Freud 1915 tarihli Triebe und Triebschicksale'de bakma hazzını (scopophilia) ve onun karşılığı olan teşhiri birbirine dönüşebilen bir dürtü çifti olarak ele alır; 1927 tarihli Fetischismus yazısında da fetişi kaybın yerine konmuş bir nesne olarak tanımlar. Karanlık bir salonda başkalarının hayatına bakan izleyicinin konumu, bu kavramları sinemanın kendisine taşır. Modül İngiliz, Polonya, Türk, Fransız, Hint, Kore ve Tayvan filmlerinde bakışın hazzını ve bedelini okur.
Psikanaliz merceği. Bir kuramın filmi nasıl okuduğu. Okuma bir yorumdur, bulgu değil: her derste kimin yorumu olduğu söylenir ve en az bir karşı okuma verilir.
Bu modülün sonunda
- Röntgencilik, teşhir ve fetiş kavramlarını Freud'un dürtü kuramındaki yerleriyle tanımlar.
- Bir filmde karakterin bakışı ile izleyicinin bakışının örtüştüğü sahneyi adlandırır.
- Fetiş nesnesinin bir kaybın yerine nasıl konduğunu bir film üzerinde gösterir.
- Bakmanın ve bakılmanın güç ilişkisini cinsiyet ve gözetim bağlamında karşılaştırır.
Dersler
- M13-D01Röntgencilik ve izleyiciProgramda
Peeping Tom ile Krótki film o miłości'deki gözetleyen genç adamları karşılaştırarak karakterin bakışının izleyiciyi nasıl suç ortağı yaptığını gösterir.
Filmler: Peeping Tom (Michael Powell, 1960) · Krótki film o miłości (Krzysztof Kieślowski, 1988)
- M13-D02Fetiş: kaybın yerine konan nesneProgramda
Vertigo'da Scottie'nin Madeleine'i yeniden giydirmesini ve Sevmek Zamanı'nda bir fotoğrafa âşık olan Halil'i fetişist yer değiştirme olarak okur ve bu okumanın sınırını adlandırır.
Filmler: Vertigo (Alfred Hitchcock, 1958) · Sevmek Zamanı (Metin Erksan, 1965)
- M13-D03Teşhir ve bakılma arzusuProgramda
Cléo de 5 à 7'deki aynalara bakan şarkıcı ile Paris, Texas'taki tek yönlü cam odasını okuyarak bakılmanın arzu, kaygı ve tanınma ile ilişkisini gösterir.
Filmler: Cléo de 5 à 7 (Agnès Varda, 1962) · Paris, Texas (Wim Wenders, 1984)
- M13-D04Bakan kadınProgramda
Charulata'daki dürbünle dışarıya bakan kadın ile The Handmaiden'daki bakışın el değiştirmesini okuyarak bakış hazzının erkeğe ait varsayılmasını iki farklı sinemada sınar.
Filmler: Charulata (Satyajit Ray, 1964) · The Handmaiden (Park Chan-wook, 2016)
- M13-D05Dinlemek ve gözetlemekProgramda
The Conversation ile Başkalarının Hayatı'ndaki dinleme odalarını karşılaştırarak gözetim hazzının suçluluk ve özdeşleşmeye nasıl dönüştüğünü okur.
Filmler: The Conversation (Francis Ford Coppola, 1974) · Başkalarının Hayatı (Florian Henckel von Donnersmarck, 2006)
- M13-D06Mazoşist bakışProgramda
La Pianiste ve La Vénus à la fourrure'deki bakma ve boyun eğme sahnelerini okuyarak bakışın haz ile acı arasında el değiştirdiği ilişkiyi ölçülü bir dille adlandırır.
Filmler: La Pianiste (Michael Haneke, 2001) · La Vénus à la fourrure (Roman Polanski, 2013)
- M13-D07Görünmez olmak, görülmemekProgramda
3-Iron'daki görünmeden yaşayan adam ile Yi Yi'deki insanların ensesini fotoğraflayan çocuğu okuyarak görülmeme arzusunun ve görmenin eksik kalan yarısının anlamını gösterir.
Filmler: 3-Iron (Kim Ki-duk, 2004) · Yi Yi (Edward Yang, 2000)