Yas üzerine bugün söylenenlerin çoğu yirminci yüzyılın birkaç metninden doğdu: Freud’un yas çalışması, Lindemann’ın akut yas gözlemi, Bowlby’nin ayrılık evreleri, Parkes’in dulluk araştırması ve Kübler-Ross’un ölmekte olanlarla seminerleri. Bu modül her birini kendi sorusu ve yöntemiyle okur, sonra bugünkü araştırmanın neyi koruyup neyi bıraktığını gösterir.
Aile dizimine değdiği yer. Aile Dizimi Akademisi’nin «Yasın çeşitliliği ve beş aşama miti» dersi Kübler-Ross’u ve aşama modelinin sınanmasını kısaca anlatır; burada kitabın kendisi, aşamaların nasıl kalıplaştığı ve yas tutana etkisi derinleştirilir.
Bu modülün sonunda
- Beş kurucu metnin her birinin hangi soruya cevap aradığını ve hangi yöntemle çalıştığını söyler.
- Bowlby’nin ayrılık evreleri ile Kübler-Ross’un aşamaları arasındaki farkı açıklar.
- Aşama modellerinin yas tutana nasıl zarar verebildiğini bir örnekle gösterir.
Dersler
- M02-D01Freud ve yas çalışmasıProgramda
Freud’un 1917 makalesindeki yas çalışması fikrinin sonraki yas kuramlarına nasıl miras kaldığını ve bugün hangi yanının tartışıldığını açıklar.
Yas çalışmasının mirası · Bağı çözmek fikri · Bugünkü itiraz
Kaynak: Freud 1917 · Wortman 1989 · Klass 1996
Psikanaliz Akademisi: Yas ve Melankoli
Psikanaliz Akademisi: Yas araştırması Freud'a ne diyor
- M02-D02Lindemann ve akut yasın belirtileriProgramda
Lindemann’ın 1944’te Boston’daki gece kulübü yangınının ardından kaydettiği akut yas belirtilerini sıralar ve bu gözlemin yöntemsel sınırlarını değerlendirir.
Bedensel sıkıntı, ölüyle meşguliyet, suçluluk · Önceden yas kavramının doğuşu · Tek kliniğin gözlemi
Kaynak: Lindemann 1944 · Parkes 1972
- M02-D03Bowlby: ayrılık ve kayıpProgramda
Bowlby’nin uyuşma, özlem ve arama, dağılma ve umutsuzluk, yeniden örgütlenme evrelerini bağlanma kuramına bağlar ve evrelerin sıralı bir takvim olmadığını gösterir.
Kayıp bir bağlanma olayı olarak · Evreler ve iç içe geçmeleri · Arama davranışı
Kaynak: Bowlby 1961 · Bowlby 1980 · Shaver 2008
Aile Dizimi’nde: K1-M08-D01 Bağlanma: Güvenli Üs ve Yakınlık Sistemi
Kardeş akademide: Bağlanma Kuramı Akademisi, Modül 8: Kayıp, yas ve travma
- M02-D04Parkes ve yetişkin yasının araştırılmasıProgramda
Parkes’in Londra’daki dul kadınlarla yaptığı izlem çalışmasının yas araştırmasına getirdiği yöntemi ve psikososyal geçiş kavramını açıklar.
Dulluk izlem çalışmaları · Psikososyal geçiş · Yasın varsayım dünyasına etkisi
Kaynak: Parkes 1972 · Parkes 1983
- M02-D05Kübler-Ross ve beş aşamanın yanlış kullanımıProgramda
Kübler-Ross’un ölmekte olan hastalarla yazdığı kitabın gerçekte neyi anlattığını özetler ve beş aşamanın yas tutanlara bir takvim olarak dayatılmasının zararını kaynaklarla gösterir.
Kitabın konusu: ölmekte olan hasta · Aşamaların kalıplaşması · Sınama ve meslek uyarısı
Kaynak: Kübler-Ross 1969 · Kübler-Ross 2005 · Corr 1993 · Maciejewski 2007 · Stroebe 2017
Aile Dizimi’nde: K1-M13-D01 Yasın Çeşitliliği ve Beş Aşama Miti
Temel Psikoloji Akademisi: Ölüm ve anlam