Uyuyan Güzel, Pamuk Prenses ve Rapunzel aynı soruyu farklı biçimde sorar: kız ne zaman, kim tarafından ve neden dünyadan ayrılır, nasıl geri döner? Bu modül ATU 410 (Uyuyan Güzel), ATU 709 (Pamuk Prenses) ve ATU 310 (kuledeki kız) tiplerini Basile, Perrault ve Grimm metinleri üzerinden izler ve Türk varyantlarındaki karşılıklarını tanıtır. Basile'nin «Güneş, Ay ve Talia»sındaki uyuyan kıza yönelik cinsel şiddet yetişkin okur notuyla, adıyla ve tarihsel bağlamıyla ele alınır. Cam tabut, zehirli nesne ve ölüm ile uyku arasındaki sınır tipler arasında karşılaştırılır.
Masal merceği. Dersin merkezinde belirli masallar durur. Her masal hangi derlemeden, kimden ve hangi tip numarasıyla geldiği söylenerek anlatılır; bir derleme varyantlardan biridir, masalın «asıl metni» değildir.
Bu modülün sonunda
- ATU 410, ATU 709 ve ATU 310 tiplerini kızın dünyadan ayrılma biçimi bakımından ayırır.
- Basile ve Perrault'nun Uyuyan Güzel metinlerinde ikinci yarıyı ve hasmı karşılaştırır.
- Grimm'in Pamuk Prenses'indeki üç saldırıyı ve cam tabutu Türk varyantlarıyla karşılaştırır.
- Bir masal metnindeki rızasız şiddeti adıyla tanımlar ve çocuk baskısında nasıl değiştirildiğini gösterir.
Dersler
- M28-D01Güneş, Ay ve TaliaProgramda
Basile'nin «Güneş, Ay ve Talia»sında uyuyan Talia'ya yönelik cinsel şiddeti, uyurken doğan ikizleri ve kralın karısının intikamını yetişkin okur notuyla çıkarır ve metnin bu olayı nasıl adlandırdığını ya da örttüğünü gösterir.
- M28-D02Perrault'nun Uyuyan Güzel'iProgramda
Perrault'nun «La Belle au bois dormant»ında periler, lanet ve yüz yıllık uykudan sonra gelen ikinci yarıyı (dev soyundan kayınvalide) çıkarır ve Basile metninden hangi öğeleri tuttuğunu, hangilerini değiştirdiğini listeler.
- M28-D03Dornröschen: yarım kalan masalProgramda
Grimm'in «Dornröschen»inin masalı uyanış ve düğünle bitirdiğini gösterir ve ikinci yarının atılmasının ATU 410 tipinin yaygın bilinen biçimini nasıl belirlediğini açıklar.
- M28-D04Pamuk Prenses: ATU 709Programda
Grimm'in «Pamuk Prenses»inde aynayı, avcıyı, cücelerin evini, üç saldırıyı (korse bağı, tarak, elma) ve cam tabutu çıkarır ve 1812 baskısındaki öz annenin sonraki baskılarda üvey anneye dönüştüğünü gösterir.
- M28-D05Türk varyantlarında Pamuk Prenses tipiProgramda
Bir Türk derlemesindeki ATU 709 varyantını derleme kaydıyla tanıtır ve kızı barındıran hanenin, zehirli nesnenin ve uyandırma yolunun Grimm metninden nasıl ayrıştığını bir tabloda gösterir.
- M28-D06Kuledeki kız: ATU 310Programda
Grimm'in «Rapunzel»ini Mademoiselle de La Force'un «Persinette»i ve Basile'nin «Petrosinella»sı ile karşılaştırır ve Grimm baskıları arasında Rapunzel'in hamileliğini ele veren cümlenin nasıl değiştirildiğini gösterir.
- M28-D07Kapatılan kız, kule ve cam tabutProgramda
Kule, cam tabut ve uyku büyüsünü kızı dünyadan ayıran üç düzen olarak karşılaştırır ve her birinde kapatmayı kimin, hangi gerekçeyle yaptığını varyantlardan örnekle belirler.
- M28-D08Ölüm ile uyku arasındaProgramda
Bu modülde okunan masallarda görünür ölümün uykuya dönüştüğü anları listeler ve uyandıranın (prens, kaza, çocuk, zaman) varyantlara göre nasıl değiştiğini karşılaştırmalı bir paragrafla anlatır.