Sanat terapisi bir meslek olarak yirminci yüzyılın ortasında doğdu, ama hastaların yaptığı resimlere ilgi daha eskidir. Modül on dokuzuncu yüzyıl akıl hastanelerinden Prinzhorn koleksiyonuna, art brut kavramından Nazi döneminin bu yapıtlara ve onları yapanlara yönelik şiddetine, psikanalizin imgeye bakışına ve çocuk sanatının keşfine uzanan öncül tarihi okur.
Kuram merceği. Bir yaklaşımın, kurucunun ya da kavramın ne söylediği. Aktarılır; bir kuramın ünlü olması onu sınanmış yapmaz.
Bu modülün sonunda
- Akıl hastanesi sanatına ilginin tıbbi, estetik ve siyasi kollarını ayırır.
- Prinzhorn koleksiyonunun ve art brut kavramının alanın tarihindeki yerini açıklar.
- Nazi döneminde bu yapıtların ve yapanların başına gelenleri tarihsel kayıtla anlatır.
- Freud ve Jung’un imgeye bakışının ve çocuk sanatının keşfinin sanat terapisine aktardıklarını açıklar.
Dersler
- M06-D01Akıl hastanesinde yapılan resimlerProgramda
On dokuzuncu yüzyıl akıl hastanesi hekimlerinin hastaların resimlerini önce tanı belirtisi olarak topladığını açıklar ve bu bakışın imgeyi kişiden koparan yönünü sonraki terapi anlayışıyla karşılaştırır.
- M06-D02Prinzhorn koleksiyonuProgramda
Hans Prinzhorn’un Heidelberg’de derlediği koleksiyonu ve 1922 tarihli kitabını tanıtır ve hasta yapıtlarını tanı belgesi yerine yaratıcı ifade olarak ele almasının o dönem için ne değiştirdiğini açıklar.
- M06-D03Art brut ve dışarıdan sanatProgramda
Jean Dubuffet’nin art brut kavramını ve sonradan yaygınlaşan dışarıdan sanat (outsider art) adlandırmasını açıklar ve bu kavramların hasta yapıtını sanat piyasasına taşırken hangi etik soruları doğurduğunu değerlendirir.
- M06-D04Yozlaşmış sanat ve öldürülen sanatçılarProgramda
Nazi döneminin yozlaşmış sanat sergisinde hasta yapıtlarının modern sanatı aşağılamak için nasıl kullanıldığını ve Prinzhorn koleksiyonundaki bazı sanatçıların ötanazi programında öldürüldüğünü tarihsel kayıtla anlatır.
- M06-D05Freud ve imgeProgramda
Freud’un rüyanın çoğunlukla görsel imgelerle yaşandığına ve imgenin bilinçdışı içeriği örtük biçimde taşıdığına dair görüşlerini açıklar ve bu görüşlerin sonraki sanat psikoterapisine nasıl aktarıldığını gösterir.
- M06-D06Jung ve imgeProgramda
Jung’un kendi iç imgelerini resimleyerek ve mandala çizerek çalıştığını ve hastalarını da resim yapmaya yönelttiğini açıklar ve bu pratiğin sanat terapisinin öncülleri arasındaki yerini değerlendirir.
- M06-D07Çocuk sanatının keşfiProgramda
Franz Cizek’in Viyana’daki çocuk sanatı sınıflarını ve çocuğun kendiliğinden resmini yetişkin ölçütleriyle düzeltmeden bırakma fikrini açıklar ve bu fikrin sanat eğitimi ile sanat terapisine ayrı ayrı nasıl aktarıldığını gösterir.
- M06-D08Sanatoryumlar ve uzun hastalıkProgramda
Verem sanatoryumlarında aylarca yatan hastaların resim yapmasının sanat terapisi adının doğduğu bağlam olduğunu açıklar ve uzun hastalığın, bekleyişin ve hareketsizliğin sanat yapımına neden yer açtığını değerlendirir.