DELE C2: üç bölüm ve 20 puan eşiği

Kanca

Selin'in DELE C2 not belgesinde üç satır var. Yazılı bölümden 30 puan almış, sözlüden 28. Okuma ve dinlemeyi birleştiren ilk bölümden ise 19,87. Üçünü topladığında 77,87 ediyor, yine de belgenin altında «No apto» yazıyor. 100 üzerinden 78'e yakın bir puanla nasıl kalınır?

Cevap C2'nin geçme kuralında: bu seviyede toplam puan eşiği yok, her bölümün kendi eşiği var. Bu derste üç bölümü, uzun yazma görevlerini ve resmî kaynakların birbirini tutmadığı iki noktayı göreceksin.

Anlatım

Dört değil üç bölüm

A1'den C1'e kadar DELE dört bölümle çalışır ve her bölüm 25 puandır. C2 bu düzeni bozar: üç bölüm vardır ve puanlar 33,33 + 33,33 + 33,34 = 100 diye dağılır. Bölümlerin resmî adları şunlardır:

İlk iki bölüm resmî DELE tarihinde yapılır; sözlü bölüm hemen önceki ya da sonraki bir güne de konabilir. Sürelerin toplamı 275 dakikadır; bu resmî bir rakam değil, tablodan yapılmış bir toplamdır ve sözlü hazırlığı içermez.

C1'de «uso de la lengua» (dil kullanımı) anlama bölümlerinin içine yerleşmişti; C2'de okuma ve dinleme de aynı bölümde toplanır ve tek puan alır. Adlardaki «mediación» C1 ve C2'ye özgüdür.

Birinci bölüm: 52 madde, tek puan

İlk bölüm 52 maddeden oluşur ve maddeler görevlere 12, 6, 8, 5, 7, 6, 8 diye dağılır. Web sayfası başlıkta «6 tareas» yazıp altında yedi görev sıralıyor; rehber açıkça «siete tareas» dediği için yedi esas alınmalı. İlk üç görev okumadır: boşluğa en uygun sözcüğü seçmek, parçalardan bir metni yeniden kurmak, bilimsel konferans özetlerini ifadelerle eşleştirmek. Kalan dördü dinlemedir: bir monolog, bir sohbet, bir röportaj ve deyimlerle dolu sekiz kısa konuşma.

Doğru cevap 1, yanlış 0 puan alır; yanlış cevap puan götürmez. Ham puan şu formülle 33,33'lük ölçeğe çevrilir: doğru sayısı × 33,33 / 52. Hesap: 31 doğru 19,87 eder, 32 doğru 20,51. Yani eşiği geçmek için 52 maddenin en az 32'sini bilmen gerekir.

Birleşik bölümün bir sonucu daha var: okumada güçlü, dinlemede zayıf bir aday açığını aynı bölümün içinde kapatabilir, ama bu fazlayı yazılı bölüme taşıyamaz. Girdi metinlerinde her bölümde en az üç İspanyolca değişkesi bulunur; sen ise tutarlı kullandığın her yaygın değişkeyle yazıp konuşabilirsin.

İkinci bölüm: 150 dakikada 800–950 kelime

Yazılı bölüm C2'nin en uzun bölümüdür. Üç görevde toplam 800 ile 950 kelime yazarsın ve görevlerin ağırlığı eşit değildir.

Birinci görevde dinlediğin ve okuduğun kaynaklardan durumun gerektirdiği bilgiyi seçip tek bir metinde birleştirirsin: okur mektubu, e-posta, rapor, deneme. İkinci görevde dağınık notları tutanağa, rapora ya da resmî bir e-postaya dönüştürürsün; üçüncüde bir grafikten ya da kısa bir metinden resmî bir metin çıkarırsın. Görev adları kaynağa göre değişir: web sayfası ikinci görevi «Reelaboración de un texto», rehber «Mediación escrita» diye anar.

Her metni bağımsız iki değerlendirici okur, notların ortalaması alınır. Dört ölçüt vardır: Cohesión y coherencia (bağlılık ve tutarlılık), Corrección (doğruluk), Alcance (dil yelpazesi) ve görevin yerine getirilmesi (Mediación y cumplimiento de la tarea). İlk üçü %22, sonuncusu %34 ağırlık taşır. Her ölçüte 0–3 puan verilir; 2, C2 seviyesinin karşılığıdır. Rehberin örneğine göre ortalama 2 alan aday bu bölümden 22,22 puan alır.

Üçüncü bölüm: sunum, görüşme, uzlaşma

Sözlü bölüm 20 dakikadır. Birinci görevde iki konudan birini seçer, toplam 700–800 kelimelik iki üç metinle bir iki grafiği okuyup 5–6 dakikalık bir sunum yaparsın. İkinci görevde görüşmeci aynı konuda sorular sorar (5–6 dakika). Üçüncü görevde aynı konudaki iki manşeti okuyup görüşmeciyle uzlaşmaya çalışırsın (5–6 dakika); rehber buna «Conversación informal: negociación» der.

Odada iki görevli bulunur. Görüşmeci bütün sınava tek bir bütüncül puan verir (%40). Değerlendirici araya girmez; her görevi Fluidez (akıcılık), Corrección, Alcance ve Cumplimiento de la tarea ölçütleriyle ayrı puanlar (%60).

Hazırlık süresinde kaynaklar birbirini tutmuyor. C2 web sayfası ve rehberin yapı tablosu «preparación: 30 minutos» yazıyor. Aynı rehberin sözlü bölüm açıklaması ise «20 minutos de preparación previa para las tareas 1 y 2» diyor. Bu dersin önerisi: 20 dakikaya göre hazırlan, 30 dakika çıkarsa kazanç say ve kesin süreyi kayıt olduğun sınav merkezine sor.

Eşik kuralı

C2'de «Apto» almak için üç bölümün her birinden en az 20 puan almak gerekir. C1'de eşik iki bölümlük grubun toplamına bakıyordu (Ders DS.5); güçlü bir okuma aynı gruptaki zayıf yazıyı taşıyabiliyordu. C2'de bölümler arasında taşıma yoktur; Selin'in 30 puanlık yazısı bu yüzden 19,87'lik ilk bölümü kurtaramadı.

Diploma, bütün DELE diplomaları gibi süresizdir ve C2'ye alt seviye diploması olmadan kayıt olunabilir.

Türkçe ile karşılaştırma

Çoktan seçmeli sınavlarla büyüyen bir aday puanı genellikle tek sayı olarak düşünür: toplam kaç ettim? Bu alışkanlık C2'de yanıltıcıdır. Sınav üç ayrı sınav gibi davranır ve en zayıf bölüm sonucu belirler. Hazırlık planını toplam puana göre değil, en düşük bölümünü 20'nin üstüne çıkarmaya göre kurmak gerekir.

Okulda öğrenilen metin düzeni çoğu zaman giriş, gelişme ve sonuçtan oluşan genel bir kompozisyondur. C2'nin görevleri ise türü ve okuru şart koşar: belediyeye rapor, gazeteye okur mektubu, toplantı tutanağı. Tutanakta görüş bildirilmez; okur mektubunda görüş metnin omurgasıdır.

Ödev ve özet yazarken kaynaktaki cümleyi olduğu gibi aktarmak, Türkçe yazan pek çok öğrencinin güvenli bulduğu bir yoldur. Aracılık bunun tersini ister: bilgiyi okurun ihtiyacına göre seçip kendi cümlelerinle kurmak. Rehber, geçer notlu bir sözlü örnekte bile «cierta dependencia de los originales» (kaynaklara belli bir bağımlılık) diye bir çekince düşüyor.

Örnekler

Bu cümleler aracılık ve uzlaşma görevlerinde iş görür. İlk dördü yazılı bölüme, son ikisi sözlü bölümün üçüncü görevine uygundur.

İlk iki örnek kaynakları birbirine bağlar; «si bien» (gerçi), «aunque»nun daha resmî bir eşidir. Üçüncüsü veriyi yorumlarken sınır çizer, dördüncüsü resmî bir metni açar. Son ikisi karşı görüşü kabul edip yeni bir öneriye geçer.

Örnek diyalog

Sözlü bölümün üçüncü görevi. Kerem'in okuduğu manşetlerden biri şehir merkezinin araçlara kapanacağını duyuruyor, öteki esnafın kaygısını yazıyor; sınav görevlisi bu canlandırmada karşı görüşü savunuyor.

Kerem görüşünü bırakmadan karşı tarafın gerekçesini adlandırıyor: «no es ninguna tontería», «es un argumento de peso». Uzlaşmayı bir öneriyle kuruyor; «¿Y si probáramos…?» kalıbındaki geçmiş zaman dilek kipi (imperfecto de subjuntivo) öneriyi kibar ve açık uçlu kılar. Rehberin bu görevde aradığı da budur.

Sık yapılan hatalar

Mini alıştırma

Cevaplar

1. «No apto.» Toplam 72,90 olsa da ikinci bölüm 20'nin altında kaldı; C2'de her bölüm ayrı değerlendirilir.
2. 30 × 33,33 / 52 ≈ 19,23 puan. Eşik geçilmez; en az 32 doğru gerekir.
3. Örnek cevap: «Según se desprende de la intervención del ponente, el problema no reside tanto en la falta de dinero como en su reparto.» Alıntı kalktı, söz yeniden kuruldu.

Özet kartı

1. C2 üç bölümdür: 33,33 + 33,33 + 33,34 = 100 puan.
2. Birinci bölüm: okuma + dinleme + dil kullanımı, 105 dakika, 52 madde, 7 görev (web başlığında 6).
3. Yazılı: 150 dakika, 800–950 kelime; 400–450 / 200–250 / 200–250, ağırlık %42 / %25 / %33.
4. Sözlü: 20 dakika; hazırlık web'de 30, rehberin bir yerinde 20 dakika.
5. Her bölümde en az 20 puan; bölümler arası taşıma yok.
6. Aracılık: okur için seç, kendi cümlenle kur.

Sonraki derse köprü

DELE C2 tek bir seviyeyi sınar, sonucu «Apto» ya da «No apto»dur. Sıradaki ders başka bir mantıkla çalışan SIELE'yi ele alıyor: dört bölümün hepsine girilen SIELE Global ile yalnız bazı bölümlerden oluşan S1–S5 modalitelerini ayıracak, her bölümün puanını resmî tabloyla bir MCER seviyesine çevireceksin.