Masal Türkçe ders kitaplarında da okul öncesi sınıflarında da sık başvurulan bir metindir; dünyada da okuryazarlık eğitiminin yerleşik araçlarından biridir. Bu modül masalı sınıfta dil, okuryazarlık, drama ve karşılaştırmalı kültür çalışmasının malzemesi yapar: masal haritası, yeniden anlatma ve yaratıcı drama ile. Keloğlan'dan Çin'in Ye Xian'ına uzanan karşılaştırmalı örnekler çok kültürlü sınıfa kapı açar. Modülün uyarısı da açıktır: masal tek bir ahlâk dersine indirgendiğinde öğrencinin yorum alanı daralır.
Atölye merceği. Anlatmak, yazmak ya da derlemek için uygulama. Her ders bir alıştırmayla biter; ölçülebilir etki iddiaları kanıt etiketiyle verilir.
Bu modülün sonunda
- Bir masalı dil ve okuryazarlık hedefli bir sınıf etkinliğine dönüştürür.
- Öğrencilerle bir masal haritası ve yeniden anlatma etkinliği yürütür.
- Farklı kültürlerden varyantları karşılaştırmalı bir sınıf çalışmasına bağlar.
- Masal etkinliğinin çıktısını dereceli puanlama anahtarıyla değerlendirir.
Dersler
- M41-D01Öğretim aracı olarak masalProgramda
Masalı ders içeriğini taşıyan bir araç olarak kullanmak ile kendi başına bir sanat olarak dinletmek arasındaki farkı ayırır ve bir ders planında ikisine ayrı süre ayırır.
- M41-D02Dil ve okuryazarlıkProgramda
Bir masalı sözcük dağarcığı, cümle yapısı ve dinlediğini anlama hedefleri için kullanan bir etkinlik tasarlar ve masalın okuryazarlığa katkısına dair iddiayı kanıt etiketiyle belirtir.
- M41-D03Yeniden anlatma etkinliğiProgramda
Öğrencilerin dinledikleri bir masalı kendi sözleriyle yeniden anlattığı bir etkinlik yürütür ve yeniden anlatmada korunan ve düşen öğeleri bir kontrol listesiyle kaydeder.
- M41-D04Masal haritası (story map)Programda
Öğrencilerle bir masalın kişilerini, mekânını, sorununu, olaylarını ve sonucunu bir masal haritasına döker ve haritayı bir yazma etkinliğine bağlar.
- M41-D05Yaratıcı drama ile masalProgramda
Bir masal sahnesini donuk imge, sıcak sandalye (hot-seating) ve düşünce izleme teknikleriyle canlandırır ve her öğrencinin bir rol bulduğu bir sınıf düzeni kurar.
- M41-D06Karşılaştırmalı masal: çok kültürProgramda
Külkedisi ailesinden üç varyantı (Çin'den Ye Xian, Perrault'nun «Cendrillon»u ve bir Türk varyantı) sınıfta yan yana koyar ve öğrencilerle bir benzerlik-farklılık tablosu kurar.
- M41-D07Değer eğitimi tuzağıProgramda
Bir masalı tek bir ahlâk dersine indirgemenin (Perrault'nun masal sonlarına eklediği manzum «moralité»ler gibi) çok anlamlılığı nasıl daralttığını gösterir ve «Bu masaldan ne öğrendik?» yerine açık uçlu sorular yazar.
- M41-D08Ölçme ve değerlendirmeProgramda
Masal etkinliğinin çıktılarını (yeniden anlatma, masal haritası, yazılı masal) bir dereceli puanlama anahtarıyla değerlendirir ve dinleme zevkini notlandırmanın sınırını tartışır.