Anlatımın özellikleri

"Bu parçanın anlatımıyla ilgili hangisi söylenemez?" sorularında seçenekler aynı terimlerden oluşur: akıcılık, yalınlık, duruluk, özgünlük, nesnellik. Terimleri kesin tanımlarıyla bilmek yeter.

Anlatım özelliklerini tanımlamak ve bir paragrafta tespit etmek.

Akıcılık: metin takılmadan, rahatça okunur; cümleler arasında geçiş doğaldır. Yalınlık: süssüz, sanatsız, gösterişsiz anlatım; söz sanatları ve gereksiz sıfatlar yoktur. Duruluk: gereksiz sözcük ve tekrar yoktur; her sözcük bir işe yarar. Özgünlük: konuya yeni bir bakış ya da alışılmamış bir anlatım getirilir. Nesnellik ve öznellik: kanıtlanabilir yargılar nesnel, kişisel yargılar özneldir. Açıklık: tek anlama gelen, kolay anlaşılan anlatım. Samimiyet (içtenlik): yazarın okurla sohbet eder gibi yazması; "biz" dili, konuşma dili ifadeleri. Coşku (lirizm): duyguların yoğun biçimde yansıtılması.

"Yazar, bu romanında sözü hiç dolandırmıyor. Cümleleri kısa ve süssüz; tek bir gereksiz sözcük bulmak zor." Çözüm: "Süssüz" yalınlığı, "gereksiz sözcük yok" duruluğu anlatır. Özgünlükten söz edilmemiştir.

Yalınlık ile duruluğu karıştırmak: süsleme yoksa yalın, fazlalık yoksa durudur; bir metin süslü ama duru olabilir.

5 soru, 5 dakika.