Düşünceyi geliştirme yolları

Anlatım biçimi "nasıl anlatıldığını", düşünceyi geliştirme yolu ise "düşüncenin neyle desteklendiğini" sorar. İkisini karıştırmamak, iki farklı soru tipini birden kazandırır.

Tanımlama, örnekleme, karşılaştırma, tanık gösterme, sayısal verilerden yararlanma, benzetme ve somutlamayı tanımak.

Tanımlama: bir kavramın ne olduğunu söyler ("… denir", "… -dır"). Örnekleme: düşünceyi somut bir örnekle destekler ("örneğin, mesela"). Karşılaştırma: iki varlığın benzer ya da farklı yönlerini gösterir ("-e göre, daha, oysa"). Tanık gösterme (alıntı): tanınmış bir kişinin sözünü kanıt olarak kullanır. Sayısal veri: istatistik ve yüzdeyle destekler. Benzetme: bir kavramı başka bir şeye benzeterek açıklar. Somutlama: soyut bir kavramı somut bir görüntüyle anlatır. Bir paragrafta birden fazla yol olabilir; sorular çoğunlukla "yararlanılmamıştır" biçimindedir.

"Göç, insanların bir yerden başka bir yere yerleşmek amacıyla yer değiştirmesidir. Türkiye'de 1950'de nüfusun yaklaşık dörtte biri kentlerde yaşarken bugün bu oran yüzde 90'ı aşıyor. Nitekim bir sosyolog, kentleşmeyi 'yüzyılın sessiz devrimi' olarak nitelendirmiştir." Çözüm: İlk cümle tanımlama, ikinci cümle sayısal verilerden yararlanma, üçüncü cümle tanık gösterme. Karşılaştırma ve örnekleme kullanılmamıştır.

Her "gibi" sözcüğünü benzetme sanmak ("elma, armut gibi meyveler" örneklemedir); iki kavram geçti diye karşılaştırma seçmek.

5 soru, 5 dakika.