Oidipus kompleksi Freud'un en ünlü ve en çok tartışılan kavramıdır: çocuğun bir ebeveyne yönelen arzusu, ötekine duyduğu rekabet ve yasanın kabulü. Sinema bu üçgeni babası ile çatışan oğullarda, annesine bağlı kalan erkeklerde ve babasının sırrını arayan kızlarda tekrar tekrar kurar. Modül Kanada'dan Türkiye'ye, İtalya'dan Kore'ye Oidipal okumayı uygular ve her şeyi bu üçgene indiren okumanın neyi kaçırdığını sorar.
Psikanaliz merceği. Bir kuramın filmi nasıl okuduğu. Okuma bir yorumdur, bulgu değil: her derste kimin yorumu olduğu söylenir ve en az bir karşı okuma verilir.
Bu modülün sonunda
- Oidipus kompleksinin arzu, rekabet ve yasa bileşenlerini bir film anlatısında adlandırır.
- Baba ile oğul, anne ile oğul ve baba ile kız ilişkilerinde Oidipal okumayı karşılaştırır.
- İlksel sahne kavramını bir film sahnesine uygular ve sınırını gösterir.
- Bir anlatıyı Oidipal üçgene indirgeyen okumanın kaçırdığı toplumsal ve tarihsel bağlamı gösterir.
Dersler
- M09-D01Mitten perdeye: OidipusYayında
Edipo re'nin mit uyarlaması ile Incendies'in çağdaş aile sırrını karşılaştırarak Oidipus anlatısının bilme, kör olma ve kader motiflerini adlandırır.
Filmler: Edipo re (Pier Paolo Pasolini, 1967) · Incendies (Denis Villeneuve, 2010)
- M09-D02Babaya karşı oğulYayında
Sürü'deki Şivan'ın babasıyla çatışmasını ve Rebel Without a Cause'daki zayıf baba figürünü okuyarak baba ile oğul arasındaki rekabetin töre ve aile düzeniyle nasıl iç içe geçtiğini gösterir.
Filmler: Sürü (Zeki Ökten, 1978) · Rebel Without a Cause (Nicholas Ray, 1955)
- M09-D03Anne ve oğulYayında
J'ai tué ma mère ile Beau Is Afraid'deki anne ve oğul bağını karşılaştırarak ayrılamamanın öfke ve suçluluk olarak nasıl dışa vurulduğunu okur.
Filmler: J'ai tué ma mère (Xavier Dolan, 2009) · Beau Is Afraid (Ari Aster, 2023)
- M09-D04İlksel sahneYayında
Blue Velvet'teki dolap sahnesi ile Valerie a týden divů'deki gözetlenen yetişkin dünyasını ilksel sahne kavramıyla okur ve bu okumanın filmin kendi şiirselliğini nerede daralttığını adlandırır.
Filmler: Mavi Kadife (David Lynch, 1986) · Valerie a týden divů (Jaromil Jireš, 1970)
- M09-D05Kız ve babanın sırrıYayında
El sur'daki kızın babasının geçmişini araması ile Chinatown'daki babanın gücünü karşılaştırarak kız çocuğu ve baba ilişkisine Oidipal okumanın ne getirdiğini ve ölçülü dille nerede durduğunu gösterir.
Filmler: El sur (Víctor Erice, 1983) · Çin Mahallesi (Roman Polanski, 1974)
- M09-D06Babanın düşüşü, babanın arayışıYayında
Bisiklet Hırsızları'ndaki oğlunun gözü önünde küçülen baba ile Central do Brasil'deki baba arayışını karşılaştırarak idealleştirilmiş babanın kaybını ve yerine konanı okur.
Filmler: Bisiklet Hırsızları (Vittorio De Sica, 1948) · Central do Brasil (Walter Salles, 1998)
- M09-D07Üvey baba ve ikame figürlerProgramda
Fanny och Alexander'daki üvey baba ile The Graduate'teki yaşça büyük sevgiliyi Oidipal üçgenin yerine geçen figürler olarak okur ve suçluluk temasını adlandırır.
Filmler: Fanny ve Alexander (Ingmar Bergman, 1982) · The Graduate (Mike Nichols, 1967)
- M09-D08Oidipal okuma ne zaman fazla gelirProgramda
Oldboy'un açık Oidipal kurgusu ile Les Quatre Cents Coups'nun toplumsal anlatısını karşılaştırarak her aile çatışmasını Oidipus'a bağlayan okumanın sınırını gerekçelendirir.
Filmler: Oldboy (Park Chan-wook, 2003) · 400 Darbe (François Truffaut, 1959)