Çağdaş Türk sinemasının bir kolu gerçekçilikten rüyaya, doğaya ve bellek katmanlarına çekilir: geriye doğru akan bir üçleme, kendi sesini arayan çocuklar, kuraklıkla kuşatılmış kasabalar. Filmleri okuruz, yönetmenin ruhunu değil; ortak olan, toplumsal gerginliğin imge ve mekân yoluyla dolaylı anlatılmasıdır. Rüya işi, tekinsiz ve paranoya kavramları bu filmlerde Türk taşrasının diline çevrilir.
Bütünleşik mercek. Yorum ve kanıt bir arada: aynı film hem bir kuramla okunur hem de bugün ölçülmüş olanla karşılaştırılır; ikisinin dili ayrı tutulur.
Bu modülün sonunda
- Geriye doğru kurulan bir üçlemede belleğin ve çocukluğun yapısını gösterir.
- Doğa ve beden imgelerini iç dünyanın ve toplumsal şiddetin dolaylı ifadesi olarak okur.
- Paranoya ve söylenti dinamiklerinin bir topluluğu nasıl dönüştürdüğünü adlandırır.
- Alegorik okuma ile karakter okumasını birbirinden ayırarak gerekçelendirir.
Dersler
- M93-D01Yusuf üçlemesi: geriye doğru bir bellekProgramda
Yumurta, Süt ve Bal'da kahramanın yetişkinlikten çocukluğa geriye doğru izlenmesini annenin ve babanın kaybıyla ilişkilendirerek okur.
Filmler: Yumurta (Semih Kaplanoğlu, 2007) · Süt (Semih Kaplanoğlu, 2008) · Bal (Semih Kaplanoğlu, 2010)
- M93-D02Çocuklar ve babalar: Beş Vakit ve Hayat VarProgramda
Beş Vakit ve Hayat Var'da çocuk kahramanların babaya duyduğu öfkeyi ve sığındıkları sesi, düşü ve doğayı karşılaştırır.
Filmler: Beş Vakit (Reha Erdem, 2006) · Hayat Var (Reha Erdem, 2008)
- M93-D03Doğa, beden ve yabancı: Kosmos, Jîn ve BuğdayProgramda
Kosmos, Jîn ve Buğday'da doğanın kahramanı hem kuşatan hem koruyan bir güç olarak kurulmasını tekinsiz kavramıyla okur.
Filmler: Kosmos (Reha Erdem, 2010) · Jîn (Reha Erdem, 2013) · Buğday (Semih Kaplanoğlu, 2017)
- M93-D04Zaim'de kent dışı ve bellek: Tabutta Rövaşata, Çamur, NoktaProgramda
Tabutta Rövaşata, Çamur ve Nokta'da kenarda yaşayan karakterlerin suçluluk ve bellek yükünü mekân ve gelenek imgeleri üzerinden karşılaştırır.
Filmler: Tabutta Rövaşata (Derviş Zaim, 1996) · Çamur (Derviş Zaim, 2003) · Nokta (Derviş Zaim, 2008)
- M93-D05Paranoya ve öteki: Tepenin Ardı ve AblukaProgramda
Tepenin Ardı ve Abluka'da görünmeyen bir düşmanın üretilmesini yansıtma ve paranoyak konum kavramlarıyla okur.
Filmler: Tepenin Ardı (Emin Alper, 2012) · Abluka (Emin Alper, 2015)
- M93-D06Söylenti ve kuraklık: Kız Kardeşler ve Kurak GünlerProgramda
Kız Kardeşler ve Kurak Günler'de taşra topluluğunun söylenti ve günah keçisi üzerinden kendini nasıl bir arada tuttuğunu adlandırır.
Filmler: Kız Kardeşler (Emin Alper, 2019) · Kurak Günler (Emin Alper, 2022)