Otoimmün hastalıklarda bağışıklık sistemi bedenin kendi dokusuna yönelir; stresin bu sürece katkısı çok konuşulur, az ölçülür. Son yıllarda büyük kayıt çalışmaları travma sonrası stres bozukluğu ile otoimmün hastalık riski arasında bir ilişki bildirdi. Bu modül bu bulguları, hastalık alevlenmelerine dair kanıtı ve «bedenin kendine saldırması» metaforunun sakıncasını öğretir.
Organ sistemleri. Her organda aynı soru: ruh hâli burada neden mi, risk mi, tetik mi, seyri mi etkiliyor, yoksa hastalığın sonucu mu? Her ders bir kırmızı bayrak bölümü taşır: hangi belirtide psikolojik bir açıklama aranmadan önce hekime gidilir.
Bu modülün sonunda
- Otoimmün hastalıklarda stresin risk etkeni ve alevlenme tetikleyicisi olarak kanıtını ayırır.
- Stresle ilişkili bozukluklar ile otoimmün hastalık arasındaki ilişkiye dair kayıt çalışmalarını anlatır.
- Romatoid artrit ve multipl sklerozda stresin payına dair bulguları açıklar.
- Otoimmün hastalığı kişinin kendine yönelik bir duygusuna bağlayan metaforları düzeltir.
Dersler
- M29-D01Otoimmünite nedirProgramda
Bağışıklık sisteminin kendi dokuya yönelmesini ve otoimmün hastalıkların gelişiminde genetik, çevre ve hormonların payını açıklar.
- M29-D02Travma ve otoimmün hastalık riskiProgramda
Stresle ilişkili bozukluk tanısı alan kişilerde otoimmün hastalık sıklığını inceleyen kayıt çalışmalarını ve yorum sınırlarını aktarır.
- M29-D03Romatoid artritProgramda
Romatoid artritte stresin alevlenmelerle ilişkisine dair bulguları ve hastalığın yarattığı ağrı ve çökkünlüğü ayırır.
- M29-D04Multipl sklerozProgramda
Multipl sklerozda stresli yaşam olaylarının yeni ataklarla ilişkisini inceleyen çalışmaları ve stres yönetimi denemelerini değerlendirir.
- M29-D05Lupus ve tiroitProgramda
Lupus ve otoimmün tiroit hastalıklarında stresin payına dair kanıtın sınırlılığını ve bu hastalıkların ruh hâlini doğrudan etkileyebildiğini açıklar.
- M29-D06Kendine saldırma metaforuProgramda
«Beden kendine saldırıyor, sen de kendine kızıyorsun» türünden metaforların kanıtsızlığını ve hastaya etkisini gösterir.
- M29-D07Süreğen hastalıkla yaşamın yüküProgramda
Otoimmün hastalıklarda yorgunluk, belirsizlik ve tedavi yükünün ruh hâline etkisini ve bu etkinin seyri nasıl değiştirdiğini anlatır.