Önce özete göz atDersin sonundaki özet, okumaya başlamadan önce yol haritası olarak.
- Okuma 70 dk, dinleme 40 dk, yazma 60 dk, konuşma 15 dk + 15 dk hazırlık; her bölüm 25 puan.
- Okuma ve dinleme beşer görev, otuzar madde; yanlış puan götürmez, ses iki kez çalar.
- Yazma: bir metne cevap (100–120 kelime) ve iki seçenekli kompozisyon (130–150 kelime).
- Konuşma: sunum, sohbet, fotoğraf, canlandırma; hazırlık yalnız ilk ikisi için.
- Yazma ölçütleri türe uygunluk, tutarlılık, doğruluk, kapsam; konuşmada türe uygunluğun yerinde akıcılık.
- Kategori başına 0–3, 2 puan B1; bütüncül yüzde 40, analitik yüzde 60.
- Her iki grupta da en az 30 puan gerekir.
Kanca
Burak, B1 sözlü sınavının hazırlık odasına girerken bir arkadaşının öğüdünü düşünüyor: «Fotoğrafı önceden çalış, en zor kısım o.» On beş dakikayı fotoğrafı betimleyecek cümlelere ayırmayı planlıyor. Oysa B1'de hazırlık süresi yalnız ilk iki konuşma görevi içindir; fotoğraf görevi hazırlanmaz.
Bu derste B1 sınavını bölüm bölüm açıyoruz: hangi bölüm kaç dakika sürer, hangi görev ne ister, değerlendirici hangi ölçütlere bakar. Sonunda Burak'ın o on beş dakikayı nasıl kullanması gerektiğini bileceksin.
Anlatım
Sınavın iskeleti
Instituto Cervantes'e göre B1 diploması, adayın iş, okul ve gündelik hayattaki bilinen konularda sözlü ve yazılı metinlerin ana noktalarını anladığını gösterir. Aday ayrıca deneyim, plan, dilek ve görüş anlatan basit, tutarlı metinler üretebilmelidir. Sınav dört bölümdür:
| Bölüm (prueba) | Süre | Görev | Madde | Puan |
|---|---|---|---|---|
| Okuduğunu anlama (Comprensión de lectura) | 70 dk | 5 | 30 | 25 |
| Dinlediğini anlama (Comprensión auditiva) | 40 dk | 5 | 30 | 25 |
| Yazılı anlatım ve etkileşim (Expresión e interacción escritas) | 60 dk | 2 | — | 25 |
| Sözlü anlatım ve etkileşim (Expresión e interacción orales) | 15 dk + 15 dk hazırlık | 4 | — | 25 |
Resmî sayfa toplam süreyi tek rakamla vermez; bölüm sürelerini topladığımızda 185 dakika ve ayrıca 15 dakikalık sözlü hazırlık çıkar. İlk üç bölüm resmî DELE tarihinde yapılır. Sözlü bölüm aynı gün ya da resmî tarihin hemen öncesindeki veya sonrasındaki bir günde olabilir.
Değişke konusunda B1 bir eşiktir. Instituto Cervantes'e göre anlama bölümlerine B1'den itibaren İspanyolcanın başlıca değişkeleri girer; kendi üretiminde ise tutarlı kullandığın her değişke geçerlidir. Bu dersin okunuşları Latin Amerika seseo'suyla yazıldı ve yaklaşıktır.
Okuma: beş görev, altışar madde
Bütün maddeler verilmiş cevaplardan seçilir: üç seçenekli çoktan seçmeli, eşleştirme, tamamlama ve boşluk doldurma. Cevaplar ayrı bir cevap kâğıdında işaretlenir.
| Görev | Ne yaparsın | Metin |
|---|---|---|
| Tarea 1 | Kişilerin söylediklerini kısa metinlerle eşleştirirsin. | İlan, duyuru, kişisel mesaj |
| Tarea 2 | Bir metne dair çoktan seçmeli soruları cevaplarsın. | Bilgilendirici metin |
| Tarea 3 | Üç metni sorularla eşleştirirsin. | Anı, gezi rehberi, haber, biyografi |
| Tarea 4 | Paragraflardaki boşluklara kısa cümleler yerleştirirsin. | Talimat, tarif, öğüt, anlatı |
| Tarea 5 | Boşluklar için doğru dilbilgisi yapısını seçersin. | Mektup ve e-posta |
Dördüncü görev metnin bağlarını ölçer: rehbere göre aday metni bağlantı öğelerinden yola çıkarak yeniden kurar. Beşinci görev doğrudan dilbilgisini sınar.
Dinleme: her ses iki kez
Dinleme de beş görev ve 30 maddedir; maddeler çoktan seçmeli ya da eşleştirmelidir. Her metin iki kez çalınır ve soruları okuman, cevabı işaretlemen için duraklar bırakılır.
| Görev | Ne dinlersin |
|---|---|
| Tarea 1 | Altı kısa monolog: reklam, mesaj, duyuru |
| Tarea 2 | Kişisel deneyim anlatan uzun bir monolog |
| Tarea 3 | Altı haberli bir radyo ya da televizyon bülteni |
| Tarea 4 | Aynı konuda anı anlatan altı kısa konuşma; eşleştirme |
| Tarea 5 | İki kişi arasında gündelik bir konuşma |
Yazma: bir cevap, bir kompozisyon
Yazma bölümü 60 dakikadır. Birinci görev bir etkileşimdir (interacción escrita): kısa bir metni okur, ona cevap olarak bir mektup ya da forum, e-posta veya blog mesajı yazarsın; uzunluk 100–120 kelime. İkinci görev bir anlatımdır (expresión escrita): bir dergi, blog ya da sosyal ağ haberinden yola çıkarak kompozisyon, günlük sayfası ya da biyografi yazarsın. Bu görevde iki seçenekten birini seçersin; metin kişisel görüş ister ve 130–150 kelimedir.
Kelime aralığının çok altında kalmanın açık bir bedeli var. Rehberdeki ölçekte en alt bant, birinci görevde 70, ikinci görevde 90 kelimeden kısa metinleri kapsar.
Konuşma: dört görev, iki görevli
Sözlü bölüm 15 dakikadır ve öncesinde 15 dakikalık hazırlık verilir; bu süre yalnız birinci ve ikinci görev içindir. Hazırlıkta not ya da şema yazabilir, sınavda ona bakabilirsin. Odada iki görevli bulunur: görüşmeci soruları sorar, değerlendirici puan verir ve konuşmaya karışmaz.
| Görev | Süre | Hazırlanır mı | İçerik |
|---|---|---|---|
| Tarea 1 · Kısa sunum | 2–3 dk | Evet | İki seçenekten biri: bir konu ya da manşet ve yönlendirici sorular |
| Tarea 2 · Sohbet | 3–4 dk | Evet | Birinci görevin konusu; görüşün ve deneyimin sorulur |
| Tarea 3 · Fotoğraf | 2–3 dk | Hayır | İki fotoğraftan biri; sorular fotoğrafı senin çevrene bağlar |
| Tarea 4 · Canlandırma | 2–3 dk | Hayır | Aynı fotoğraftan gündelik bir durum |
Dördüncü görevin durumları gündelik ihtiyaçlardan gelir: bir ürünü iade etmek, şikâyet etmek, randevu almak, bilgi istemek, arkadaşlarla buluşma ayarlamak.
Puanlama ve ölçütler
Anlama bölümlerinde doğru cevap 1, yanlış cevap 0 puandır; yanlış puan götürmez. Doğru sayısı 25'lik ölçeğe çevrilir: doğru × 25 / madde sayısı. Rehberin örneğinde 30 maddeden 20'sini bilen aday 16,67 alır.
Yazma ve konuşmada değerlendiriciler her kategoriye 0–3 puan verir. 2 puan B1'in karşılığıdır, 3 seviyenin rahatça aşıldığını, 1 ulaşılmadığını gösterir. İki bölümde de bütüncül puan sonucun yüzde 40'ı, analitik puan yüzde 60'ıdır.
Yazmanın analitik kategorileri türe uygunluk (adecuación al género discursivo), tutarlılık (coherencia), doğruluk (corrección) ve kapsamdır (alcance). Türe uygunluk metnin bağlama ve muhataba uyup uymadığına bakar; rehberin 2 puanlık tanımı mektupta açılış ve kapanışı, selamlama ve vedalaşma kalıplarını açıkça anar. Kapsam, sözcük dağarcığının konuya ve duruma yetmesidir.
Konuşmada türe uygunluğun yerini akıcılık (fluidez) alır; öteki kategoriler aynıdır. Analitik puan iki kez verilir: biri ilk iki görev, öteki son iki görev için, her biri yüzde 50 ağırlıkla.
Sonuç «Apto» ya da «No apto»dur. Ders DS.2'deki grup kuralı burada da geçerlidir: okuma ile yazma birinci grubu, dinleme ile konuşma ikinci grubu oluşturur ve her grupta en az 30 puan gerekir.
Türkçe ile karşılaştırma
Türkçe konuşan bir aday mektup yazarken çoğu zaman doğrudan konuya girer ya da «Merhaba» deyip hemen anlatmaya geçer. Türkçe mesajlaşmada bu doğaldır. B1'in birinci yazma görevi ise bir mektup ya da mesajdır ve türe uygunluk ölçütü selamlamayı, açılışı, kapanışı arar. «Querida Marta» ile başlayıp «Un abrazo» ile bitirmek süs değil, puanlanan bir özelliktir; resmî metinde de Türkçedeki «Sayın…» ve «Saygılarımla» düzeninin İspanyolca karşılıkları beklenir.
Türkçede ekleri zincirleyerek uzun bir cümle kurmak kolaydır: «Hava güzel olduğu için ve Selin de geldiğinden parka gittik.» İspanyolcada bu bağları ayrı kelimeler taşır: «porque», «además», «por eso». Tutarlılık ölçütü tam da bunlara bakar; rehberin 2 puanlık tanımı «primero», «luego», «después» gibi sıralayıcıları ve «por eso», «pero», «porque» gibi bağlaçları sayar. Türkçe düşünüp çevirdiğinde bağlar eklerin içinde kalır ve İspanyolca metin bağlaçsız görünür.
Çoktan seçmeli sınav alışkanlığı da işe karışır. Bazı sınavlarda emin olmadığın soruyu boş bırakmak bir stratejidir; DELE'de yanlış puan götürmediği için boş madde yalnız kayıptır. Konuşmada da Türkçe konuşanlar çoğu zaman kısa ve kesin cevap verir: «Evet, severim.» B1'in tutarlılık ölçütü ise cevabın gerekçeyle uzamasını ister: «Sí, me gusta, es que…».
Örnekler
İlk iki örnek ile sonuncusu gayriresmî bir mektubun açılışı, giriş cümlesi ve kapanışıdır; altıncı örnek kapanışı resmî kayıtta yapar. Üçüncü örnek ikinci yazma görevinin ve sunumun istediği görüş dilidir, dördüncü ve beşinci örnekler fotoğraf görevine uyar. Sondaki «guste» Ders B1.6'daki dilek kipidir; onu doğal yerinde kullanmak kapsam ve doğruluk puanına katkı verir.
Örnek diyalog
Sözlü sınav odası. Burak sunumunu ve sohbeti bitirdi; görüşmeci üçüncü göreve geçiyor, değerlendirici sessizce not alıyor.
Görüşmecinin «¿Y a usted le gusta…?» sorusu fotoğrafı Burak'ın kendi hayatına taşıyor; rehber üçüncü görevdeki soruların bunu yapacağını söyler. Burak kısa bir «No» ile yetinmiyor, cevabını «es que» ve «aunque» ile gerekçelendiriyor. Dördüncü görevde aynı fotoğraf bir iade durumuna dönüşüyor ve kibar istek biçimleri «quería» ile «¿podría…?» devreye giriyor.
Sık yapılan hatalar
Yaygın yanlışHazırlık süresini fotoğrafa harcamak
— Aday on beş dakikayı üçüncü göreve ayırır. Doğrusu: hazırlık yalnız ilk iki görev içindir; sunumun şemasını çıkar, sohbette gelebilecek görüş ve deneyim sorularına not al.
Yaygın yanlışMektubu açılışsız ya da kapanışsız yazmak
— Metin doğrudan «El sábado fui al concierto…» diye başlar, imzasız biter. Doğrusu: türe uygunluk açılış ve kapanış kalıplarını arar; «Querida Marta», «Un abrazo» ya da resmî kayıtta «Atentamente» yerinde olmalı.
Yaygın yanlışOkuma ya da dinlemede boş bırakmak
— Emin olunmayan madde atlanır. Doğrusu: yanlış cevap puan götürmez; her maddeyi işaretle.
Mini alıştırma
Cevaplar
- Okuma 24 × 25 / 30 = 20; dinleme 15 × 25 / 30 = 12,5.
- Toplam 71, sonuç «No apto»: okuma ile yazma grubu 29'da kalıyor, eşik 30. Öteki grubun 42 puanı bunu telafi etmez.
- Hazırlanır: sunum ve sohbet. Hazırlanmaz: fotoğraf ve canlandırma.
- (a) Dinleme, üçüncü görev. (b) Okuma, beşinci görev. (c) Okuma, birinci görev.
- Örnek cevap: «Querido Javier, ¡muchas gracias por la invitación!» ve «Espero verte pronto. Un abrazo.»
Özet kartı
- Okuma 70 dk, dinleme 40 dk, yazma 60 dk, konuşma 15 dk + 15 dk hazırlık; her bölüm 25 puan.
- Okuma ve dinleme beşer görev, otuzar madde; yanlış puan götürmez, ses iki kez çalar.
- Yazma: bir metne cevap (100–120 kelime) ve iki seçenekli kompozisyon (130–150 kelime).
- Konuşma: sunum, sohbet, fotoğraf, canlandırma; hazırlık yalnız ilk ikisi için.
- Yazma ölçütleri türe uygunluk, tutarlılık, doğruluk, kapsam; konuşmada türe uygunluğun yerinde akıcılık.
- Kategori başına 0–3, 2 puan B1; bütüncül yüzde 40, analitik yüzde 60.
- Her iki grupta da en az 30 puan gerekir.
Sonraki derse köprü
B1'de konuşma dört görevdi ve yazma okuduğun kısa bir metinden yola çıkıyordu. Ders DS.4'te B2 sınavı açılıyor: yazma ve konuşmanın süreleri uzuyor, konuşma üç göreve iniyor ve birinci yazma görevi okunan bir metne değil, dinlediğin bir kayıttan aldığın notlara dayanıyor.