı Akademisi’nde: 32.3
- M02-D05Stres ve bağışıklıkYayında
Kısa ve uzun süren stresin bağışıklık sisteminde bıraktığı farklı izleri açıklar ve «stres hasta eder» cümlesini kanıt düzeyine göre sınırlar.
Sinir Sistemi Akademisi’nde: M05-D08
- M02-D06Stres ve uyku döngüsüYayında
Uykusuzluğun stresi, stresin uykusuzluğu nasıl beslediğini tek bir haftalık örnekte gösterir ve döngünün kırılabileceği iki noktayı adlandırır.
- M02-D07«Adrenal yorgunluk» ve vagus vaatleriYayında
Tükürük kortizol paneli, «adrenal destek» ve «vagus hilesi» iddialarını kanıt etiketiyle sınar ve polivagal kuram tartışmasının nerede durduğunu söyler.
Sağlık Okuryazarlığı Akademisi’nde: 12.4 · Sinir Sistemi Akademisi’nde: M25-D07