İki zeytin ağacının arasına bir incir dikmek gibi kurallar bostandan büyük ölçekte işler: ağaç onlarca yıl yerinde kalır ve bir eşlemenin sonucu ancak yıllar içinde görülür. Bu modül zeytinlik, incirlik, bağ ve meyve bahçesindeki eşleme geleneklerini derler. Kimi kuralın arkasında incir arısıyla tozlaşma gibi iyi bilinen bir biyoloji durur, kiminin kaynağı ve gerekçesi henüz izlenmeyi bekler; modül ikisini aynı dikkatle ayırır.
Gelenek merceği. Bir tarım geleneğinin kendi kaynağında ne söylediği. Aktarılır, doğrulanmaz; her derste yanına bugün tarlada ne ölçüldüğü konur.
Bu modülün sonunda
- Zeytinlik, incirlik ve bağdaki eşleme kurallarını söylenişleriyle derler.
- İncirde ilek takma uygulamasını incir arısının yaşam döngüsüyle açıklar.
- Tozlaşma, kök rekabeti ve yararlı böcek barınağı açısından ağaç eşlemelerini değerlendirir.
- Kaynağı belirsiz bir kuralın izini sürmenin yollarını uygular.
Dersler
- M09-D01İki zeytinin arasına incirYayında
Zeytinliklerin arasına incir dikme kuralının söylenişlerini derler, ileri sürülen gerekçeleri sıralar ve bu kuralın yazılı kaynağını ve sınanma durumunu araştırır.
- M09-D02İlek takmak: incirin eşiYayında
Erkek incir meyvelerini dişi incir ağaçlarına asma geleneğini incir arısının yaşam döngüsüyle açıklar ve bu uygulamanın hangi incir çeşitlerinde gerekli olduğunu gösterir.
- M09-D03Asmayı ağaca sarmakYayında
Asmayı karaağaç, kavak ya da dut gibi canlı ağaçlara sardıran eski uygulamayı tanıtır ve bu düzenin emek, verim ve hastalık açısından sonuçlarını değerlendirir.
- M09-D04Bağ kenarında gülYayında
Bağ sıralarının başına gül dikme geleneğinin söylenen gerekçesini aktarır ve gülün mantar hastalıkları için erken uyarı bitkisi olarak işe yarayıp yaramadığına dair bilgileri değerlendirir.
- M09-D05Badem bahçesi ve arıYayında
Badem ve kiraz gibi yabancı tozlaşmaya muhtaç ağaçlarda tozlayıcı çeşit ve arı kovanı yerleştirme kurallarını açıklar.
- M09-D06Meyve ağacının dibinde ne yetişirYayında
Meyve ağacının taç altına ekilen yonca, soğan, nergis ya da kokulu otlar üzerine geleneksel önerileri aktarır ve kök rekabeti ile yararlı böcek barınağı açısından değerlendirir.
- M09-D07Dut, ceviz ve köy ağaçlarıYayında
Köy yerleşiminde dut, ceviz ve çınarın evin, çeşmenin ve tarlanın neresine dikildiğine dair kuralları aktarır ve bu kuralların gölge, yaprak ve kök açısından gerekçelerini değerlendirir.
- M09-D08Çit ve sınır bitkileriYayında
Bahçe sınırına dikilen nar, alıç, kuşburnu ve böğürtlen gibi bitkilerin koruma, meyve ve yaban hayatı işlevlerini açıklar.
- M09-D09Zeytinlikte ara ekimYayında
Genç zeytinlik aralarına baklagil, tahıl ya da sebze ekme geleneğini aktarır ve ara ekimin ağaç gelişimi ve toprak üzerindeki etkisine dair bulguları değerlendirir.