İçeriğe geç

Bölüm IV · Bitki komşulukları: gelenek ne der · Modül 10

Yasak komşular

Tümü yayında

Gelenek yalnız dostluk değil küslük de anlatır: cevizin altına bir şey ekilmez, fasulye soğanla küstür, domates patatesin yerine ekilmez. Bu modül yan yana ya da ardışık gelmemesi söylenen bitkileri derler ve her yasağın arkasındaki gerekçeyi kimyasal etki, rekabet, ortak hastalık ve toprak yorgunluğu olarak ayırır. Kimi yasak iki bin yıllık bir gözlemin doğrulanmış hâlidir, kimi yalnızca tekrar edilerek yerleşmiştir.

Gelenek merceği. Bir tarım geleneğinin kendi kaynağında ne söylediği. Aktarılır, doğrulanmaz; her derste yanına bugün tarlada ne ölçüldüğü konur.

Bu modülün sonunda

  • Yasak komşu kurallarını söylenişleri ve ilk kayıtlarıyla derler.
  • Her yasağın gerekçesini kimyasal etki, rekabet, ortak hastalık ya da toprak yorgunluğu olarak ayırır.
  • Ceviz ve juglon örneğinde bir kuralın hangi koşulda doğru olduğunu açıklar.
  • Aynı ürünü aynı yere ekmenin sorunlarını açıklar.

Dersler

  1. M10-D01Cevizin altına bir şey ekilmezYayında

    Cevizin dibinde bitki yetişmediği inancını eski kaynaklardaki kayıtlarından aktarır ve juglon maddesinin hangi ceviz türlerinde ve hangi bitkilerde etkili olduğunu açıklar.

  2. M10-D02Fasulye ile soğan küsYayında

    Baklagillerin soğan ve sarımsak yanında gelişmediği kuralını aktarır ve bu kuralı destekleyen ya da desteklemeyen deneme bulgularını değerlendirir.

  3. M10-D03Domates ile patatesYayında

    Domates ve patatesi yan yana ya da ardışık ekmeme kuralını aynı aileden olmaları ve ortak hastalıkları üzerinden açıklar.

  4. M10-D04Rezene ve yalnız ekilen bitkilerYayında

    Rezenenin bostanda yalnız ekilmesi gerektiği kuralını aktarır ve bu kuralın kaynağını ve sınanma durumunu araştırır.

  5. M10-D05Aynı yere aynı ürünYayında

    Aynı ürünü aynı tarlaya üst üste ekmenin verim kaybını hastalık birikimi, toprak yorgunluğu ve kök salgıları üzerinden açıklar ve meyve ağaçlarında yeniden dikim sorununu tanıtır.

  6. M10-D06Okaliptüs, çam ve kuru toprakYayında

    Okaliptüs ve çam altında bitki örtüsünün zayıf kalmasını su rekabeti, yaprak döküntüsü ve kimyasal etki üzerinden açıklar ve kimyasal etki iddiasının ne kadar desteklendiğini değerlendirir.

Bu sayfa hakkında ne düşünüyorsun?