Aktarım yalnız ailede olmaz; bir halk, bir topluluk ya da bir ülke de geçmişini kuşaklara aktarır. Bu modül Vamık Volkan'ın seçilmiş travma ve seçilmiş zafer kavramlarını, Yael Danieli'nin çok kuşaklı travma çerçevesini ve sessizlik komplosunu, tarihsel travma kavramının gücünü ve ona yöneltilen eleştirileri aktarır.
Bu modülün sonunda
- Seçilmiş travma ve seçilmiş zafer kavramlarını Volkan'ın tanımıyla açıklar ve büyük grup kimliğine bağlar.
- Danieli'nin çok kuşaklı çerçevesini ve sessizlik komplosunu bir aile ve bir toplum düzeyinde gösterir.
- Tarihsel travma kavramına yöneltilen eleştirileri kavramın değerini silmeden aktarır.
Dersler
- M04-D01Seçilmiş travmaProgramda
Volkan'ın seçilmiş travma kavramını tanımlar ve büyük bir grubun bir yenilgiyi ya da kaybı kimliğinin işareti olarak kuşaklara nasıl aktardığını kavramın kendi örneğiyle anlatır.
Volkan'ın büyük grup kimliği kuramı, seçilmiş travmanın «seçilmesi», zaman çöküşü ve liderlerin travmayı yeniden canlandırması. Kavramın siyasi psikoloji içindeki yeri ve kanıt türü.
- M04-D02Seçilmiş zafer ve büyük grup kimliğiProgramda
Seçilmiş zafer kavramını seçilmiş travmadan ayırır ve anma, bayram ve okul anlatısının büyük grup kimliğini kuşaklara taşımadaki rolünü taraf tutmadan açıklar.
Volkan'ın seçilmiş zaferleri, ortak sembollerin ve ritüellerin işlevi; kimliğin hem güç hem çatışma kaynağı olması. Örnekler tek bir halkın tarihine yaslanmaz; mekanizma karşılaştırmalı anlatılır.
- M04-D03Danieli'nin çok kuşaklı travma çerçevesiProgramda
Danieli'nin çok boyutlu çerçevesini ve hayatta kalanların ailelerinde tanımladığı uyum biçimlerini aktarır ve bu tipolojinin klinik gözlemden ölçeğe nasıl taşındığını açıklar.
Uluslararası el kitabının çerçevesi, travmanın kişiyi «sabitlemesi», kurban, uyuşmuş, savaşçı ve «başaranlar» aileleri betimi; Danieli Envanteri ile tipolojinin ölçülmeye başlanması.
- M04-D04Sessizlik komplosuGüvenlik notuProgramda
Danieli'nin sessizlik komplosu kavramını hayatta kalanlar, aileleri, terapistleri ve toplum düzeyinde açıklar ve sessizliği kırmanın ne zaman yardım ettiğini, ne zaman zorlamaya dönüştüğünü ayırt eder.
Danieli'nin terapistlerin dinlemekten kaçınması üzerine çalışması; toplumun dinlemeye hazır olmaması. Sessizliğin aile içinde koruyucu sınırla karıştırılmaması ve anlatmaya zorlamanın riski.
- M04-D05Tarihsel travma kavramı ve eleştirisiProgramda
Tarihsel travma kavramının gücünü ve ona yöneltilen eleştirileri (toplulukları hastalaştırma, yapısal nedenleri gölgeleme, ölçüm belirsizliği) karşılaştırır ve kavramı kullanırken alınacak önlemleri yazar.
Kirmayer, Gone ve Moses'in yeniden düşünme çağrısı, Bombay ve arkadaşlarının yatılı okullar çalışması, Summerfield ile Fassin ve Rechtman'ın travma söylemi eleştirisi. Brave Heart'ın tanımı Aile Dizimi Akademisi'nde verildiği için yalnız adıyla anılır.
Aile Dizimi Akademisi’nde giriş: Sosyal, Ekonomik ve Tarihsel Aktarım