Doğumdan sonraki aylar ruh sağlığı açısından en kırılgan dönemlerden biridir ve yalnız annenin değil babanın da dönemidir. Bu modül olağan doğum sonrası hüznü depresyondan ayırmayı, perinatal kaygıyı ve takıntıyı, babalarda depresyonu, doğum travmasını, acil bir durum olan lohusa psikozunu ve tedavi ile emzirme sorusunu anlatır.
Bu modülün sonunda
- Doğum sonrası hüzün ile depresyonu süre ve şiddetle ayırır.
- Perinatal kaygıyı ve istenmeyen düşünceleri tanır ve kime anlatacağını söyler.
- Lohusa psikozunun acil işaretlerini sayar.
Dersler
- M02-D01Hüzün mü depresyon muProgramda
Doğumdan sonraki ilk günlerde görülen hüznü doğum sonrası depresyondan süre ve şiddetle ayırır ve taramanın neden önerildiğini kılavuzdan açıklar.
Dayanak: Kılavuz: Amerikan Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanları Koleji (ACOG, 2018), perinatal depresyon taraması, Komite Görüşü 757; Amerikan Psikiyatri Birliği (2022), DSM-5-TR
Sağlık Okuryazarlığı Akademisi’nde: 82.5
- M02-D02Kaygı ve istenmeyen düşüncelerProgramda
Gebelikte ve doğum sonrasında kaygının yaygınlığını meta-analizden aktarır, bebeğe zarar gelmesine dair istenmeyen düşünceleri tanımlar ve bunların neden çoğu zaman bir tehlike işareti olmadığını açıklar.
Dayanak: Sistematik derleme: Dennis, Falah-Hassani ve Shiri (2017), doğum öncesi ve sonrası kaygının yaygınlığı, British Journal of Psychiatry
- M02-D03Babalarda depresyonProgramda
Babalarda doğum öncesi ve sonrası depresyonun yaygınlığını ve anne depresyonuyla ilişkisini meta-analizden aktarır ve babanın depresyonunun neden daha az fark edildiğini söyler.
Dayanak: Sistematik derleme: Paulson ve Bazemore (2010), babalarda doğum öncesi ve sonrası depresyon, JAMA
Sağlık Okuryazarlığı Akademisi’nde: 86.6
- M02-D04Doğum travmasıProgramda
Doğumun travmatik yaşanabileceğini, doğumdan sonra travma sonrası stres belirtilerinin yaygınlığını meta-analizden aktarır ve doğum deneyimini konuşmanın yollarını gösterir.
Dayanak: Sistematik derleme: Yıldız, Ayers ve Phillips (2017), gebelikte ve doğum sonrasında travma sonrası stres bozukluğunun yaygınlığı, Journal of Affective Disorders
- M02-D05Lohusa psikozuProgramda
Lohusa psikozunun ilk günlerde ve haftalarda ortaya çıkan işaretlerini kılavuzdan sayar, bunun neden acil bir durum olduğunu açıklar ve aile bireylerinin ne yapacağını söyler.
Dayanak: Kılavuz: Birleşik Krallık Ulusal Sağlık ve Bakım Mükemmelliği Enstitüsü (NICE, CG192), doğum öncesi ve sonrası ruh sağlığı (güncel sürüm yazımda doğrulanır)
- M02-D06Tedavi ve emzirmeProgramda
Doğum sonrası depresyon ve kaygıda psikoterapi ve ilaç seçeneklerini kılavuzdan anlatır, emzirirken ilaç kararının hekimle nasıl verileceğini söyler ve tedaviyi ertelemenin bedelini açıklar.
Dayanak: Kılavuz: NICE (CG192), doğum öncesi ve sonrası ruh sağlığı; emzirmede ilaç güvenliği kaynakları (kaynak yazımda seçilir)